טשיקאווע ענינים אויף די סדרה
302 פאסטס אין ארכיוו · אשכול #5585
לשוא הכיתיפרשת כי תשא
כיון שראה אותו סרחון שסרחו במעשה העגל, אמר היאך אני נותן להם את הלוחות, מזקיקני אותן למצות חמורות ומחייבני אותם מיתה לשמים, שכן כתוב בהן לא יהיה לך אלהים אחרים על פני, וחזר לאחוריו, וראו אותו שבעים זקנים ורצו אחריו, הוא אחז בראש הלוח והן אחזו בראש הלוח, חזק כחו של משה מכולן, שנאמר (דברים ל"ד) ולכל היד החזקה ולכל המורא הגדול אשר עשה משה לעיני כל ישראל....
האסט פארגעסן ציצישרייבן פון ווי די ברענגסט דאס נאך
די חתם סופר ברענגט אז ווייל כלל ישראל האט קיינמאל נאכנישט פרובירט די אלע מלאכות וואס מען האט געדארפט צום משכון, אזוי ווי; נייען, און אלע אנדערע מלאכות, האט משה רבינו קודם געהייסן מען זאל מאכן א 'מיניטשער' פון די משכון, מיט אלע יריעות און קרשים און קליין, און נאכדעם וואס ער האט געזען אז עס איז שיין אויסגעקומען, האט מען זיך גענומען צום גרויס'ן משכון.
פלעין יודישלשוא הכיתיפרשת כי תשא
כיון שראה אותו סרחון שסרחו במעשה העגל, אמר היאך אני נותן להם את הלוחות, מזקיקני אותן למצות חמורות ומחייבני אותם מיתה לשמים, שכן כתוב בהן לא יהיה לך אלהים אחרים על פני, וחזר לאחוריו, וראו אותו שבעים זקנים ורצו אחריו, הוא אחז בראש הלוח והן אחזו בראש הלוח, חזק כחו של משה מכולן, שנאמר (דברים ל"ד) ולכל היד החזקה ולכל המורא הגדול אשר עשה משה לעיני כל ישראל....
האסט פארגעסן ציצישרייבן פון ווי די ברענגסט דאס נאך
אבות דרבי נתן
פרשת ויקהל
ביי די כיור טרעפט מען אז עס איז געווען געמאכט פון מראות הצובאות, און ווי רש"י איז מסביר אז מען רעדט פון שפיגלעך ממש.
איז לכאורה צו וואס האט מען דאס געדארפט? נאר עס ווערט געברענגט פון ריקאנטי ז"ל, אז די סיבה דערצו איז געווען, ווייל בשעת די זריקת הדם פון א קרבן דארף די כהן קוקען אויף דער וואס ווערט מכפר, און אויב איז דער וואס ברענגט די קרבן א פרוי, וועט ער דאך נישט קענען קוקען ווייל אסור להסתכל בצורת אשה, איז וועגען דעם האט מען געדארפט די שפיגלען אז די כהן זאל איר קענען זען דורך די שפיגלען.
און דורך א שפיגעל איז הסתכלות יא מותר?
אפטעמיסטאון דורך א שפיגעל איז הסתכלות יא מותר?
דאס איז די טשיקאווע חלק...
אפטעמיסטאון דורך א שפיגעל איז הסתכלות יא מותר?
א פיינע שאלה, ווייל אין הלכות נדה ווערט געברענגט אז הסתכלות איז אסור אפילו דורך א שפיגעל.
מצטמק ויפהפרשת ויקהל
ביי די כיור טרעפט מען אז עס איז געווען געמאכט פון מראות הצובאות, און ווי רש"י איז מסביר אז מען רעדט פון שפיגלעך ממש.
איז לכאורה צו וואס האט מען דאס געדארפט? נאר עס ווערט געברענגט פון ריקאנטי ז"ל, אז די סיבה דערצו איז געווען, ווייל בשעת די זריקת הדם פון א קרבן דארף די כהן קוקען אויף דער וואס ווערט מכפר, און אויב איז דער וואס ברענגט די קרבן א פרוי, וועט ער דאך נישט קענען קוקען ווייל אסור להסתכל בצורת אשה, איז וועגען דעם האט מען געדארפט די שפיגלען אז די כהן זאל איר קענען זען דורך די שפיגלען.
צ"ע מהא דאמרינן במסכת ברכות דף כ"ה ע"ב א"ר צואה בעששית מותר לקרא ק"ש כנגדה. ערוה בעששית אסור לקרא ק"ש כנגדה וכו´ ערוה לא יראה בך ערות דבר אמר רחמנא והא קא מחזיא.
ו
לד' הרב יהוסף שווארץ א"ש וד' הריקאנטי לכאו' ראי' לדבריו.
לשוא הכיתימצטמק ויפהפרשת ויקהל
ביי די כיור טרעפט מען אז עס איז געווען געמאכט פון מראות הצובאות, און ווי רש"י איז מסביר אז מען רעדט פון שפיגלעך ממש.
איז לכאורה צו וואס האט מען דאס געדארפט? נאר עס ווערט געברענגט פון ריקאנטי ז"ל, אז די סיבה דערצו איז געווען, ווייל בשעת די זריקת הדם פון א קרבן דארף די כהן קוקען אויף דער וואס ווערט מכפר, און אויב איז דער וואס ברענגט די קרבן א פרוי, וועט ער דאך נישט קענען קוקען ווייל אסור להסתכל בצורת אשה, איז וועגען דעם האט מען געדארפט די שפיגלען אז די כהן זאל איר קענען זען דורך די שפיגלען.
צ"ע מהא דאמרינן במסכת ברכות דף כ"ה ע"ב א"ר צואה בעששית מותר לקרא ק"ש כנגדה. ערוה בעששית אסור לקרא ק"ש כנגדה וכו´ ערוה לא יראה בך ערות דבר אמר רחמנא והא קא מחזיא.
ו
לד' הרב יהוסף שווארץ א"ש וד' הריקאנטי לכאו' ראי' לדבריו.
אין לדמות דיני ק"ש לכאן, דשם הוא משום בזיון וכאן מיירי באיסור הסתכלות שהוא משום הרהורים.
מצטמק ויפה
אין לדמות דיני ק"ש לכאן, דשם הוא משום בזיון וכאן מיירי באיסור הסתכלות שהוא משום הרהורים.
חילוק זה מנא לך? דיני ערוה בברכות כד. ילפינן מפסוקי שיר השירים.
אמר שמואל קול באשה ערוה שנא' (שיר השירים ב, יד) כי קולך ערב ומראך נאוה, פרש"י ערוה - להסתכל וכן באשתו לק"ש: קולך ערב - מדמשבח לה קרא בגוה שמע מינה תאוה היא:
מצטמק ויפהפרשת ויקהל
ביי די כיור טרעפט מען אז עס איז געווען געמאכט פון מראות הצובאות, און ווי רש"י איז מסביר אז מען רעדט פון שפיגלעך ממש.
איז לכאורה צו וואס האט מען דאס געדארפט? נאר עס ווערט געברענגט פון ריקאנטי ז"ל, אז די סיבה דערצו איז געווען, ווייל בשעת די זריקת הדם פון א קרבן דארף די כהן קוקען אויף דער וואס ווערט מכפר, און אויב איז דער וואס ברענגט די קרבן א פרוי, וועט ער דאך נישט קענען קוקען ווייל אסור להסתכל בצורת אשה, איז וועגען דעם האט מען געדארפט די שפיגלען אז די כהן זאל איר קענען זען דורך די שפיגלען.
עיין כאן ותמצא נחתיעצט געזען כדברי הריקאנטי ז"ל אין ספר פענח רזא איינע פון די בעלי תוספות, און אויך אין מושב זקינים מבעלי התוספות.
מצטמק ויפהאפטעמיסטאון דורך א שפיגעל איז הסתכלות יא מותר?
א פיינע שאלה, ווייל אין הלכות נדה ווערט געברענגט אז הסתכלות איז אסור אפילו דורך א שפיגעל.
אולי איז הסתכלות א איסור עצמי, משא”כ ביי א נדה איז עס א גדר הרחקה, ונפק”מ הסתכלות בשטיקל גלאז הנקרא שפיגל.
ונבנתה העיר
אולי איז הסתכלות א איסור עצמי, משא”כ ביי א נדה איז עס א גדר הרחקה, ונפק”מ הסתכלות בשטיקל גלאז הנקרא שפיגל.
רבא אמר זונות ממש אחאב איש מצונן היה ועשתה לו איזבל שתי צורי זונות במרכבתו כדי שיראה אותן ויתחמם.
סנהדרין לט:
משמע שאסור בהרהור גם בצורה, ויל"ע בין איסור הסתכלות שמביא לידי הרהור, ובין ההרהור בעצמיותו.
עס שטייט נישט דארט א איסור.
לשוא הכיתיויל"ע בין איסור הסתכלות שמביא לידי הרהור, ובין ההרהור בעצמיותו.
בטח.
און אז איינער וועט האבן הרהורים פון א טיש, וועט געשאפן ווערן א איסור הסתכלות (מצד עצמו) אויפן טיש?
פרשת פקודי
דו גמרא זאגט און מסכת סנהדרין ס"ט ע"ב: אז ווען בצלאל האט געבויט דעם משכן, איז ער סך הכל אלט געוועהן דרייצען יאר.
וז"ל: וכי עבד בצלאל משכן בר כמה הוי? בר תליסר. דכתיב (שמות ל"ו ד') איש איש ממלאכתו אשר המה עושים.
אבער און אלשיך הק' זאגט ער גאר און פרשת ויקהל (שמות ל"ו ל"א) אז בצלאל איז סך הכל אלט געוועהן אכט יאר ווען ער האט געבויעט דער משכן.
פרשת פקודי
מיר געפונען גאר אן אונטרעסאנטע זאך און דער פרשה, אז מיר טרעפן נישט דעם טיטל "טהור" ביי קיין שום כלי המקדש נאר ביים מנורה און שלחן.
זאגט דער הייליגע חזקוני (שמות ל"א ח') דער טעם פארוואס טאקע? ענטפערט ער מורא'דיגע ווערטער: לפי שלא היה עליהם שום מתן דמים.
שטעלט זיך א מורא'דיגע קשיא. ווי קען מען אנרופען דו אלע אזוי באקרוינטע גערופענע "הקדוש והטהור", ווען און דער זעלבע צייט, פארגיסען זיי אידיש בלוט, מיט זיירע גזירות איסורים תקנות?
אינטערעסאנט אז פונקט ביי מתן דמים שטייט טאקע 'הזה על טהרו של מזבח'.
סאו וואטפרשת פקודי
מיר געפונען גאר אן אונטרעסאנטע זאך און דער פרשה, אז מיר טרעפן נישט דעם טיטל "טהור" ביי קיין שום כלי המקדש נאר ביים מנורה און שלחן.
זאגט דער הייליגע חזקוני (שמות ל"א ח') דער טעם פארוואס טאקע? ענטפערט ער מורא'דיגע ווערטער: לפי שלא היה עליהם שום מתן דמים.
שטעלט זיך א מורא'דיגע קשיא. ווי קען מען אנרופען דו אלע אזוי באקרוינטע גערופענע "הקדוש והטהור", ווען און דער זעלבע צייט, פארגיסען זיי אידיש בלוט, מיט זיירע גזירות איסורים תקנות?
נו, פארדעם איז דאס טשיקאווע.
סאו וואטפרשת פקודי
מיר געפונען גאר אן אונטרעסאנטע זאך און דער פרשה, אז מיר טרעפן נישט דעם טיטל "טהור" ביי קיין שום כלי המקדש נאר ביים מנורה און שלחן.
זאגט דער הייליגע חזקוני (שמות ל"א ח') דער טעם פארוואס טאקע? ענטפערט ער מורא'דיגע ווערטער: לפי שלא היה עליהם שום מתן דמים.
מנחות כט.א"ר שמואל בר נחמני אמר ר' יונתן מאי דכתיב (ויקרא כד, ד) על המנורה הטהורה שירדו מעשיה ממקום טהרה אלא מעתה (ויקרא כד, ו) על השלחן הטהור שירדו מעשיו ממקום טהור אלא טהור מכלל שהוא טמא הכא נמי טהורה מכלל שהיא טמאה בשלמא התם כדריש לקיש ד
אמר ריש לקיש מאי דכתיב על השולחן הטהור מכלל שהוא טמא כלי עץ העשוי לנחת הוא וכל כלי עץ העשוי לנחת אינו מקבל טומאה אלא מלמד שמגביהין אותו לעולי רגלים ומראים להם לחם הפנים ואומר להם ראו חיבתכם לפני המקום מאי חיבתכם כדריב"ל דא"ר יהושע בן לוי נס גדול נעשה בלחם הפנים סילוקו כסידורו שנאמר (שמואל א כא, ז) לשום לחם חם ביום הלקחו אלא הכא טהורה מכלל שהיא טמאה פשיטא כלי מתכות נינהו וכלי מתכות מקבלין טומאה אלא שירדו מעשיה ממקום טהרה.
למעשה האט מען ערשט געבויעט די משכן נאך די כלים זענען געווען פערטיג, נו? וואס איז די גאנצע נידון וואס צו בויען בעפאר?
**
צוריק א רגע צו פ' כי תשא, א ליטוואק קומט צו א חסיד: די ! אלעס זענט איר שולדיג ווען נישט מען איז אזוי פאר'חלש'ט פאר א רבי וואלטען אידען נישט געמאכט קיין עגל,
זאגט דער חסיד
@ליטוואק פון בודאפעסט ווען נישט אייער יעקישקייט מיטען 'פונקטליכען' זייגער וואלטען אידען אויסגעהאלטען צו ווארטען א שעה צוויי פאר'ן רבין.
על טהרת הקודשלמעשה האט מען ערשט געבויעט די משכן נאך די כלים זענען געווען פערטיג, נו? וואס איז די גאנצע נידון וואס צו בויען בעפאר?
**
צוריק א רגע צו פ' כי תשא, א ליטוואק קומט צו א חסיד: די ! אלעס זענט איר שולדיג ווען נישט מען איז אזוי פאר'חלש'ט פאר א רבי וואלטען אידען נישט געמאכט קיין עגל,
זאגט דער חסיד
@ליטוואק פון בודאפעסט ווען נישט אייער יעקישקייט מיטען 'פונקטליכען' זייגער וואלטען אידען אויסגעהאלטען צו ווארטען א שעה צוויי פאר'ן רבין.
טייערע גאסט
אזא מין תגובה געהערט אין שמייכעל
ציביסלעך וועסטו דיך אויסלערנען
DONT WORRY
דער ערשטער שורה איז געווען דער עיקר, דאס איבריגע איז נאר נ.ב.
פרשת ויקרא
זכר תמים יקריבנו (א, ג.) אין ספר דרוש שמואל ברענגט ער א מדרש רבה אז עס איז געווען אמאהל א שור וואס האט נישט געוואלט גיין להקרבה בשום אופן, און למעשה האט מען געטראפן א נאדל און זיין בני מעיים וואס דאס מאכט איהם טריפה, און עס איז געווען מן השמים אז די שור זאל זיך נישט לאזן, פירט ער אויס אז דאס איז פשט זכר "תמים" יקריבנו, אז די זאלסט נישט מורא האבן אז אפשר איז די בהמה טריפה, נאר וויבאלד ער לאזט זיך שיין גיין מקריב זיין איז זיכער אז דאס איז א כשר'ע בהמה.
א מעשה שלא היה.
א בהמה ווערט נישט טריפה אויב האט עס א נאדל אין די בני מעיים, און ווי אזוי האט מען געטראפען די נאדל?
די מקור איז אזוי
(2) מדרש רבה ויקרא פרשה ג פסקה ה
מעשה בשור אחד שהיו מושכין לקרבן ולא נמשך בא עני ובידו אגודה אחת של טרוקסימא והושיט לו ואכלה וגעש השור והוציא מחט ונמשך לקרבן נראה לבעל השור בחלומו קרבנו של עני קדמך.
פרשת תזריע
אין ספר חיי אברהם, שטייט א טעם פארוואס מען איז מל א קינד פונקט אין די אכטע טאג. אז די גמרא זאגט אין נדה (ל ע"ב), אז ווען א קינד איז במעי אמו לערנט מען מיט איהם כל התורה, און פאר'ן ארויסגיין בא מלאך וסטרו על פיו, און ער פארגעסט די גאנצע תורה. ממילא איז ער די ערשטע זיבען טעג אזוי ווי א אבל, פאר'ן פארלירען אזא מתנה, ממילא ווארט מען ביז'ן אכטען טאג.
אגב, אין טו"ז (יו"ד סימן רסה) ווערט געברענגט אז דאס איז די טעם פארוואס מען מאכט א שלום זכר, כדי מנחם צו זיין דעם קינד פאר'ן פארגעסן די תורה.
לויט דעם טעם, גיי פארשטיי פארוואס דער עולם מאכט על פי רוב דעם שלום זכר אין ביהמ"ד שלא במקום התינוק?
אין די גמרא שטייט די טעם פארוואס מען מאכט די ברית די אכטע טאג, שלא יהיו הכל שמחים ואביו ואמו עצבים. פשט איז ווייל מן התורה איז א יולדות טמא זיבן טעג זענען די עלטערן נישט בשמחה.
פרשת תזריע הייבט מען אן ביי שני
פרעגט דאס קינד "פארוואס "?
נו פארוואס טאקע?
בכלל איז עס געווען א טשיקאווע זאך די נגעים
ביסט א שיינער איד? איא? נאדער א נגע!
א שאד היינט איז דאס נישט פארהאן
שטעלט אייך פאר אז אין בחצר הקודש וועט מען מעלדען אז דער צאדיק זיצט מחוץ למחנה ווייל ער האט געפלאפעלט
צי אין. כל העולם כולו איז דא בילדער ווי רעביס שרייען טמא טמא
אוי וואלט דאס געווען זיסלעך
פרשת תזריע
<!-- l --><a class="postlink-local" href="/post/172999">viewtopic.php?p=172999#p172999</a><!-- l -->
<!-- l --><a class="postlink-local" href="/post/162313">viewtopic.php?p=162313#p162313</a><!-- l -->
כ'דערמאן מיך יעצט א טייטש וואס איך געדענק נישט בשם וועמען מ'האט עס נאכגעזאגט.
אשה כי תזריע - אויב די ווייב ארבעט, דעמאלטס וילדה זכר - זאל די מאן געבוירן די קינדער
אזויווי די וואכעדיגע פרשה רעדט וועגן עניני נידה וזבה, האב איך געקלערט אז איך זאל עס אהערשטעלן. קודם, פאר די וואס ווערן עקסיידעט וויל איך זאגן אז ניין, דאס איז נישט קיין מאחורי שמועס.
איך האב דאס געזעהן לאנג צוריק אין א ספר און איך זיך עס שוין פאר יארן אבער קען עס נישט טרעפן, ולמצוה גדולה יחשב פאר דער וואס קען אנצייכענען די מקור.
שטייט דארט אז דם נידות איז דאך איינע פון די קללות וואס חוה איז געשאלטן געווארן פאר'ן חטא עץ הדעת. די גמרא אין מס' סנהדרין דף ק"א זאגט אז א טייל פון די דור הפלגה זענען געווארן מאנקיס. איז זייער אינטערעסאנט אז א טייל מאנקיס ווי טשימפענזינס און גארילעס האבן אויך דם נידות, אנדערש ווי אלע אנדערע בעלי חיים. דאס איז שלא יהא חוטא נשכר - די אנשי דור הפלגה וואס זענען געווארן מאנקיס האבן מיטגענומען די קללה וואס איז געיארשענט פון די באבע חוה.
נאכאמאל, ווער עס קען צושטעלן די מקור איז ווערי עפרישיעטעד
מצטמק ויפהאין ספר חיי אברהם, שטייט א טעם פארוואס מען איז מל א קינד פונקט אין די אכטע טאג. אז די גמרא זאגט אין נדה (ל ע"ב), אז ווען א קינד איז במעי אמו לערנט מען מיט איהם כל התורה, און פאר'ן ארויסגיין בא מלאך וסטרו על פיו, און ער פארגעסט די גאנצע תורה. ממילא איז ער די ערשטע זיבען טעג אזוי ווי א אבל, פאר'ן פארלירען אזא מתנה, ממילא ווארט מען ביז'ן אכטען טאג.
איך פארשטיי נישט פארוואס מען דארף א טעם ! ווייל די תורה האט געזאגט ןביום השמיני ימול בשר ערלתו !!!!!!
ר' שמעון דרש טעמא דקרא
דריידלאזויווי די וואכעדיגע פרשה רעדט וועגן עניני נידה וזבה, האב איך געקלערט אז איך זאל עס אהערשטעלן. קודם, פאר די וואס ווערן עקסיידעט וויל איך זאגן אז ניין, דאס איז נישט קיין מאחורי שמועס.
איך האב דאס געזעהן לאנג צוריק אין א ספר און איך זיך עס שוין פאר יארן אבער קען עס נישט טרעפן, ולמצוה גדולה יחשב פאר דער וואס קען אנצייכענען די מקור.
שטייט דארט אז דם נידות איז דאך איינע פון די קללות וואס חוה איז געשאלטן געווארן פאר'ן חטא עץ הדעת. די גמרא אין מס' סנהדרין דף ק"א זאגט אז א טייל פון די דור הפלגה זענען געווארן מאנקיס. איז זייער אינטערעסאנט אז א טייל מאנקיס ווי טשימפענזינס און גארילעס האבן אויך דם נידות, אנדערש ווי אלע אנדערע בעלי חיים. דאס איז שלא יהא חוטא נשכר - די אנשי דור הפלגה וואס זענען געווארן מאנקיס האבן מיטגענומען די קללה וואס איז געיארשענט פון די באבע חוה.
נאכאמאל, ווער עס קען צושטעלן די מקור איז ווערי עפרישיעטעד
און פארוואס האבן קיען, בערן, און זעברא'ס אויך דם נידות, אזויווי אלע Mammals?
קען זיין איך זאג א אמעראצעס,
אבער איך האב מיך אזוי מעיין געווען אין פרשת החודש די וואך, כאניש געזעהן אין ערגעץ וואו מ'זאל ארויסנעמען אז דער "החודש" הזה לכם איז חודש "ניסן", כאב דורכגעקוקט יעדן איינציגן פסוק כאנישט געזעהן ווי דער הכרח איז אז יציאת מצרים איז געווען אין חודש ניסן, ער זאגט החודש "הזה", וואס "הזה"? אפשר איז עס חודש תמוז צו ווען?
למעשה שפעטער אין משנה תורה פ' ראה זאגט אבער יא דער פסוק ארויס מפורש "...כי בחדש "האביב" הוציאך ה' אלהיך ממצרים..." וואס דאס איז טאקע קלאר חודש ניסן, פרילינג, וואס הייבט זיך אן תקופות ניסן,
אבער ביז פ' ראה איז טאקע נישטא קיין שום הכרח?
מכילתא שמות י"ב:
[list]החדש הזה - זה ניסן. אתה אומר זה ניסן, או אינו אלא אחד מחדשי השנה? כשהוא אומר: חג האסיף בצאת השנה, וחג האסיף תקופת השנה אמרת. צא וראה אי זה חדש שיש בו אסיף ותקופה ושנה יוצאה בו וקרוי שביעי? אי אתה מוצא אלא תשרי, לאחר שלמדת ששביעי זה תשרי, ראשון זה ניסן, ואע"פ שאין ראיה לדבר, זכר לדבר, בחדש הראשון, הוא חדש
ניסן, ראש חדשים, מגיד שניסן ראש לחדשים. [/list:u]
גאלדקען זיין איך זאג א אמעראצעס,
ווי קומט עס צו אזא
גאלד'ענע שרייבער צו פארזעהן א מכילתא?
שכוח ברסלבער,
דער מכילתא באשטעטיגט טאקע מיין אבזערוואציע אז פונעם גאנצן פרשת החודש איז נישטא קיין שום קלארע הכרח אז יציאת מצרים איז געווען בחודש ניסן,
כאב נאכגעקוקט אינעווייניג אין ילקוט שמעוני, ווייל כאניש געכאפט וואס דער אע"פ שאין ראי' לדבר איז, שטעלט זיך ארויס אז דער מדרש באציעט זיך אויף א פסוק אין מגילת אסתר "בחדש הראשון הוא חדש ניסן בשנת שתים עשרה למלך אחשורוש" נו וואס ברויך מען מער ווי דעם?
גאלדשכוח ברסלבער,
דער מכילתא באשטעטיגט טאקע מיין אבזערוואציע אז פונעם גאנצן פרשת החודש איז נישטא קיין שום קלארע הכרח אז יציאת מצרים איז געווען בחודש ניסן,
כאב נאכגעקוקט אינעווייניג אין ילקוט שמעוני, ווייל כאניש געכאפט וואס דער אע"פ שאין ראי' לדבר איז, שטעלט זיך ארויס אז דער מדרש באציעט זיך אויף א פסוק אין מגילת אסתר "בחדש הראשון הוא חדש ניסן בשנת שתים עשרה למלך אחשורוש" נו וואס ברויך מען מער ווי דעם?
איך האב פארשטאנען אז עס איז נישט סתם אן
אמעראצעס.איך געדענק עפעס א גמרא, אפשר אין מסכת ראש השנה וואס איז דן איבער דעם און איז מברר אז יצי"מ איז געווען אין ניסן.
עמער נאכקוקן שפעטער אין בית מדרש
געפילטע פישדריידלאזויווי די וואכעדיגע פרשה רעדט וועגן עניני נידה וזבה, האב איך געקלערט אז איך זאל עס אהערשטעלן. קודם, פאר די וואס ווערן עקסיידעט וויל איך זאגן אז ניין, דאס איז נישט קיין מאחורי שמועס.
איך האב דאס געזעהן לאנג צוריק אין א ספר און איך זיך עס שוין פאר יארן אבער קען עס נישט טרעפן, ולמצוה גדולה יחשב פאר דער וואס קען אנצייכענען די מקור.
שטייט דארט אז דם נידות איז דאך איינע פון די קללות וואס חוה איז געשאלטן געווארן פאר'ן חטא עץ הדעת. די גמרא אין מס' סנהדרין דף ק"א זאגט אז א טייל פון די דור הפלגה זענען געווארן מאנקיס. איז זייער אינטערעסאנט אז א טייל מאנקיס ווי טשימפענזינס און גארילעס האבן אויך דם נידות, אנדערש ווי אלע אנדערע בעלי חיים. דאס איז שלא יהא חוטא נשכר - די אנשי דור הפלגה וואס זענען געווארן מאנקיס האבן מיטגענומען די קללה וואס איז געיארשענט פון די באבע חוה.
נאכאמאל, ווער עס קען צושטעלן די מקור איז ווערי עפרישיעטעד
און פארוואס האבן קיען, בערן, און זעברא'ס אויך דם נידות, אזויווי אלע Mammals?
ס'זענען דא צוויי אופנים פון menstruation
די ערשטע הייסט Overt menstruation וואס דאס טרעפט זיך ביי יומענס און ביי פארשידענע מאנקיס. ביי די סארט קומט די בלוט ארויס פון די גוף.
ביי אלע אנדערע מעמעלס הייסט עס covert menstruation און ביי זיי ווערט אלעס איינגעזאפט אין די גוף און קומט נישט ארויס.
אהא.
פרשת מצורע
אין מושב זקינים, פון די בעלי תוספות, ווערט געברענגט, מצאתי כתוב אז ווען איינער גייט נעבן א מצורע זאל ער זייער נזהר זיין נישט צו שפייען, ווייל אויב וועט ער שפייען און די מצורע וועט זיך אנשמירען מיט זיין שפייאכץ, וועט דער מצורע ווערן אויסגעהיילט און די צרעת וועט גיין אויף דער וואס האט געשפיגען. און ער פירט אויס "ואין לגלות הטעם למה.
פרשת מצורע
רש"י דה טהורות. פרט וכו' לפי שהנגעים באים על לשון הרע וגו'
איך וויל נאר אויפמערקזאם מאכן, אז דאס וואס די קינדער זאגן אין חדר, אז ווער עס רעדט לשון הרע גייט אלע זיינע מצוות פאר דעם וועם ער האט בארעדט, איז נישט סתם א באבע מעשה, נאר עס ווערט געברענגט אין חובת הלבהות שער הכניעה פרק ז', אז די עבירות פון וועם מען האט בערעדט גייט צו דער וואס האט גערעדט, און פארקערט מיט די מצוות.
מצטמק ויפהאין מושב זקינים, פון די בעלי תוספות, ווערט געברענגט, מצאתי כתוב אז ווען איינער גייט נעבן א מצורע זאל ער זייער נזהר זיין נישט צו שפייען, ווייל אויב וועט ער שפייען און די מצורע וועט זיך אנשמירען מיט זיין שפייאכץ, וועט דער מצורע ווערן אויסגעהיילט און די צרעת וועט גיין אויף דער וואס האט געשפיגען. און ער פירט אויס "ואין לגלות הטעם למה.
מיינסט אפשר דעת זקנים?
דריידלמצטמק ויפהאין מושב זקינים, פון די בעלי תוספות, ווערט געברענגט, מצאתי כתוב אז ווען איינער גייט נעבן א מצורע זאל ער זייער נזהר זיין נישט צו שפייען, ווייל אויב וועט ער שפייען און די מצורע וועט זיך אנשמירען מיט זיין שפייאכץ, וועט דער מצורע ווערן אויסגעהיילט און די צרעת וועט גיין אויף דער וואס האט געשפיגען. און ער פירט אויס "ואין לגלות הטעם למה.
מיינסט אפשר דעת זקנים?
ניין, מושב זקנים
פרשת מצורע
אין מדרש תנחומא שטייט א פלא פון א זאך; אז די צייכענ'עס וואס א נחש האט אויף זיך, איז צרעת, און עס איז זיך איהם געקומען ווייל ער האט גערעדט לשון הרע אויפ'ן אייבערשטען, ווען ער האט געזאגט ( בראשית ג, ה) כי יודע אלוקים, כי ביום אכלכם ממנו ונפקחו עיניכם והייתם כאלוקים יודעי טוב ורע.
הה"ד (איוב כ, כח): "יִגֶל יְבוּל בֵּיתוֹ נִגָּרוֹת בְּיוֹם אַפּוֹ" יהו גוררין ומוציאין אימתי ביום שיגרה הקדוש ברוך הוא אפו באותו האיש הא כיצד אדם אומר לחבירו השאילני קב חטים ואמר לו אין לי קב שעורים אין לי קב תמרים אין לי אשה אומרת לחברתה השאילני נפה היא אומרת אין לי השאילני כברה ואומרת אין לי מה הקב"ה עושה מגרה נגעים בתוך ביתו ומתוך שהוא מוציא את כליו הבריות רואות ואומרות לא היה אומר אין לי כלום ראו כמה חטים יש כאן כמה שעורים כמה תמרים יש כאן לווט ביתא באילן לווטיא רבי יצחק ברבי אליעזר מייתי לה מן הדין קרא (ויקרא יד, לז): "שְׁקַעֲרוּרֹת" שקע ביתא באלין לווטיא לפיכך משה מזהיר את ישראל כִּי תָבֹאוּ אֶל אֶרֶץ כְּנַעַן
<< · ויקרא רבה · יז · ג · >>