די נייע רחמיסטריווקא אדמורי"ם

עמרם #

@מיסטעריע ממש א מחי' !
גיי אהן ! שרייב נאך !

איין הערה נאר, פארוואס האבן די אידן נישט געקענט אנגרייטן א קוויטל ערב יום כיפור, און עס ערגעץ באהאלטן אין די סקווירא שיל, און קומען נאך די דאווענען אין סאטמאר עס געבן פאר די סקווירער ?

נחום הסופר #

מי זה ח.ב.?

הגאון הצדיק #

מיסטעריע #

זעהר שיין אראפגעלייגט
טאקע א חלק פון די זאכן האב איך שוין געוויסט פון פריער אבער דא איז עס שיין אראפ געשריבן אין מסודר
אגב האסט זייער שיין באשריבן די אונגארישע אידן אבער די גאליצינע אידן האסטו בכלל נישט אנגערורט
אויף א חלק פון די גאלציענע האב איך געהרט (בשם/פון זייערע איינקלעך וואס זענען נאכאלץ דארט - אשר במסתרים תבכה נפשם און זיי בארעדן די קליין סקווער'ע קעפ וואס נישט דא מיט וועם צו האנדלן דארט און האבן מורא אפ צולאזן די פלאץ ווייל ווער ווייסט וואס גייט מען זיי מאכן) אז זייערע זיידעס זענען געקומען צום דערפל טאקע פאר דעם כלומר'שטע סיבה זיין אפגעשיידט פון גאס מען גייט בויען א אידישע דערפעל זייערע זיידעס זענען געווען גאר חניוק'ישע אידן און דאס האט גערעדט צו זיי בפרט אז א צדיק עומד בראש

יחסן_גדול #

@מיסטעריע, דערציילט נאר וואס איז פארגעגאנגען איין יאר שמיני עצרת ביינאכט ווען עס האט געגאסן אינדרויסן, וואס האט דער רבי זצ״ל געטוהן פאר׳ן כבוד פונעם שווער זצ״ל.

מיסטעריע #

יחסן_גדול #

@מיסטעריע, דערציילט נאר וואס איז פארגעגאנגען איין יאר שמיני עצרת ביינאכט ווען עס האט געגאסן אינדרויסן, וואס האט דער רבי זצ״ל געטוהן פאר׳ן כבוד פונעם שווער זצ״ל.

פון דעם רעדט איך דאך, ער האט געהאט א חלק אינעם גאנצן שניט וויאזוי די חסידות זאל אויפגעבויט ווערן, און גראדע דאס האט מיר צוריקגעהאלטן פון שרייבן לטב ולמוטב, ווייל צו מיר פערזענליך צוזאמען מיט דער עולם אין דעם אשכול איז ער געווען זייער הייליג, אבער פון א בני יואלישע בליק, דארף מען זיך האלטן אביעקטיוו און אומפארטייאיש, און איך האב געפילט דער עולם דא וועט נישט וועלן הערן די חלקים, ווי ער האט געהאט א חלק אין...... שוין זאל נישט אויסגערעדט זיין.

בקיצור דער רבי זצ"ל איז פערזענליך געגאנגען צום ישיבה ווי איינער האט געגעסן, אנשרייען און מוחה זיין פארן נישט עסן אין די סוכה, ס'דעמאלס געווען עפעס א לשון וואס האט זיך ארומגעדרייט צווישן די חסידים, אז דער שווער האט עס זייער פארדראסן, און זיך אויסגעדריקט אויף דעם איד, ער וויל זיך נישט מצרף זיין צו אונז.

יחסן_גדול #

מיסטעריע #

יחסן_גדול #

@מיסטעריע, דערציילט נאר וואס איז פארגעגאנגען איין יאר שמיני עצרת ביינאכט ווען עס האט געגאסן אינדרויסן, וואס האט דער רבי זצ״ל געטוהן פאר׳ן כבוד פונעם שווער זצ״ל.

פון דעם רעדט איך דאך, ער האט געהאט א חלק אינעם גאנצן שניט וויאזוי די חסידות זאל אויפגעבויט ווערן, און גראדע דאס האט מיר צוריקגעהאלטן פון שרייבן לטב ולמוטב, ווייל צו מיר פערזענליך צוזאמען מיט דער עולם אין דעם אשכול איז ער געווען זייער הייליג, אבער פון א בני יואלישע בליק, דארף מען זיך האלטן אביעקטיוו און אומפארטייאיש, און איך האב געפילט דער עולם דא וועט נישט וועלן הערן די חלקים, ווי ער האט געהאט א חלק אין...... שוין זאל נישט אויסגערעדט זיין.

בקיצור דער רבי זצ"ל איז פערזענליך געגאנגען צום ישיבה ווי איינער האט געגעסן, אנשרייען און מוחה זיין פארן נישט עסן אין די סוכה, ס'דעמאלס געווען עפעס א לשון וואס האט זיך ארומגעדרייט צווישן די חסידים, אז דער שווער האט עס זייער פארדראסן, און זיך אויסגעדריקט אויף דעם איד, ער וויל זיך נישט מצרף זיין צו אונז.

דאכט זיך אז עס זענען דארט געווען א גרופע בחורים וואס האבן דארט געגעסן צוליב די שטארקע רעגן, צווישן זיי א בחור וואס האט געשטאמט פון טריסק׳ער חסידים, ווען דער רבי זצ״ל האט מוחה געווען (=אראפגעשלעפט דעם טישטוך), האט זיך דער בחור אנגערופן צום רבי׳ן זצ״ל: אין טריסק האט מען נישט מקפיד געווען צו עסן אין סוכה שמע״צ ביינאכט ווען עס האט גערעגענט. (מיינענ׳דיג צו זאגן אז כמנהג אבותיו קען ער עסן אינעווייניג, נישט ווערן באנעצט אין די סוכה).
האט דער רבי אויסגעשריגן: אבער דא איז סקווירא, נישט טריסק…

מיסטעריע #

די גאליציאנער אידן זענען געווען געאייגענט פאר דעם פלאץ, צוליב זייענדיג חסידישע אידן ממקורם, די זעלבע אויכעט די חלק אונגארישע אידן, וואס ממקורם זענען זיי געווען חסידיש, אבער די חלק אידן וואס ממקורם זענען זיי געווען יוצאי חתם סופר וכו' איז דאס געווען זייער א נייע זאך.

דעריבער כמעט אלע גאליציאנער אידן, האבן זיך טעטיג געמאכט אינעם אויפבליה פונעם שטעטל, זאל דאס זיין ש. ה. צו מ. פ. און ז. ק. דאס האט צוגעהאלפן אין זייער קאפ, אז דאס פלאץ איז זייערס, ש. ה. האט שוין גלייך איינגעזעהן אז ס'איז נישט וואס ער האט געגליכן, למעשה איז ער געבליבן מיט זיין עסקנות כל ימי חייו, זייענדיג די גזבר פון ביהמ"ד, אבער למשל מ. פ. און ז. ק. האבן זיך איבערגעדרייט און געווארן שטארק טעטיג אין גאר שטארקע חסידים, איך וואלט אפילו געזאגט געגאנגען אין פייער אפילו פארן היינטיגן רבי'ן.

סוף טוב הכל טוב #

אגב, אין סקווירא עסט מען שמ"ע ביינאכט אפילו אז ס'גיסט?!!
אויך א גאנץ סוכות??
איז דאס א חלק פון די חסידות, אדער מ'קען זיך ווענדן צו א דיין איבער די שאלה?

שמעון וואלף #

מיסטעריע #

די גאליציאנער אידן זענען געווען געאייגענט פאר דעם פלאץ, צוליב זייענדיג חסידישע אידן ממקורם, די זעלבע אויכעט די חלק אונגארישע אידן, וואס ממקורם זענען זיי געווען חסידיש, אבער די חלק אידן וואס ממקורם זענען זיי געווען יוצאי חתם סופר וכו' איז דאס געווען זייער א נייע זאך.

דעריבער כמעט אלע גאליציאנער אידן, האבן זיך טעטיג געמאכט אינעם אויפבליה פונעם שטעטל, זאל דאס זיין ש. ה. צו מ. פ. און ז. ק. דאס האט צוגעהאלפן אין זייער קאפ, אז דאס פלאץ איז זייערס, ש. ה. האט שוין גלייך איינגעזעהן אז ס'איז נישט וואס ער האט געגליכן, למעשה איז ער געבליבן מיט זיין עסקנות כל ימי חייו, זייענדיג די גזבר פון ביהמ"ד, אבער למשל מ. פ. און ז. ק. האבן זיך איבערגעדרייט און געווארן שטארק טעטיג אין גאר שטארקע חסידים, איך וואלט אפילו געזאגט געגאנגען אין פייער אפילו פארן היינטיגן רבי'ן.

כבוד הרב @מיסטעריע,
ווי די פולע אנדערע ליינער באלעק איך מיך מיט יעדע ארטיקל דיינער, געשריבן מיט אזא שיינע ארגינעלקייט. איך וויל דיר נאר בעטן ארויסשרייבן די נעמען, נישט בלויז ראשי תיבות, ווייל דאס גיבט א בעסערע פיקטשער צו פארשטיין ווען מ'ווייסט פון וועם מ'רעדט. איך האב לימיטעט ידיעות אין סקווירא און דעריבער קען איך נישט אויספיגערן ווער די דערמאנט מענטשן זענען. איך וואלט אייך זייער דאנקבאר געווען טאמער קענט איר שרייבן די נעמען. כמובן, ביי א גוט שטיקל לשה"ר איז ראשי תיבות גענוג.

מ. פ. האב איך געקענט, ער איז דאך געווען די לאנגיעריגע מעיאר פון שטעטל ר' מתית פריזעל, חסיד בעלז ממקורו.

מיסטעריע #

שמעון וואלף #

מיסטעריע #

די גאליציאנער אידן זענען געווען געאייגענט פאר דעם פלאץ, צוליב זייענדיג חסידישע אידן ממקורם, די זעלבע אויכעט די חלק אונגארישע אידן, וואס ממקורם זענען זיי געווען חסידיש, אבער די חלק אידן וואס ממקורם זענען זיי געווען יוצאי חתם סופר וכו' איז דאס געווען זייער א נייע זאך.

דעריבער כמעט אלע גאליציאנער אידן, האבן זיך טעטיג געמאכט אינעם אויפבליה פונעם שטעטל, זאל דאס זיין ש. ה. צו מ. פ. און ז. ק. דאס האט צוגעהאלפן אין זייער קאפ, אז דאס פלאץ איז זייערס, ש. ה. האט שוין גלייך איינגעזעהן אז ס'איז נישט וואס ער האט געגליכן, למעשה איז ער געבליבן מיט זיין עסקנות כל ימי חייו, זייענדיג די גזבר פון ביהמ"ד, אבער למשל מ. פ. און ז. ק. האבן זיך איבערגעדרייט און געווארן שטארק טעטיג אין גאר שטארקע חסידים, איך וואלט אפילו געזאגט געגאנגען אין פייער אפילו פארן היינטיגן רבי'ן.

כבוד הרב @מיסטעריע,
ווי די פולע אנדערע ליינער באלעק איך מיך מיט יעדע ארטיקל דיינער, געשריבן מיט אזא שיינע ארגינעלקייט. איך וויל דיר נאר בעטן ארויסשרייבן די נעמען, נישט בלויז ראשי תיבות, ווייל דאס גיבט א בעסערע פיקטשער צו פארשטיין ווען מ'ווייסט פון וועם מ'רעדט. איך האב לימיטעט ידיעות אין סקווירא און דעריבער קען איך נישט אויספיגערן ווער די דערמאנט מענטשן זענען. איך וואלט אייך זייער דאנקבאר געווען טאמער קענט איר שרייבן די נעמען. כמובן, ביי א גוט שטיקל לשה"ר איז ראשי תיבות גענוג.

מ. פ. האב איך געקענט, ער איז דאך געווען די לאנגיעריגע מעיאר פון שטעטל ר' מתית פריזעל, חסיד בעלז ממקורו.

רבי מתתי' איז געבוירן אין שטאט צאנז, זיי זענען געווען שינאווער חסידים און בעלזער חסידים אויכעט, איך ווייס טאקע נישט וויאזוי מ'האט געקענט זיין א בעלזער חסיד און פון נאך א רבי, שינאווער רב האט נישט געקעירט, ער איז געווען אסאך ברייטער פון דעם, פון זיין זייט, האב פופצן רביס

קידוש #

Wow אן אינטערעסאנטע אשכול טיף באהאלטען אונטערן שלייער פון רחמסטריווקע

די קעפעלע #

ר' מיסטעריא, ב"ה איהר האט פיין פארדריידט די אשכול דערוויל להנאת הציבור אנשטאטס זיך באנעמען צו די טעראר טעמא וואס ער האט אפגעליטען דארט.

אפשר איז עס בעסער אזוי, היות מען האט אנגעהויבען שרייבען נעמען פון געוויסע שוכני עפר וואס די מעשיות און התנהגות זייערע איז ווייט פון פאסיג ארויס צושרייבען ברבים איז אויב מען איז ממשיך מיט אמת'ע שקאצעריי און טעראר איז עס בכלל נישט אזוי פשוט.

מה שנוגע צו דיין ימות עולם באשרייבונג אויף הייליג שטעטל און די איידרוק פון ראחמיסטריווקא רבי ז"ל מיט די שיינע מעשיות, יא דערווייל איז נישט געווען קיין עקסטרע חידושים אדער מיסאינפארמאציא ב"ה, אבער עס פעלט א גאר וויכטיגע נקודה אין דיינע באשרייבונגען, אומאנהענגיג צו מען איז יא א חסיד אדער נישט פונעם ראחמיסטריווקא רבי ז"ל, וואס אן דעם נקודה זעהט ער אויס ווי א... אבער מיט דעם קלארקייט קען מען בפשטות אלעס וואס די האסט באשריבען קלאר פארשטיין.

הפוך בה דכולה בה
די ראחמיסטריווקא רבי איז געווען א חסיד נלהב פונעם שווער עד זיבולא בתרייתא.

די נקודה האט איבערגעוועגט אלעס אין זיין גאנצע הלוך ילך, ער האט געהאט א התבטלות צו זיין שווערס רצון און דעת עד הסוף, ער איז געווען גרייט און איז טאקע געגאנגען אין פייער פארן שווער און גארנישט האט אדער וואלט איהם געקענט אפשטעלען צו מקיים זיין די רצון פון שווער, ער האט דאס גענומען אלס זיין תפקיד אין שטעטל בחייו פונעם שווער און אפשר נאך מער לאחר מותו פילענדיג די העלעם און גרויסע חלל וואס איז איבערגעבליבען דארט אן קיינעם, ובמקום שאין אנשים השתדל להיות איש.

דאס מיינט נישט אז זיין אייגענע דעת אדער רצון האט פארנומען א פלאץ אז ער דארף אויספירן, ער איז געווען ידוע אלס א גאון אין מדות, א עניו און א שפל ברך, פאר ווער עס האט איהם געקענט, נאר ער האט עס אנגעקוקט ווי זיין שליחות, זיין תפקיד רוחני אויף די וועלט, אפילו דאס איז קעגען זיין מהות און נאטור.

ווי למשל די סוכה מעשה, ער האט קיינמאל נישט געגסען בבית אבותיו שמיני עצרת אין סוכה, נאר דאס וויל די שווער און דאס גייט מען זעהן צוצושטעלן.

ווי אויך די בעלזע קבוצה אינעם שטעטל, די מעשה מיט זייער של"ס, איז אלס געווען די שווער, ער וואלט כשלעצמו קיינמאל נישט געטוהן אזא זאך, בעלזע איז געווען ביי איהם קודש קדשים, נאר דאס געשענט נישט ביים שווער.

די ליסטע עדיגט זיך נישט, אפילו די פרשה מיט..... גלייך נאכן פטירה בנוגע די ביה"ח ווי צו באגרובען...... נישט זיך, אין נישט די טובה פונעם פארטיי, נאר וואס וואלט די שווער געוואלט, הכל עשה לכבודו.

די זעלבע מיט זיין צוגאנג צו סאטמאר רב ז"ל וואס די האסט שוין דערמאנט, ער האט פארשטאנען זיין גרויסקייט, אבער עס איז אלס ארום די נקודה די רצון וכבוד פונעם שווער וזהו.

דאס איז א סיכום אויף אלעס וואס די האסט און אפשר וועסט נאך שרייבען.

מיסטעריע #

איך פארשטיי בכלל נישט דיין אויסבראך, ס'איז דא צוויי מהלכים צו באשרייבן די נושא, נאר נעגאטיוו אדער נאר פאזעטיוו, און דערנאך איז דא א דריטע מהלך פון שרייבן אביעקטיוו, ס'גייט ח"ו אויסקומען אז זייער אסאך מאל ביים שרייבן גייט מען נישט קענען גלייבן פארשידענע טעראר אקטן, ס'גיבט אסאך צו, אויב מען פארשטייט די יסוד היסודות, פון וואספארא מורכב די אתרוג בוים איז איינגעפלאנצן געווארן!

מיסטעריע #

@מענדל בתוך די אלע פרחי חסידים, איך קען ענק נישט מסביר זיין, ווי דער רבי ז"ל איז געווען "אין די קאמפעני", אונז אלע שטילע מתנגדים פון דעם זוהן דער ממלא מקום, האבן נישט איינמאל געכאפט נישט ברמז נאר שארפע דיבורים, פארן זיך נישט צושטעלן הונדערט פראצענטיג, משום גילו וויל איך נישט זאגן ביי וועלכע ענין ס'געווען, געוועזן אזוי שפעטערע יארן, ווי אינמיטן ספירה טעג תש"מ, די רבי אלס מנהל, מיט זיין פארנומענע סקעדזשול האט מיך גערופן אזוינס איינגע'טענה'ט מיט מיר, ער האט אזוי געארבעט פאר די סקווערער קאמפעני,

מיסטעריע #

ער האט געארבעט מיט טראנע אין ישעי' אונגאר האנט ביי האנט

די קעפעלע #

לאמיר פראבירען אייך אויסצוקלארן, יא, עס איז געווען א קאמפעני פון (שקצים?) וואס האט פיבערהאפטיג געארבעט אויף די שיכון ויושבי בה און עס איז געווען ראחמיסטריווקא רבי ז"ל וואס האט לעומת זה שווער געארבעט, די צווי זייטן האבן זיך אסאך מאל געטראפן אויפן זעלבען שביל צולענדיג פאר די זעלבע אויסקום, אבער די מטרה וואס איז געווען אונטער דעם האט נישט געהאט קיין שייכות כי הוא זה,
אפשר נאר פאר א גאר קליינע און שמאלע סקווירא קינדערישע קאפ האט אלעס אויסגעזען אקוראט די זעלבע.

הבנת????

צפת #

אנטשולדיגט אז איך האק אריין...

איך בין טאקע פונעם יונגן דור, מיר באלעקן זיך מיט די אמאליגע היסטאריע. אבער איך וויל נאר וויסן איין זאך וואס איך האב אמאל געהערט.

איז אמת, אז דער סקווירא רבי זצוק"ל האט פארלאנגט פון זיין איידעם ר' מאטעלע ז"ל, אז ער מוז קומען וואוינען אין שטעטל, און ער האט אפילו געסטראשעט מיט צוריקנעמען זיין טאכטער? - איז אמת דער פרט?

מיסטעריע #

דו דארפסט פארשטיין, אז סקווערער רבי זצ"ל מיט ראחמיסטריווקא רבי זצ"ל זענען אויך נישט געבוירן אויפן בוים, דער שווער האט געהאט איינגעווארצעלטע קאמוניסטישע איינשויאינגן, דו וועג ווי אזוי מ'דארף זיך מבטל זיין צו א רבי איז די מערסטע בדרך כבוד וואס איך וועל יעצט ארויסשרייבן, די ראחמיסטריווקא רבי איז געקומען פון ירושלים און געהאט נישט ווייניג קאכעדיגע בלוט, ע"ע די ברעסלעווער ספרים טעון גניזה או טעון שריפה, (ווען ישעי' גבאי אליין האט נאך באהאלטענערהייט זיך נישט געקענט אפגעוואוינען פון לערנען ליקוטי מוהר"ן) במילא איז די בעסטע אפציע פאר מיר געווען צו אנהייבן אביעקטיוו פון פריש די גאנצע קאמפעני, אזוי וועל איך נישט דארפן ארויס שרייבן יעדע שטארקייט אדער שוואכקייט פון די צדיקים זצ"ל.

טאקע וועגן די סיבה נישט מ'זאל זיך ארום טענה'ן אהין און צוריק, א ווארט אויף א ווארט, א מעשה אויף א מעשה, דארף מען אנהייבן פון פריש!

איך רעספעקטיר דיינע מיינונגען און דיינע הנחות, איך האב מיינע מיינונגען און הנחות, למשל האסט אנגעכאפט סאטמאר, איך האלט ס'האט נישט געהאט מיט די כבוד פון זיין שווער, מ'האט זיך שוין לאנג געהאט אפגעשאקלט פון סאטמאר, מ'האט שוין געוואוינט אין שטעטל באקוועמערהייט, סאטמאר איז שוין בכלל נישט געווען קיין געפאר, די פחד און די ציטער איז געווען מכם ובכם, נאר שטעטל אידן, וואס האבן זיך ארום געזעהן אין וועלכע מחסום (דע"ד-ענ"ד) בין איך דא אריינגעפארן.

אין מיינע אויגן די שנאה צו סאטמאר האט געהאט, ווייל ער האט געלאכט פון כל הקודש לנו, אלע מנהגים און מעשיות איז נישט איבערגעשטיגן אין זיינע אויגן א בלאט גמרא, אדער עכ"פ צוגלייכן דאס אלעס למשל ספרי חסידות כמעט ווי תורה, (פארשטייט זיך חוץ קבלות ומנהגים לבית סיגוט צאנז... אזוי ווי דער באיאנער רבי האט איהם אמאל געפרעגט נאכן אפלאכן פון עפעס א רוזינער מעשה וואס ער האט איהם פארציילט, אבער א מעשה אויף אייער זיידע דער ישמח משה אשער ייטב לב גלייבט איר יא, סאטמארער רב האט זיך צושמייכעלט, ער איז געווען גענוג א ברייטע קאפ, צו פארנעמען ווען יענער ענטפערט איהם גוט אפ) און דאס האט צדיקים לבית טשערנאביל וואס האלטן זיך פאר ספציעלע נשמות נישט געקענט פארנעמען.

נאך א סיבה, די רבי האט געהאט פאר די חתונה א ספעציעלע הדרכה פון בעלזער רב ז"ל, און דאס איז מיין מיינונג די שטארקע קירבה און נאנטשאפט האט איהם אויך אויסגעבויעט א שנאה צו סאטמאר, הרב קעפעלע, דו מעגסט האבן דיין מיינונג, אבער מיין מיינונג (וועגן דעם הייסט עס מיינונג נישט דיינונג, ווייל ס'איז 'מיין' מיינונג נישט 'דיין' מיינונג) אז ער איז געקומען שוין פון ארץ ישראל אנטי-סאטמאר, דו שווער האט זיך געהאט זיינע אנטי-סאטמאר סענטימענטן פון פריער, ווען סאטמערער רב פלעגט איהם טשעפענען (מ'וועט נאכאמאל דארפן רעדן דערוועגן) אבער ביז תשל"ט דעמאלס אנצוהאלטן די קעגנערשאפט וד"ל, האט שוין לאנג נישט געהאט צו טוהן מיט די שווער.

איך ווייס ס'איז דא א פראבלעם, ביי אונז איז דא שיינע צאל יוצאי סאטמאר אבער די פאקטן פון די פריערדיגע יארן גייען זיך נישט טוישן.

איך רעדט שוין נישט בנוגע ציונות איז ער אויך געגאנגען אויף די אנדערע זייט הייוועי, די שווער האט דאך גענומען דעם פעטער בעלזער רב מהלך, אבער איך האלט דער עיקר האט זיך שוין אנגעהויבן פריער מיט די עצם פאקט וואס חסידות איז, ער האט נישט געהאלטן אז סאטמאר רב איז בכלל א חסידישע רבי, פונקט אזוי ווי דער שווער האט נישט געהאלטן, זיי האבן בכלל נישט גורס געווען אין יענע יארן שלשלת צאנז סיגוט זאל עס זיין מונקאטש ספינקא אדער עני אונגארישע גזע אלס א חסידישע גזע.

מיסטעריע #

צפת #

אנטשולדיגט אז איך האק אריין...

איך בין טאקע פונעם יונגן דור, מיר באלעקן זיך מיט די אמאליגע היסטאריע. אבער איך וויל נאר וויסן איין זאך וואס איך האב אמאל געהערט.

איז אמת, אז דער סקווירא רבי זצוק"ל האט פארלאנגט פון זיין איידעם ר' מאטעלע ז"ל, אז ער מוז קומען וואוינען אין שטעטל, און ער האט אפילו געסטראשעט מיט צוריקנעמען זיין טאכטער? - איז אמת דער פרט?

קיינמאל פארגעקומען אזאנס, רבי מאטעלע האט געהאט א גרעסערע עולם פונעם שווער יענע יארן, ער האט געמאכט שבת פאר זיך, זייענדיג וויזשניצער רב, ער איז נאכגעקומען שפעטער קיין מאנסי ווייל דער שווער האט זיך ארויסגעצויגן, און איך האלט ער האט אויכעט אפגעפיצט נאכן זעהן אז אין וויליאמסבורג קען זיך נאר סאטמאר בויען.

די קעפעלע #

מיסטעריע #

דו דארפסט פארשטיין, אז סקווערער רבי זצ"ל מיט ראחמיסטריווקא רבי זצ"ל זענען אויך נישט געבוירן אויפן בוים, דער שווער האט געהאט איינגעווארצעלטע קאמוניסטישע איינשויאינגן, דו וועג ווי אזוי מ'דארף זיך מבטל זיין צו א רבי איז די מערסטע בדרך כבוד וואס איך וועל יעצט ארויסשרייבן, די ראחמיסטריווקא רבי איז געקומען פון ירושלים און געהאט נישט ווייניג קאכעדיגע בלוט, ע"ע די ברעסלעווער ספרים טעון גניזה או טעון שריפה, (ווען ישעי' גבאי אליין האט נאך באהאלטענערהייט זיך נישט געקענט אפגעוואוינען פון לערנען ליקוטי מוהר"ן) במילא איז די בעסטע אפציע פאר מיר געווען צו אנהייבן אביעקטיוו פון פריש די גאנצע קאמפעני, אזוי וועל איך נישט דארפן ארויס שרייבן יעדע שטארקייט אדער שוואכקייט פון די צדיקים זצ"ל.

טאקע וועגן די סיבה נישט מ'זאל זיך ארום טענה'ן אהין און צוריק, א ווארט אויף א ווארט, א מעשה אויף א מעשה, דארף מען אנהייבן פון פריש!

איך רעספעקטיר דיינע מיינונגען און דיינע הנחות, איך האב מיינע מיינונגען און הנחות, למשל האסט אנגעכאפט סאטמאר, איך האלט ס'האט נישט געהאט מיט די כבוד פון זיין שווער, מ'האט זיך שוין לאנג געהאט אפגעשאקלט פון סאטמאר, מ'האט שוין געוואוינט אין שטעטל באקוועמערהייט, סאטמאר איז שוין בכלל נישט געווען קיין געפאר, די פחד און די ציטער איז געווען מכם ובכם, נאר שטעטל אידן, וואס האבן זיך ארום געזעהן אין וועלכע מחסום (דע"ד-ענ"ד) בין איך דא אריינגעפארן.

אין מיינע אויגן די שנאה צו סאטמאר האט געהאט, ווייל ער האט געלאכט פון כל הקודש לנו, אלע מנהגים און מעשיות איז נישט איבערגעשטיגן אין זיינע אויגן א בלאט גמרא, אדער עכ"פ צוגלייכן דאס אלעס למשל ספרי חסידות כמעט ווי תורה, (פארשטייט זיך חוץ קבלות ומנהגים לבית סיגוט צאנז... אזוי ווי דער באיאנער רבי האט איהם אמאל געפרעגט נאכן אפלאכן פון עפעס א רוזינער מעשה וואס ער האט איהם פארציילט, אבער א מעשה אויף אייער זיידע דער ישמח משה אשער ייטב לב גלייבט איר יא, סאטמארער רב האט זיך צושמייכעלט, ער איז געווען גענוג א ברייטע קאפ, צו פארנעמען ווען יענער ענטפערט איהם גוט אפ) און דאס האט צדיקים לבית טשערנאביל וואס האלטן זיך פאר ספציעלע נשמות נישט געקענט פארנעמען.

נאך א סיבה, די רבי האט געהאט פאר די חתונה א ספעציעלע הדרכה פון בעלזער רב ז"ל, און דאס איז מיין מיינונג די שטארקע קירבה און נאנטשאפט האט איהם אויך אויסגעבויעט א שנאה צו סאטמאר, הרב קעפעלע, דו מעגסט האבן דיין מיינונג, אבער מיין מיינונג (וועגן דעם הייסט עס מיינונג נישט דיינונג, ווייל ס'איז 'מיין' מיינונג נישט 'דיין' מיינונג) אז ער איז געקומען שוין פון ארץ ישראל אנטי-סאטמאר, דו שווער האט זיך געהאט זיינע אנטי-סאטמאר סענטימענטן פון פריער, ווען סאטמערער רב פלעגט איהם טשעפענען (מ'וועט נאכאמאל דארפן רעדן דערוועגן) אבער ביז תשל"ט דעמאלס אנצוהאלטן די קעגנערשאפט וד"ל, האט שוין לאנג נישט געהאט צו טוהן מיט די שווער.

איך ווייס ס'איז דא א פראבלעם, ביי אונז איז דא שיינע צאל יוצאי סאטמאר אבער די פאקטן פון די פריערדיגע יארן גייען זיך נישט טוישן.

איך רעדט שוין נישט בנוגע ציונות איז ער אויך געגאנגען אויף די אנדערע זייט הייוועי, די שווער האט דאך גענומען דעם פעטער בעלזער רב מהלך, אבער איך האלט דער עיקר האט זיך שוין אנגעהויבן פריער מיט די עצם פאקט וואס חסידות איז, ער האט נישט געהאלטן אז סאטמאר רב איז בכלל א חסידישע רבי, פונקט אזוי ווי דער שווער האט נישט געהאלטן, זיי האבן בכלל נישט גורס געווען אין יענע יארן שלשלת צאנז סיגוט זאל עס זיין מונקאטש ספינקא אדער עני אונגארישע גזע אלס א חסידישע גזע.

ר' מיסטעריא איהר זענט גערעכט.
מיטן סאטמאר רב פרשה בין איך מסכים מיט דיר אז זיין בליק האט אויך אסאך געהאט מיטן סאטמאר רב'ס לייכטזיניגע צוגאנג צו כל הקודש לטשערנאביל, זיינע אויסדריקען אויף בעלזע רב ז"ל און דעם מאמר הידוע פון נשתכחה... וכו.וכו., און דאס קען זיין שוין איינגעבאקן פון פריער לבית אבותיו ובעלזע כנ"ל, אבער מיט זיין היציגע ירושלימע נאטור איז די החלטות כלפי סאטמאר (אפי' די לווי') פאר די סקווירא קאמפני איז געווען בעיקר געבויט אויף זיין קוק וואס די שווער וואלט געהייסען טוהן. דאס איז געווען די מענטש.

איך מיין אז די קענסט אויך מסכים זיין אז מיין הסבר בכללות איז גאנץ אקסעפטירבאר.

צפת #

מיסטעריע #

צפת #

אנטשולדיגט אז איך האק אריין...

איך בין טאקע פונעם יונגן דור, מיר באלעקן זיך מיט די אמאליגע היסטאריע. אבער איך וויל נאר וויסן איין זאך וואס איך האב אמאל געהערט.

איז אמת, אז דער סקווירא רבי זצוק"ל האט פארלאנגט פון זיין איידעם ר' מאטעלע ז"ל, אז ער מוז קומען וואוינען אין שטעטל, און ער האט אפילו געסטראשעט מיט צוריקנעמען זיין טאכטער? - איז אמת דער פרט?

קיינמאל פארגעקומען אזאנס, רבי מאטעלע האט געהאט א גרעסערע עולם פונעם שווער יענע יארן, ער האט געמאכט שבת פאר זיך, זייענדיג וויזשניצער רב, ער איז נאכגעקומען שפעטער קיין מאנסי ווייל דער שווער האט זיך ארויסגעצויגן, און איך האלט ער האט אויכעט אפגעפיצט נאכן זעהן אז אין וויליאמסבורג קען זיך נאר סאטמאר בויען.

לויט ווי איך האב געהערט, איז געווען אביסל אנגעצויגן און די פשרה איז געווען, אז די עלסטע צוויי קינדער וועלן זיין אין שטעטל... און ר' מאטעלע האט געזאגט פאר די רביצין, אז זי זאל זיין שטיל און קיינעם נישט דערציילן וואס עס איז דא געווען.

קען זיין אז מענטשן שמועסן סתם זאכן, אבער אזוי האב איך געהערט.

מיסטעריע #

די קעפעלע #

לאמיר פראבירען אייך אויסצוקלארן, יא, עס איז געווען א קאמפעני פון (שקצים?) וואס האט פיבערהאפטיג געארבעט אויף די שיכון ויושבי בה און עס איז געווען ראחמיסטריווקא רבי ז"ל וואס האט לעומת זה שווער געארבעט, די צווי זייטן האבן זיך אסאך מאל געטראפן אויפן זעלבען שביל צולענדיג פאר די זעלבע אויסקום, אבער די מטרה וואס איז געווען אונטער דעם האט נישט געהאט קיין שייכות כי הוא זה,
אפשר נאר פאר א גאר קליינע און שמאלע סקווירא קינדערישע קאפ האט אלעס אויסגעזען אקוראט די זעלבע.

הבנת????

פרעגסט הבנת??? ניין!! אמאל האב אזוי פארשטאנען ווי דו פארשטייסט היינט, איך בין עלטער געווארן ארויסגעגאנגען פון יעדע באקס וואס שייך, און איך האלט נישט ווען צדיקים מאכן מיסטעיקס, ווערן זיי אויס, זיי זענען מענטשן און זיי ארבעטן אויף זיך צו ווערן בעסער מיט יעדע פארבייגייענדער מינוט.

דו רופסט טעותים אין כבוד פארן שווער, און איך האלט דער שווער האט אויך געמאכט טעותים, ס'גארנישט געשעהן, משה רבינו האט אויך געמאכט טעותים.

איך גלייב מיין עקספיריענס מיט דיינס זענען בכלל נישט קיין פארגלייך, איך האב גענומען די וואנדער שטעקן פאר זיין כבוד, וואס פונקטליך האסטו גענומען, ביי מיר האט עס אויסגעפארעמט די פונקטליכע מהלך, וואס דא איז געווען בכלל פון תש"ח ווען דער שווער האט אראפעטרעטן על אדמת אמעריקא ביז די היינטיגע טאג, וואס די אדמורי"ם לבית ראחמיסטריווקא פירן זיך אקארשט אויף דעם אויסגעטרעטענעם מהלך....

מיסטעריע #

זאכן אונטער די קוליסן קען מען קיינמאל נישט וויסן, עכ"פ איך האב דעמאלס נישט געהערט, אבער ס'מאכט נישט קיין סענס, ער איז געווען א חסיד נלהב פון שווער, אז ס'איז אומבאשרייבליך, גראדע האב איך עס אנגעקוקט מאדנע ספעציעל נאך די מעשה פון די ברית ווען זיין טאטע דער אמרי חיים איז געווען דאהי ואכמ"ל

מיסטעריע #

נאכאמאל ער איז געווען טו-עי-סערטען-פוינט "די פאקטא" רבי ביי יעדעם איינעם, וואס איך מיין צו זאגן איז, אז ער האט געטראגן די גרעסטע רוחניות'דיגע אוטאריטעט ביי די בחורים, (ס'קען זיין אז דער שוואגער האט פריוואט איהם געזאגט זאכן און קיינער ווייסט נישט) אבער די שוואגער איז געזיצן אויפן "בענקל" אלס רבי, אבער האט החלטות און סגנון פון שווער האט ער אוועקגעשטעלט, אין טאקע ביי די לווי' פון סאטמערער רב, איז געווען "דער איינציגסטער מאל" וואס די שוואגער האט געזאגט, אז "רבי בין איך" און די בחורים זענען למעשה געגאנגן צום לווי', און דער איינציגסטער וואס איז געבליבן אין שטעטל ווייסטו דאך אוודאי געוויס

צפת #

ווער איז געבליבן סנדק צום סוף?

מיסטעריע #

בעסיקלי דער רבי ווערט נישט אויס אויב מ'מאכט טעותים, דער פראבלעם איז ווען ער ווערט אויפגעוויזן זיין מיסטעיק, און ער קען נישט מודה זיין אין דעם טעות, און ער קען זיך נישט זעהן צו פאררעכטן זיינע מיסטעיקס און זיינע דרכים. (ביידיוועי דאס איז מיין פראבלעם וואס איך האב מיט דער היינטיגער סקווערער מנהיג)

צפת #

ווער איז געבליבן סנדק צום סוף?

תניא בניחותא #

צפת #

ווער איז געבליבן סנדק צום סוף?

א וויזשניצע חסיד איז געגאנגען אין גענומען די קינד פון די יולדת צו טראגן צום ברית, און געברענגט צום אמרי חיים און דער אמרי חיים איז געווען סנדק.

ס’איז מבהיל על הרעיון די סעלפישנעס פונעם סקווירא רבי’ן ז”ל, סוכ”ס איז דער אמרי חיים אויך א זיידע און א גרויסע רבי, און דער סקווירא’ר איז שוין געווען צוויי מאל סנדק און אין יענע תקופה קוים געהאט מנין (נישט אז ס’מאכט איהם קלענער) דאך איז כולו שלי ?

כ’פארשטיי שוין זיין זון, די מידות טובות האט ער זיכער כשר גע’ירש’נט.

תניא בניחותא #

צפת #

ווער איז געבליבן סנדק צום סוף?

א וויזשניצע חסיד איז געגאנגען אין גענומען די קינד פון די יולדת צו טראגן צום ברית, און געברענגט צום אמרי חיים און דער אמרי חיים איז געווען סנדק.

ס’איז מבהיל על הרעיון די סעלפישנעס פונעם סקווירא רבי’ן ז”ל, סוכ”ס איז דער אמרי חיים אויך א זיידע און א גרויסע רבי, און דער סקווירא’ר איז שוין געווען צוויי מאל סנדק און אין יענע תקופה קוים געהאט מנין (נישט אז ס’מאכט איהם קלענער) דאך איז כולו שלי ?

כ’פארשטיי שוין זיין זון, די מידות טובות האט ער זיכער כשר גע’ירש’נט.

מיסטעריע #

נו, פיר אויס די מעשה..... די אמרי חיים האט שיינערהייט געצווינגען צוריק צו טראגן דאס קינד.... און די רעשט איז היסטאריע!!!!!

שורה תחתונה סקווערער רבי איז געווען סנדק!!!

פוילישער קארגער #

Sorry for going off topic here............but
סדרייעט זיך ארום א שמועה אז ס'דא א נייע פאשקיוועל פול שיבין בלעטער וועגען די פאליטיק און מאנסי. האט איינער געהערט דערוועגען? אויב איינער קען ברענגען ביטע
ולמצוה גדולה יחשב

חקרן #

מיסטעריע #

נו, פיר אויס די מעשה..... די אמרי חיים האט שיינערהייט געצווינגען צוריק צו טראגן דאס קינד.... און די רעשט איז היסטאריע!!!!!

שורה תחתונה סקווערער רבי איז געווען סנדק!!!

הרב מיסטעריע, א גרויסן יישר כח פאר אייער היסטאריע, דער עולם באלעקט זיך די פינגער דערמיט, ואני בתוכם.

אין דעם ענין פון סנדקאות איז אייער אינפארמאציע נישט ריכטיג.

דאס קינד האט מען ארויסגעכאפט אין די פארטאגס שעות און דער אמרי חיים איז געווען סנדק, בשעת דער סקווירא זיידע איז אפילו נישט געווען ביים ברית. ער האט זיך הערשט דערוויסט שפעטער.

די רביצין טראנע איז אראפגעקומען צו איר איידעם מיט א שטעקן, און געשריגן, "דו האסט מיר שוין אוועקגע'הרג'עט איין טאכטער, יעצט ווילסטו מיר הרג'ענען אויך די צווייטע...".

מענדל #

פוילישער קארגער #

Sorry for going off topic here............but
סדרייעט זיך ארום א שמועה אז ס'דא א נייע פאשקיוועל פול שיבין בלעטער וועגען די פאליטיק און מאנסי. האט איינער געהערט דערוועגען? אויב איינער קען ברענגען ביטע
ולמצוה גדולה יחשב

פון וועלכע צד ?