דף היומי ע"י נשים

איך פארשטיי נישט וואס די מיינסט צו זאגן וועגן די אפטיקס. פין ווי אין די גמרא זעהט מען אז מען זארגטַ זיך פאר די מאן מער ווי די פרוי? דער אשת כהן פארלירט איר מאן פונקט ווי דער כהן פארלירט א ווייב. ב.ד.וו זיי מעגן ווייטער בלייבן חתונה געהאט, זיי אריין נאר נישט טוהן וואס חתונה געהאטער טוהן.

היסטאריע

איך פארשטיי נישט וואס די מיינסט צו זאגן וועגן די אפטיקס. פין ווי אין די גמרא זעהט מען אז מען זארגטַ זיך פאר די מאן מער ווי די פרוי? דער אשת כהן פארלירט איר מאן פונקט ווי דער כהן פארלירט א ווייב. ב.ד.וו זיי מעגן ווייטער בלייבן חתונה געהאט, זיי אריין נאר נישט טוהן וואס חתונה געהאטער טוהן.

די פרוי איז יעצט געווארען געפא*ט, און מען וויינט אז וואס, אז איר מאן גייט זיך מיזן גט'ן.
נאובאדי גיווס עי קרעפ אז די פרוי איז געווארען גערעיפט.

קהל'ס נער

היסטאריע

איך פארשטיי נישט וואס די מיינסט צו זאגן וועגן די אפטיקס. פין ווי אין די גמרא זעהט מען אז מען זארגטַ זיך פאר די מאן מער ווי די פרוי? דער אשת כהן פארלירט איר מאן פונקט ווי דער כהן פארלירט א ווייב. ב.ד.וו זיי מעגן ווייטער בלייבן חתונה געהאט, זיי אריין נאר נישט טוהן וואס חתונה געהאטער טוהן.

די פרוי איז יעצט געווארען געפא*ט, און מען וויינט אז וואס, אז איר מאן גייט זיך מיזן גט'ן.
נאובאדי גיווס עי קרעפ אז די פרוי איז געווארען גערעיפט.

קודם גיוו עי דעם אז מענער דארפן לייגן תפילין יעדן טאג, פאסטן 5 תעניתים א יאר, נישט מוצא זרע זיין, נישט קוקן אויף פרעמדע פרויען, רעדן צו א פרוי בשעת'ן קוקן אויפן וואנט ווייל אז נישט ביסטו א חזיר, דאווענען 3 מאל א טאג איקלודינג שבת ווען די פרויען פאפן אריין, ווערן מעלעסטעט אלס קינד אפאר מאל דורך עלטערע טאטעס וואס מאכט זיך סאך ווייניגער ווי ביי מיידלעך, אויפשטיין אלס בחור פרי, און בכלל אדורך גיין די ישיבה סיסטעם וואס ביי רוב בחורים איז עס א גהינום, גיין אין מקווה כאטש איין מאל א טאג בפנח כל עם ועדה, מיטנעמען דיין ווייב צו די באנק און צו די דאקטער ווייל דו קענסט נישט קיין ענגליש, .......און נאכדעם העמיר רעדן פון רעיפן


איך האב נאך א לאנגע ליסטע אפשר וואן דעי העמיר שרייבן

דערהויבענע איד

קהל'ס נער

היסטאריע

איך פארשטיי נישט וואס די מיינסט צו זאגן וועגן די אפטיקס. פין ווי אין די גמרא זעהט מען אז מען זארגטַ זיך פאר די מאן מער ווי די פרוי? דער אשת כהן פארלירט איר מאן פונקט ווי דער כהן פארלירט א ווייב. ב.ד.וו זיי מעגן ווייטער בלייבן חתונה געהאט, זיי אריין נאר נישט טוהן וואס חתונה געהאטער טוהן.

די פרוי איז יעצט געווארען געפא*ט, און מען וויינט אז וואס, אז איר מאן גייט זיך מיזן גט'ן.
נאובאדי גיווס עי קרעפ אז די פרוי איז געווארען גערעיפט.

קודם גיוו עי דעם אז מענער דארפן לייגן תפילין יעדן טאג, פאסטן 5 תעניתים א יאר, נישט מוצא זרע זיין, נישט קוקן אויף פרעמדע פרויען, רעדן צו א פרוי בשעת'ן קוקן אויפן וואנט ווייל אז נישט ביסטו א חזיר, דאווענען 3 מאל א טאג איקלודינג שבת ווען די פרויען פאפן אריין, ווערן מעלעסטעט אלס קינד אפאר מאל דורך עלטערע טאטעס וואס מאכט זיך סאך ווייניגער ווי ביי מיידלעך, אויפשטיין אלס בחור פרי, און בכלל אדורך גיין די ישיבה סיסטעם וואס ביי רוב בחורים איז עס א גהינום, גיין אין מקווה כאטש איין מאל א טאג בפנח כל עם ועדה, מיטנעמען דיין ווייב צו די באנק און צו די דאקטער ווייל דו קענסט נישט קיין ענגליש, .......און נאכדעם העמיר רעדן פון רעיפן


איך האב נאך א לאנגע ליסטע אפשר וואן דעי העמיר שרייבן

איך האב פינקט אזוי פיינט די סיסטעם ווי די, אבער איך רעד פון די תורה, נישט פון די שטותים וואס מ'האט ציגעלייגט די לעצטע 50 יאר.

קהל'ס נער

היסטאריע

איך פארשטיי נישט וואס די מיינסט צו זאגן וועגן די אפטיקס. פין ווי אין די גמרא זעהט מען אז מען זארגטַ זיך פאר די מאן מער ווי די פרוי? דער אשת כהן פארלירט איר מאן פונקט ווי דער כהן פארלירט א ווייב. ב.ד.וו זיי מעגן ווייטער בלייבן חתונה געהאט, זיי אריין נאר נישט טוהן וואס חתונה געהאטער טוהן.

די פרוי איז יעצט געווארען געפא*ט, און מען וויינט אז וואס, אז איר מאן גייט זיך מיזן גט'ן.
נאובאדי גיווס עי קרעפ אז די פרוי איז געווארען גערעיפט.

די פרוי גייט זיך דארפען גט'ן (נישט ממש אבער אקעי). בעסער?

דערהויבענע איד

קודם גיוו עי דעם אז מענער דארפן לייגן תפילין יעדן טאג, פאסטן 5 תעניתים א יאר, נישט מוצא זרע זיין, נישט קוקן אויף פרעמדע פרויען, רעדן צו א פרוי בשעת'ן קוקן אויפן וואנט ווייל אז נישט ביסטו א חזיר, דאווענען 3 מאל א טאג איקלודינג שבת ווען די פרויען פאפן אריין, ווערן מעלעסטעט אלס קינד אפאר מאל דורך עלטערע טאטעס וואס מאכט זיך סאך ווייניגער ווי ביי מיידלעך, אויפשטיין אלס בחור פרי, און בכלל אדורך גיין די ישיבה סיסטעם וואס ביי רוב בחורים איז עס א גהינום, גיין אין מקווה כאטש איין מאל א טאג בפנח כל עם ועדה, מיטנעמען דיין ווייב צו די באנק און צו די דאקטער ווייל דו קענסט נישט קיין ענגליש, .......און נאכדעם העמיר רעדן פון רעיפן

איך האב נאך א לאנגע ליסטע אפשר וואן דעי העמיר שרייבן

און נאך דיין לאנגע ליסטע ווילסטו ענדערש די רעכטן וואס א מאן האט אין די קאמיונעטי, אדער די רעכטן וואס א פרוי האט?


עס איז נישט קיין שאלה אז פרויען האבן ווייניגער רעכטן ביי אונז ווי מענער. דרייוון לאזט מען זיי נישט, מען מאכט זיי מער משוגע וועגן סמארטפאונס, יעדע צרה זענען זיי מער שולדיג (בעיקר צניעות), אויב ווילן זיי פירן א ביזנעס האבן זיי אסאך א שווערערע וועג אריין, אא"וו.

איך מאך נישט אוועק די שוועריקייטן וואס די מענער ליידן, און עס איז דא שוועריקייטן וואס מענער ליידן אפילו מער פון פרויען. נאכאלס זענען פרויען מער אונטערדרוקט אין טאוטעל ווי די מענער.

און אויב איז עס איינעם שווער צו הערן ווייל עס מאכט אים פילן שלעכט, דארפסטו זיך בכלל נישט פילן שלעכט, חוץ אויב דו ביסט א חלק פון די פראבלעם.

די שאלה האט נישט אזויפיל מיט אונזער סאסייעטי. אינדערויסן פון אונזער סאסייעטי, וואס וואלטסטו דערוועלט צו ענדערש זיין?

קוקי מאנסטער

די שאלה האט נישט אזויפיל מיט אונזער סאסייעטי. אינדערויסן פון אונזער סאסייעטי, וואס וואלטסטו דערוועלט צו ענדערש זיין?

האלסט אז דארט וויל מען אויך זיין א מאן?

איך זעה אז עבי שטיין האט געוואלט זיין א פרוי, מוז זיין אז צו זיין א פרוי איז בעסער.

יעקב מעקסוועל

דערהויבענע איד

קודם גיוו עי דעם אז מענער דארפן לייגן תפילין יעדן טאג, פאסטן 5 תעניתים א יאר, נישט מוצא זרע זיין, נישט קוקן אויף פרעמדע פרויען, רעדן צו א פרוי בשעת'ן קוקן אויפן וואנט ווייל אז נישט ביסטו א חזיר, דאווענען 3 מאל א טאג איקלודינג שבת ווען די פרויען פאפן אריין, ווערן מעלעסטעט אלס קינד אפאר מאל דורך עלטערע טאטעס וואס מאכט זיך סאך ווייניגער ווי ביי מיידלעך, אויפשטיין אלס בחור פרי, און בכלל אדורך גיין די ישיבה סיסטעם וואס ביי רוב בחורים איז עס א גהינום, גיין אין מקווה כאטש איין מאל א טאג בפנח כל עם ועדה, מיטנעמען דיין ווייב צו די באנק און צו די דאקטער ווייל דו קענסט נישט קיין ענגליש, .......און נאכדעם העמיר רעדן פון רעיפן

איך האב נאך א לאנגע ליסטע אפשר וואן דעי העמיר שרייבן

און נאך דיין לאנגע ליסטע ווילסטו ענדערש די רעכטן וואס א מאן האט אין די קאמיונעטי, אדער די רעכטן וואס א פרוי האט?


עס איז נישט קיין שאלה אז פרויען האבן ווייניגער רעכטן ביי אונז ווי מענער. דרייוון לאזט מען זיי נישט, מען מאכט זיי מער משוגע וועגן סמארטפאונס, יעדע צרה זענען זיי מער שולדיג (בעיקר צניעות), אויב ווילן זיי פירן א ביזנעס האבן זיי אסאך א שווערערע וועג אריין, אא"וו.

איך מאך נישט אוועק די שוועריקייטן וואס די מענער ליידן, און עס איז דא שוועריקייטן וואס מענער ליידן אפילו מער פון פרויען. נאכאלס זענען פרויען מער אונטערדרוקט אין טאוטעל ווי די מענער.

און אויב איז עס איינעם שווער צו הערן ווייל עס מאכט אים פילן שלעכט, דארפסטו זיך בכלל נישט פילן שלעכט, חוץ אויב דו ביסט א חלק פון די פראבלעם.

איך מיין אז זיין תגובה איז געשריבן הומערעסטיש אדער סארקאסטיש.

קהל'ס נער

דערהויבענע איד

קהל'ס נער

היסטאריע

קודם גיוו עי דעם אז מענער דארפן לייגן תפילין יעדן טאג, פאסטן 5 תעניתים א יאר, נישט מוצא זרע זיין, נישט קוקן אויף פרעמדע פרויען, רעדן צו א פרוי בשעת'ן קוקן אויפן וואנט ווייל אז נישט ביסטו א חזיר, דאווענען 3 מאל א טאג איקלודינג שבת ווען די פרויען פאפן אריין, ווערן מעלעסטעט אלס קינד אפאר מאל דורך עלטערע טאטעס וואס מאכט זיך סאך ווייניגער ווי ביי מיידלעך, אויפשטיין אלס בחור פרי, און בכלל אדורך גיין די ישיבה סיסטעם וואס ביי רוב בחורים איז עס א גהינום, גיין אין מקווה כאטש איין מאל א טאג בפנח כל עם ועדה, מיטנעמען דיין ווייב צו די באנק און צו די דאקטער ווייל דו קענסט נישט קיין ענגליש, .......און נאכדעם העמיר רעדן פון רעיפן


איך האב נאך א לאנגע ליסטע אפשר וואן דעי העמיר שרייבן

איך האב פינקט אזוי פיינט די סיסטעם ווי די, אבער איך רעד פון די תורה, נישט פון די שטותים וואס מ'האט ציגעלייגט די לעצטע 50 יאר.

די תורה רעדט אויך נישט פון פעדעפיילס און מעלעסטעישן. אלא מאי? דעמאלטס האט מען עס נישט אנגעקוקט פאר אזא גרויסע עוולה, און ס'האט נישט געשאדט אזוי סאך וווי היינט.

יעקב מעקסוועל

דערהויבענע איד

קודם גיוו עי דעם אז מענער דארפן לייגן תפילין יעדן טאג, פאסטן 5 תעניתים א יאר, נישט מוצא זרע זיין, נישט קוקן אויף פרעמדע פרויען, רעדן צו א פרוי בשעת'ן קוקן אויפן וואנט ווייל אז נישט ביסטו א חזיר, דאווענען 3 מאל א טאג איקלודינג שבת ווען די פרויען פאפן אריין, ווערן מעלעסטעט אלס קינד אפאר מאל דורך עלטערע טאטעס וואס מאכט זיך סאך ווייניגער ווי ביי מיידלעך, אויפשטיין אלס בחור פרי, און בכלל אדורך גיין די ישיבה סיסטעם וואס ביי רוב בחורים איז עס א גהינום, גיין אין מקווה כאטש איין מאל א טאג בפנח כל עם ועדה, מיטנעמען דיין ווייב צו די באנק און צו די דאקטער ווייל דו קענסט נישט קיין ענגליש, .......און נאכדעם העמיר רעדן פון רעיפן

איך האב נאך א לאנגע ליסטע אפשר וואן דעי העמיר שרייבן

און נאך דיין לאנגע ליסטע ווילסטו ענדערש די רעכטן וואס א מאן האט אין די קאמיונעטי, אדער די רעכטן וואס א פרוי האט?


עס איז נישט קיין שאלה אז פרויען האבן ווייניגער רעכטן ביי אונז ווי מענער. דרייוון לאזט מען זיי נישט, מען מאכט זיי מער משוגע וועגן סמארטפאונס, יעדע צרה זענען זיי מער שולדיג (בעיקר צניעות), אויב ווילן זיי פירן א ביזנעס האבן זיי אסאך א שווערערע וועג אריין, אא"וו.

איך מאך נישט אוועק די שוועריקייטן וואס די מענער ליידן, און עס איז דא שוועריקייטן וואס מענער ליידן אפילו מער פון פרויען. נאכאלס זענען פרויען מער אונטערדרוקט אין טאוטעל ווי די מענער.

און אויב איז עס איינעם שווער צו הערן ווייל עס מאכט אים פילן שלעכט, דארפסטו זיך בכלל נישט פילן שלעכט, חוץ אויב דו ביסט א חלק פון די פראבלעם.

איך האב דא געזאגט אז די פרויען ביי אונז האבן א חיים טובים?

ניין, מ'פייניגט פרויען און מענער, ס'קען זיין אז פרויען מער, אבער ס'האט גארנישט מיט פרויען, מ'פיינגט ביידע זשעדערס די מאקסימום וואס ס'גייט. ס'איז בערך אזוי ווי דו גייסט זאגן אז מ'אינטערדריקט אקריינאי'שע פרויען. איי אויך מענער? די מענער זענען אנדערש ווייל זיי קענען גרינגער אנטלויפן ממילא פייניגט מען בעיקר די פרויען.

יעקב מעקסוועל

עס איז נישט קיין שאלה אז פרויען האבן ווייניגער רעכטן ביי אונז ווי מענער. דרייוון לאזט מען זיי נישט, מען מאכט זיי מער משוגע וועגן סמארטפאונס, יעדע צרה זענען זיי מער שולדיג (בעיקר צניעות), אויב ווילן זיי פירן א ביזנעס האבן זיי אסאך א שווערערע וועג אריין, אא"וו.

דרייוון בין איך מיט דיר.
סמארטפאוינס און צניעות שגיונות זענען בעיקר אין סאטמער, אנדערע פלעצער איז מען נישט ביזי מיט צניעות, און פרויען זענען מער אראפגעקלאפט דארטן.

צרות איז יעדער שילדיג - לדוגמא בחורים כאפט מען זיך אויך ארויפ אויף זיי, יעדער וואס נעמט די גילט גייט עס באקומען.

רוב חסדי'שע אינגערלייט האבן נישט קיין גרויסע ביזנעסער, בדרך כלל קענען די פרויען סאאאך בעסער ענגליש. אויב דו רעדסט פון פליפן דירות אדער פארקויפן אויף עמעזאן, אדער ארבעטן אין א מצה בעקערי זענען פרויען וועלקאם.

סמארטפאוינס און צניעות שגיונות זענען בעיקר אין סאטמער

וועלכע חסידות נישט?

מענער טוהן דיקטאטורן וואס פרויען זאלען טוהן. טאקע אנדערע מענער ווערען אויך דיקטאטירט דורך די מענער, אבער דאך איז עס מענער.

אין אנדערע ווערטער, אונז חרדים האבן קנאקערס וואס פירען די רבנים דיינים און זיי טיילען אין פארן עולם וואס צו טוהן. עס איז נישט א קאלעקטיוו פין מענטשן וואס ווילען אלע די זעלבע הלכות און לעבן צוזאמען אין די זעלבע גיידליינס, בכלל נישט, די גיידליינס אויף וואס יעדער איז מסכים, דאס איז אקעי. אבער קומען כסדר כל מיני קנאקערס וואס האקען אויף פרישע עבירות, קומען אויף מיט נייע מצוות, און זענען מחייב בכפיה דער גאנצע עולם עס צו טוהן.

דאס איז דער מציאות.

און בדרך אגב זוכן זיי אייביג אראפ צו קלאפן פרויען. אוודאי וועלען זיי זאגן ווי חשוב די פרויען זענען בולשיט, אבער זיי האלטען אז פרויען זענען שולדיג ווען א זכר וואס דארף האלטען נדות און פרישות און מעג נאר איין מאל צוויי מאל א וואך, און זעהט א שיינער פרוי, און האט הרהורים ווייל דער אויבערשטער האט אריין געלייגט אין נאטור צו האבן הרהורים, האלטען די קאקערס אז שולדיג אז דער פרוי, ווייל זיי האט בריסטען, און האט א שיינער קלייד, און די פרויען דארפען זיך פארמיאוסן וואס מער, כדי נישט "מכשיל" צו זיין מענער.

און בכלל קומט פין דעם דער מושג אז מען דארף האבן א באנטש קינדער, אזוי וועלען די פרויען זיין פארנומען אינדערהיים, די מענער פארדינען, וועלען זיי נישט האבן קיין צייט צו טראכטען און זיך נישט קענען געבן א ריק .

היסטאריע

סמארטפאוינס און צניעות שגיונות זענען בעיקר אין סאטמער

וועלכע חסידות נישט?
.

באבוב, גער, אפילו בעלזא, קלויזענבארג, אפילו סקווירא איז נישט אזוי אבסעסט מיט צניעות און אראפקלאפן פרויען. וויזניץ ישראלטש'ע איז אויך אזוי. וויזניץ מאנסי איז א תולדה פון סאטמער.

היסטאריע

סמארטפאוינס און צניעות שגיונות זענען בעיקר אין סאטמער[/quote

מענער טוהן דיקטאטורן וואס פרויען זאלען טוהן. טאקע אנדערע מענער ווערען אויך דיקטאטירט דורך די מענער, אבער דאך איז עס מענער.

ליין איבער מיין תגובה ביטע.

היסטאריע

און בדרך אגב זוכן זיי אייביג אראפ צו קלאפן פרויען. אוודאי וועלען זיי זאגן ווי חשוב די פרויען זענען בולשיט, אבער זיי האלטען אז פרויען זענען שולדיג ווען א זכר וואס דארף האלטען נדות און פרישות און מעג נאר איין מאל צוויי מאל א וואך, און זעהט א שיינער פרוי, און האט הרהורים ווייל דער אויבערשטער האט אריין געלייגט אין נאטור צו האבן הרהורים, האלטען די קאקערס אז שולדיג אז דער פרוי, ווייל זיי האט בריסטען, און האט א שיינער קלייד, און די פרויען דארפען זיך פארמיאוסן וואס מער, כדי נישט "מכשיל" צו זיין מענער.
.

אמת, אבער דו ווייסט אויכעט ווי שטארק מ'רעכנט זיך מיט אונזערע עניינים וואס דער אייבישטער האט אונז באשאפן, ווי אזוי מ'רעדט צו בחורים וועגן דעם, און טאקע די 2 מאל א וואך, און זיי קומען פיין בלעימן די מענער, סה''כ וויייסן רוב מענער זיך אויסצולאכן פון וואס מ'דארף זיך אויסלאכן.

היסטאריע

און בכלל קומט פין דעם דער מושג אז מען דארף האבן א באנטש קינדער, אזוי וועלען די פרויען זיין פארנומען אינדערהיים, די מענער פארדינען, וועלען זיי נישט האבן קיין צייט צו טראכטען און זיך נישט קענען געבן א ריק .

קענסט מיר מסביר זיין וואס דו האסט געשריבן? מענער האבן זייער ליב צו האבן אסאך קינדער? רוב פרויען ווילן נישט קיין קינדער נאר די מענער ווילן?

יעקב מעקסוועל

א מחאה קעגן די שיעורים.

<a class="postlink" href="https://rabbiefremgoldberg.org/taking-stock-of-tiktok-torah?fbclid=IwAR1z-5lLyuMnnLxzd50YV5eb5UCgbEs6BJrfLNYxg2MbOnYlSHPWjUBCPrU">https://rabbiefremgoldberg.org/taking-s ... HPWjUBCPrU</a>

Rabbi Goldberg is putting words to the thoughts and feelings we all (at least most of us.) share. No matter how witty, smart (alecky) and humorous her comments appear, they are nothing more than profanity laced tripe by a self admitted atheist.

Some other female Torah promoters, even though they might have an agenda of their own are at least demonstrating a high regard for its lessons and message through the generations.

דערהויבענע איד

היסטאריע

און בכלל קומט פין דעם דער מושג אז מען דארף האבן א באנטש קינדער, אזוי וועלען די פרויען זיין פארנומען אינדערהיים, די מענער פארדינען, וועלען זיי נישט האבן קיין צייט צו טראכטען און זיך נישט קענען געבן א ריק .

קענסט מיר מסביר זיין וואס דו האסט געשריבן? מענער האבן זייער ליב צו האבן אסאך קינדער? רוב פרויען ווילן נישט קיין קינדער נאר די מענער ווילן?

צ"ל מענער זענען ביזי פארדינען

דערהויבענע איד

היסטאריע

און בדרך אגב זוכן זיי אייביג אראפ צו קלאפן פרויען. אוודאי וועלען זיי זאגן ווי חשוב די פרויען זענען בולשיט, אבער זיי האלטען אז פרויען זענען שולדיג ווען א זכר וואס דארף האלטען נדות און פרישות און מעג נאר איין מאל צוויי מאל א וואך, און זעהט א שיינער פרוי, און האט הרהורים ווייל דער אויבערשטער האט אריין געלייגט אין נאטור צו האבן הרהורים, האלטען די קאקערס אז שולדיג אז דער פרוי, ווייל זיי האט בריסטען, און האט א שיינער קלייד, און די פרויען דארפען זיך פארמיאוסן וואס מער, כדי נישט "מכשיל" צו זיין מענער.
.

אמת, אבער דו ווייסט אויכעט ווי שטארק מ'רעכנט זיך מיט אונזערע עניינים וואס דער אייבישטער האט אונז באשאפן, ווי אזוי מ'רעדט צו בחורים וועגן דעם, און טאקע די 2 מאל א וואך, און זיי קומען פיין בלעימן די מענער, סה''כ וויייסן רוב מענער זיך אויסצולאכן פון וואס מ'דארף זיך אויסלאכן.

דאס איז א תוצאה פון צוריקהאלטן די פרויען פון לערנען וואס איז הלכה, חומרה און מנהג.

ווען ס'קומט צו די שווערערע גמרות איז זי נישט דא

בענבען: ווייל איהר גאנצע אנוועזנהייט איז נישט צו ערנסט לערנען די רייד פון חז"ל. זי איז נאר דא צו שפעטן און רעדן דברי בלע. און וואספארא ליצנות זי קען ארויסנעמען פון די גמרא .

פאר אזעלכע מענטשן איז פיהל געזינטער ווען זיי שטייען ווייט, ווייט אוועק פון דברי חז"ל. זאלל זי זיך זוכן א בעסערע טעמע פון וואס חוזק צו מאכן און אפשפעטן...! אפשר אזוי ווי שרה סילווערמאן...! דאס איז נאכאלץ בעסער ווי די זאכן וואס זי טוט...!

דער שרה סילווערמאן האט א שוועסטער אין ארץ ישראל וואס איז פרום. זי רעדט וועגען איר דא און דארט. זי אליין איז פיינער קאמידיען, זי רעדט אבער צופיל ניוול פה.

‏הרב דר. נתן סליפקין איבער דעם.

אוי לנו שכך עלתה בימינו.

א ריכטיגע מבזה'טע תלמודי חכמים.

גרעץ דרייט זיך איבער אין זיין קבר...

כרם זית: איך בין מיט דיר 100%. איך וואונדער מיך וואו איז די פאבליק אוטרעידזש? דורך די אלע סענטוריס איז קיינמאל נאכנישט געווען אזא זאך אז איינער זאלל נעמען און פשוט חוזק מאכן און אפשפעטן פון די דברי חז"ל. אויסער אפשר די משכילים. וואס אפילו (אינטעליגענטע) גויים באציען זיך מיט רעספעקט צו די רייד פון חז"ל. איך קען פארשטיין ווען איינער האט עפעס א לעגיטימע קשיא אויף די ווערטער פון די גמרא. און ער פרעגט מיט רעספעקט. אבער סתם אפשפעטן איינמאל און נאכאמאל. און אויסטייטשן אויף א פארקרומטע סארקאסטישע וועג א יעדעס ווארט פון די גמרא.

ניין. איך בין אויך א טאלעראנטער מענטש. א ליבעראל. איך קען פארשטין א צווייטנס פערספעקטיוו. אבער נישט ווען איינער נעמט מיט א בייזע כונה און טייטשט אויס פארקערט און פארדרייט און ארויס פונ'ם ריכטיגן קאנטעקסט א יעדעס ווארט און סענטענס פון די גמרא. אבי צו זיין קיוט. און האבן פאללאוערס...! און דער עולם שווייגט. דאס איז נאך א סאך אן ערגערער מצב ווי ווען איך זעה א איד פארט א קאר אום שבת. אדער עסט טריפות...!

מי אני

‏הרב דר. נתן סליפקין איבער דעם.

לכאורה זעהט אויס ווי אים באדערט נאר דער פראפאניטי. איר וועג פין אראפלייגן גופא, וואס איז אסאך מאל בדרך ליצנות, זעהט נישט אויס ווי עס באדערט אים.

דער אמת איז, אז דער גמרא איז פיל מיט מאדנע מעשה'ת, וואס אפילו צו פארציילן פאר מענטשן וואס זענען מחשיב גמרא, וועט ברענגן צו שפעטן פין גמרא. זי מאכט נישט חוזק בידים אזוי ווייט, נאר פארציילט די מעשה אויף א וועג וואס די חוזק איז משמע פין זיך אליין.

ווי למשל ווען זי ליגט אראפ טומאה וטהרה, זי מאכט נישט חוזק ממש.
עס איז זייער דן צו זיין דער גדר פין ליצנות, ווייל אונז אליין האבן אויך ליב צו נוצן טערמינען פין די גמרא לשם סאטירא, ווי למשל זאגן אויך א גראבע מענטש אז ער איז א ריש לקיש, אדער עס ברענט ביי אים א ר' עמרם פייער. נאר זי רעדט אויף טיקטאק, פאר עמינ הארץ און גוים, און אונז זענען נישט באקוועם אז אונזער הייליגער ספר זאל נתגלה ווערען. וצריך עיון. ווייל ווען א גוי זאל אויסהערן איר טיקטאקס און מיר פרעגן אויב די גמרות זענען אמת, וואלט איך נישט געקענט זאגן ניין.

דאמירן בעלמא: גערעדט אין די וועלט אריין...!

היסטאריע

מי אני

‏הרב דר. נתן סליפקין איבער דעם.

לכאורה זעהט אויס ווי אים באדערט נאר דער פראפאניטי. איר וועג פין אראפלייגן גופא, וואס איז אסאך מאל בדרך ליצנות, זעהט נישט אויס ווי עס באדערט אים.

דער אמת איז, אז דער גמרא איז פיל מיט מאדנע מעשה'ת, וואס אפילו צו פארציילן פאר מענטשן וואס זענען מחשיב גמרא, וועט ברענגן צו שפעטן פין גמרא. זי מאכט נישט חוזק בידים אזוי ווייט, נאר פארציילט די מעשה אויף א וועג וואס די חוזק איז משמע פין זיך אליין.

ווי למשל ווען זי ליגט אראפ טומאה וטהרה, זי מאכט נישט חוזק ממש.
עס איז זייער דן צו זיין דער גדר פין ליצנות, ווייל אונז אליין האבן אויך ליב צו נוצן טערמינען פין די גמרא לשם סאטירא, ווי למשל זאגן אויך א גראבע מענטש אז ער איז א ריש לקיש, אדער עס ברענט ביי אים א ר' עמרם פייער. נאר זי רעדט אויף טיקטאק, פאר עמינ הארץ און גוים, און אונז זענען נישט באקוועם אז אונזער הייליגער ספר זאל נתגלה ווערען. וצריך עיון. ווייל ווען א גוי זאל אויסהערן איר טיקטאקס און מיר פרעגן אויב די גמרות זענען אמת, וואלט איך נישט געקענט זאגן ניין.

דו וואלסט געקענט זאגן אז זי נעמט ארויס די ווערטער און מיינונג פון די גמרא ארויס פונ'ם קאנטעקסט (המשך הדברים וקידומם). און די ריכטיגע כונה...!

איה״נ. דאס גייט אין איינקלאנג מיט וואס @לעיקוואד איז מסביר אין די צוויי שיעורים באריכות לגבי דאס וואס דער רמב״ם זאגט בהקדמתו לפרק חלק אודות דעות בני אדם בדברי חכמים. והיינו, אז אָננעמענדיג אז זיי זענען געווען חכמים פון דאס וואס מ׳זעהט פון די זאכן וואס זיי האבן געזאגט על הכלל כולו און זייער מהלך בהגיון בדזשוריספּרודענס וכדומה ונתבררה לחכמים מחכמתם, זענען די צוויי עקסטרעמע כתות מקצה אל הקצה וואס לערנען זיי אפ כפשטם, ביידע נישט גוט. והיינו, די ערשטע כת וואס לערענט זיי אפ כפשטם, גלייבן דאס מיט א תמימות, און טוהן דאס נאך פארשפרייטן, טויג נישט ווייל אזש עס פארשעמט אט די חכמים מיט דאס וואס זעהט אויס ווי דברים מוזרים וכו׳ וואס נארמאלע מענטשן, וכ״ש חכמים, קוקן אָן ווי סכלות. ווי אויך די צווייטע כת וואס לערענט זיי ווייטער אפ כפשטם ״וחשבו שלא כִוְּנוּ חכמים בו זולתי מה שמורה עליו פשט הדבר״ און זענען דאדורך טאקע מלעיג אליהם אז זיי זענען ״גרועי השכל״, טויג ווייטער נישט. וואס עס באדארף צו זיין איז זיי ריכטיג צו פארשטיין ״שאינם מדברים הֲתֻלִּים״, ווייל זיי זענען דאך בעצם יא חכמים וכנ״ל, ולהבין בדבריהם דרך חידה ומשל ע״ש באריכות. און דעם איז אויך נכלל דאס אז מ׳באדארף זיי צו אפלערנען אינעם ריכטיגן קאנטעקסט: סיי בתוך הסוגיא און ווי אזוי עס קאָהערט מיט די ארומיגע הנחות פון דעם דיון, ווי אויך בכלל אין דאס היסטארישע קאנטעקסט פון זייערע צייטן.

אין אנדערע ווערטער, וואס דער רמב״ם מיינט איז אז לגבי דברי חכמים און סעידזשעס וואס זענען לכו״ע געלעגן אין חכמה וכו׳, באדארף מען זיי צו געבן דאס פּרינציפּ פון טשעריטי. דאס מיינט אפטייטשן איינעמ׳ס ווערטער אין דאס בעסטע און מערסטע ראציאנאלע וועג מעגליך; דאס שטערקסטע מעגליכע מסתבר׳דיגע הסבר מ׳קען דאס נאר געבן. דאס איז בפרט אויף ווערטער פון א חכם וסעידזש וואס למעשה איז חכמה געווען אומנתו. פארשטייט זיך אז מ׳דארף נישט מסכים זיין מיט אים/איר אבער דאס מדחה זיין בשתי ידים מיט שפאט אלס שטותים איז נישט מדרך החכמים. ווי אויך איז טאקע מעגליך אז זיי האבן געזאגט און געגלייבט עפעס וואס היינט, 2,000 יאר שפעטער, קוקט מען דאס אָן אנאכראניסטיש ווי נאַריש - כדוגמת דאס אלגעמיינע שטאנד פון און ווי אזוי מ׳האט באטראכט פרויען, אמונה בשדים, אמונה ברפואות סגוליות, וכדומה. אבער ווי ערווענט איז א חלק פון אט די פּרינציפּ פון טשעריטי דאס אלעס צו באטראכטן אין אלע נויטיגע קאנטעקסטן - למשל דעמאלטס איז דאך דאס געווען די אלגעמיינע שטאנד והמדע, די ״סייענס״ (וואס איז אליינס אַן אנאכראניסטישע טערמין…) של זמניהם (פונקט אזוי ווי אז אין 2,000 יאר ארום, אויב גייט דאס מענטשהייט נישט עקסטינקט און אָננעמענדיג אז די וואוקס אין מדע גייט ווייטער אָן אזוי צי גאר עקספּאָנענשאלי, וועט מען קענען שפעטן פון אונזער הבנה במדע, עטיקס, סאציאלע נארמעס וקאָנווענשאנס אא״וו, ופשוט. מיינט דאס דען אז חכמי זמנינו זענען נישט קיינע חכמים?).
ובכלל דארף מען אויך אין אכט נעמען אז די דרך חידה ומשל ורמז איז טאקע געווען דאן מער די נארמע ביי דברי חכמים ווי היינט.

די פראבלעם איז אז במובן הפשוט וואס איז טאקע אסאך גרינגער צו טוהן, אָן דאס צו געבן די נויטיגע עיון וככל הנ״ל, זעהן טאקע אויס אסאך פון די זאכן אלס נאַריש והיתול. ובפרט וואו די מטרה איז טאקע אט דאס אז ס׳זאל אויסקומען א שפאט דערפון וד״ל.

berlbalaguleh

היסטאריע

מי אני

‏הרב דר. נתן סליפקין איבער דעם.

לכאורה זעהט אויס ווי אים באדערט נאר דער פראפאניטי. איר וועג פין אראפלייגן גופא, וואס איז אסאך מאל בדרך ליצנות, זעהט נישט אויס ווי עס באדערט אים.

דער אמת איז, אז דער גמרא איז פיל מיט מאדנע מעשה'ת, וואס אפילו צו פארציילן פאר מענטשן וואס זענען מחשיב גמרא, וועט ברענגן צו שפעטן פין גמרא. זי מאכט נישט חוזק בידים אזוי ווייט, נאר פארציילט די מעשה אויף א וועג וואס די חוזק איז משמע פין זיך אליין.

ווי למשל ווען זי ליגט אראפ טומאה וטהרה, זי מאכט נישט חוזק ממש.
עס איז זייער דן צו זיין דער גדר פין ליצנות, ווייל אונז אליין האבן אויך ליב צו נוצן טערמינען פין די גמרא לשם סאטירא, ווי למשל זאגן אויך א גראבע מענטש אז ער איז א ריש לקיש, אדער עס ברענט ביי אים א ר' עמרם פייער. נאר זי רעדט אויף טיקטאק, פאר עמינ הארץ און גוים, און אונז זענען נישט באקוועם אז אונזער הייליגער ספר זאל נתגלה ווערען. וצריך עיון. ווייל ווען א גוי זאל אויסהערן איר טיקטאקס און מיר פרעגן אויב די גמרות זענען אמת, וואלט איך נישט געקענט זאגן ניין.

דו וואלסט געקענט זאגן אז זי נעמט ארויס די ווערטער און מיינונג פון די גמרא ארויס פונ'ם קאנטעקסט (המשך הדברים וקידומם). און די ריכטיגע כונה...!

און איך וואלט געוועהן א ליגנער, זי טוט עס אמאהל, אבער עלַ פי רוב זאגט זי די גמרא כמו שהוא.

און דאס וואס מי אני זאגט, אוודאי זענען די רייד פין חז"ל הייליג און טייער, אבער צו האבן א טענה אויף איינער וואס לערנט גמרא און לערנט כפשוטו איז א טענה? מען קען עפעס זאגן אז א ספר וואס מען לערנט ביי אונז פין ווען מען ווערט געבוירן ביז מען שטארבט, איז א ספר פאר יחידים, ווייל עס רעדט ברמז, און קוים צוויי פראצענט פין די וואס לערנען פארשטייען די רמזים?
ביי מיר איז אבער זיכער, אז המאור שבה מחזיר למוטב, און אפילו זי וועט טוישן, מיט דער צייט ווען זיי אנהייבן מחשיב זיין חז"ל און אויפהערן מיט די ליצנות, און ענדרעש פרובירען מסביר זיין די אינטערעסאנטע מעשיות.

ס׳איז ל״ד מכח ווייל מ׳איז געבוירן מיט א רעווערענס דערצו; אוודאי איז דאס ביי אונז א געוואלדיגע פאקטאר אבער מ׳רעדט אפילו פון א מער אביעקטיוון שטאנדפונקט. מיינענדיג, אלס א ביישפיל איז מסכת יבמות ודכוותייהו (אפילו בעפאר די תוס׳ אדער ליטווישע לומדות וכו׳…) לכאורה לכו״ע נישט געשריבן געווארן און נידון געווארן דורך נאַרישע מענטשן - ואפילו פון א דרויסענדיגע אביעקטיוון פּערספּעקטיוו. וה״ה לשאר הסוגיות כוותיהן. און פארשטייט זיך, זייענדיג אז דאס איז חכמה איז עס טאקע נישט געמאכט פאר יעדן און אפילו נישט פאר רוב (וויפיל מענטשן קענסטו וואס קענען גוט למשל יבמות?). יעצט, פארשטייט זיך אז מ׳קען זיך דינגען אויף זייערע אָנגענומענע הנחות [די סעיקרעדנעס פונעם פסוק, גזיה״כ, מדות הדרש אא״וו אא״וו], וממילא האלטן אז הגם די הגיון דערפון ווייזט אויף גאונות איז עס אבער גאונות׳דיגע דיונים בהבל. אבער דאס נעמט פארט נישט אוועק פון די עצם חכמה ולאגיק שבו. וממילא טאמער זעהט מען עפעס וואס זעהט אויס ווי די זעלבע מענטשן/חכמים זאגן עפעס ממש נאַריש והיתול איז עס אומר דרשוני און מדרך החכמים צו עפּלייען דערצו דאס פּרינציפּ פון טשעריטי הנ״ל. אז נישט ווייזט דאס לכאורה פארקערט אויף א נאַרישקייט ופּאָלעמיק מכח דער/די וואס טענה׳ט דאס.

איך פארשטיי און בין פולשטענדיג מסכים אז דאס זעלבע געדאנקענגאנג דארף מען עפּלייען צו דיונים וחכמים פון אנדערע רעליגיעס, כגון נוצרות איסלאם וכו׳, און צו זייערע מימרות וכדומה. און נישט מדחה זיין סתם בקש ובחוזק. (חוץ טאמער גייט מען טענה׳ן אז עס איז דא עפעס א רעליגיעזע פרעצעדענט דערפאר וכבמגילה כה: ויו״ד סוף סימן קמז סעיף ה. אבער דאס איז מכח א ״פארפאלען, דאס איז די הלכה״ (הגם אז עס איז א ״מותר״ ווי איידער א ״חיוב״) און א סארט הכרחי פאר׳ן המון אויף אָנצוהאלטן און שטארקן די אייגענע אמונה ואידענטיטעט (ועיין בהארטיקל בוועקער 17), ווי איידער מכח אביעקטיווע חכמה.)

איך פארשטיי אויך אז הומאר קען ברענגען לידי חכמה, אבער עס איז פשוט אז עס ווענדט זיך ווי אזוי און וואס די כוונה דערונטער איז, ופשוט.

איך פארשטיי אויך אז הומאר קען ברענגען לידי חכמה, אבער עס איז פשוט אז עס ווענדט זיך ווי אזוי און וואס די כוונה דערונטער איז, ופשוט.

אין די גמרות וואס איך האב געהערט פין איר, האט עס מיר פערזעהנליך געפענט מחשבות. זי לייגט אראפ דער ארבעה שנכנסו לפרדס, און דער חלק אז דער כפירה איז געקומען ווייל זיי האבען געזעהן מטט זיצען, און די קבלה איז אז נאר דער אויבערשטער זיצט. איך ווייס נישט ווי זי האט עס געזעהן, אבער לכאורה הערט זי דף היומי אויף א שיעור, און דער מגיד שיעור האט עס נאכגעזאגט פין ספר היכלות, ווייל אין די גמרא שטייט עס נישט. עכ"פ מיר לוינט זיך צו הערן אלע אירע שיעורים נאר אויף צו האבען געהערט דער איינער נקודה.

עכ"פ די כוונה ווענד זיך אין דער וואס הערט, נישט אין דער וואס זאגט.

אין אלע דורות האט מען זיך געמוטשעט צו פארענטפערן די מאדנע גמרות, אבער אמאהל האבען זיך די מוסרים אנגעטשעפעט אויף אפאר, ווי עס איז באקאנט די תשובות אויף דער מאן הוה ליומא.

אבער מצד די מוחים, פיל איך אז זיי האבען פשוט מורא און פילען זיך אומבאקוועם אז דאס וואס זיי פאלגען נאך, פארמאגט אזעלכע זאכען, און זיי קענען נישט אננעמען חז"ל אזוי ווי עס איז.

היסטאריע

און דער חלק אז דער כפירה איז געקומען ווייל זיי האבען געזעהן מטט זיצען, און די קבלה איז אז נאר דער אויבערשטער זיצט. איך ווייס נישט ווי זי האט עס געזעהן, אבער לכאורה הערט זי דף היומי אויף א שיעור, און דער מגיד שיעור האט עס נאכגעזאגט פין ספר היכלות, ווייל אין די גמרא שטייט עס נישט.

ס'איז א קלארע גמרא

חזא מיטטרון דאתיהבא ליה רשותא למיתב למיכתב זכוותא דישראל אמר גמירא דלמעלה לא הוי לא ישיבה ולא תחרות ולא עורף ולא עיפוי שמא חס ושלום ב' רשויות הן

דא דערמאנט זי די פרקי דר' אליעזר בפ"י:

הראהו [יונה ללויתן] חותמו של אברהם, אמר הבט לברית, וראה לויתן וברח מפני יונה מהלך שני ימים. אמר לו [להדג] הרי הצלתיך מפיו של לויתן, הראני כל מה שבים ובתהומות.

איך האב געקלערט אז עס איז אינטרעסאנט צו באמערקן וואס דר. לענא-סאָפיא טיעמייער שרייבט איבער הקשר בין יונה לספר טוביה:
📎 1.jpg
📎 2.jpg
זעה'מיר וואו עס איז דא א קשר בין ענין המילה בתוך דעם געדאנק פונעם דג בשניהם. ‏(מיינענדיג אז עס איז יתכן אז דער פרקי דר׳ אליעזר, וואס איז מעגליך נתחבר געווארן (ולדעת החוקרים היפש, כמעט 1,000 יאר) שפעטער ווי ספר טוביה, האט געוואוסט דערפון פון דעם מאָטיִף אא״וו.)

עס איז סתם אזוי אינטרעסאנט צו באמערקן אז דער רד״ל דארט אין פ״י איז דאס מפרש אלס רמז לימות המשיח ולסוף אלף הששי און ווי די קאנטעקסט דארט אין פרק וואס ער האט געזאגט ללויתן און דאס איז דער געדאנק פון ״חותם״ אז ער איז נחתם וסגור ומעותד לצדיקים לע״ל. והיינו נמי הרמז בזה ״וברח מפני יונה מהלך שני ימים״ מיינענדיג אַלפַּים שנה מאלף הרביעי וזמנו של יונה שהן שני ימים מיומו של הקב״ה, ולענין סעודתו של לויתן המכונה אז לצדיקים ע״ש. ועיין בסתם באשכול זו וזו.

ווער איז די ראש כולל "נעמי באב"ד" גיווארן א-רעבעצין רח"ל?

איך ווייס נישט אויב מיין קאמענט באלאנגט אין דעם אשכול: נאר איך שרייב בקשר מיט דעם קליפ וואס וחי בהם האט געברענגט.

איך האב די פארגאנגענע וואך פרייטאג צום ערשטן מאל אין מיין לעבן געזעהן א "טרענס". אין אן אפיס. ער/זי איז א ריסעפשאניסט. איך האב קיינמאל נישט געחלומ'ט אז די ריסעפשאניסט איז א געטוישטע/ר. ער/זי האט אויסגעזעהן ווי א נארמאלע פרוי. גערעדט מיט א פרויענישן, א ביסל דיקליך קול. נאר ווען ער/זי האט זיך אויפגעשטעלט האב איך געזעהן אז עפעס איז מאדנע מיט דעם פארשוין. ער/זי איז געווען ארום 6 פוס הויעך. מיט ברייטע, מענערישע פלייצעס.

ס'איז אינגאנצן נישט גלייך צו זעהן די מענטשן אויף א קליפ. ווס. זעהן זיי אין ריעל לייף.

איך האלט אז דאס איז א פסיכאלאגישער פעלער. אז א מאן האט א נשמה/פערסאנאליטי/כאראקטער פון א פרוי. און א פרוי וואס האט די כאראקטעריסטישע שטריכן פון א מאן. ס'איז מער א רחמנות אויף זיי ווי פארדאמען אדער משפט'ן זיי.

מ'דארף עקסטער דאנקען דעם באשעפער אז א מאן שפירט ווי א מאן. און פיהרט זיך אויף ווי א מאן. און א פרוי פיהלט ווי א פרוי.. ווייל אט די מענטשן זענען זייער שטארק קאנפליקטעד אינעווייניג. אפשר נאכדעם וואס זיי גייען אדורך די טרענס פראצעדור/ן זענען זיי בשלום און שלם מיט זיך.

דאס מיינט נישט אז די...LGBTQ+...מאוומענט קען דיקטירן און אונטערדריקן אנדערע מענטשן. אזוי ווי זיי טוען, ליידער.

בת קול #

דערהויבענע איד

היסטאריע

און בדרך אגב זוכן זיי אייביג אראפ צו קלאפן פרויען. אוודאי וועלען זיי זאגן ווי חשוב די פרויען זענען [שרייב נישט קיין אומאיידעלע ווערטער. מנהל], אבער זיי האלטען אז פרויען זענען שולדיג ווען א זכר וואס דארף האלטען נדות און פרישות און מעג נאר איין מאל צוויי מאל א וואך, און זעהט א שיינער פרוי, און האט הרהורים ווייל דער אויבערשטער האט אריין געלייגט אין נאטור צו האבן הרהורים, האלטען די קאקערס אז שולדיג אז דער פרוי, ווייל זיי האט בריסטען, און האט א שיינער קלייד, און די פרויען דארפען זיך פארמיאוסן וואס מער, כדי נישט "מכשיל" צו זיין מענער.
.

אמת, אבער דו ווייסט אויכעט ווי שטארק מ'רעכנט זיך מיט אונזערע עניינים וואס דער אייבישטער האט אונז באשאפן, ווי אזוי מ'רעדט צו בחורים וועגן דעם, און טאקע די 2 מאל א וואך, און זיי קומען פיין בלעימן די מענער, סה''כ וויייסן רוב מענער זיך אויסצולאכן פון וואס מ'דארף זיך אויסלאכן.

דאס איז א תוצאה פון צוריקהאלטן די פרויען פון לערנען וואס איז הלכה, חומרה און מנהג.

מיינסט צוזאגען די תוצאה פון "לאזען" לערנען גמרא.

אין וועגען מכשיל זיין מענער, גוים האבען אויך א דרעס קאוד פאר א סיבה, אין א פראפעשענעל אפיס וועט מען נישט גיין מיט יוגע פענטס, אדער מיט א טאפ וואס די בלי זעהט זיך ארויס פארוואס טאקע נישט דער אייבישטער האט דאך עס באשאפען אזוי, נאר גיי לערנען מיט א גוי (פרוי) ברטנורא , א פרוי ווייסט זייער גיט די עפעקט אין די עפטער שאק סאמטיימס דעטס איקזעקטלי וואט דעי וואנט, דעי קאד אלסוי פלעי אינעסינט איטס נאט סוי סימפעל א גיט(מארגן)ע נאכט

וחי בהם #

ווער איז די ראש כולל "נעמי באב"ד" גיווארן א-רעבעצין רח"ל?

בוגר(ת) ישיבת ראחמיסטריווקא ירושלים
כ'קען גראדע זיין/איר פריערדיגע נאמען, כ'ווייס נאר נישט צו מ'מעג דא זאגן ע"פ תקנות המקום

מי אני #

והיינו, די ערשטע כת וואס לערענט זיי אפ כפשטם, גלייבן דאס מיט א תמימות, און טוהן דאס נאך פארשפרייטן, טויג נישט ווייל אזש עס פארשעמט אט די חכמים מיט דאס וואס זעהט אויס ווי דברים מוזרים וכו׳ וואס נארמאלע מענטשן, וכ״ש חכמים, קוקן אָן ווי סכלות. ווי אויך די צווייטע כת וואס לערענט זיי ווייטער אפ כפשטם ״וחשבו שלא כִוְּנוּ חכמים בו זולתי מה שמורה עליו פשט הדבר״ און זענען דאדורך טאקע מלעיג אליהם אז זיי זענען ״גרועי השכל״, טויג ווייטער נישט. וואס עס באדארף צו זיין איז זיי ריכטיג צו פארשטיין ״שאינם מדברים הֲתֻלִּים״, ווייל זיי זענען דאך בעצם יא חכמים וכנ״ל, ולהבין בדבריהם דרך חידה ומשל ע״ש באריכות. און דעם איז אויך נכלל דאס אז מ׳באדארף זיי צו אפלערנען אינעם ריכטיגן קאנטעקסט: סיי בתוך הסוגיא און ווי אזוי עס קאָהערט מיט די ארומיגע הנחות פון דעם דיון, ווי אויך בכלל אין דאס היסטארישע קאנטעקסט פון זייערע צייטן.

אין אנדערע ווערטער, וואס דער רמב״ם מיינט איז אז לגבי דברי חכמים און סעידזשעס וואס זענען לכו״ע געלעגן אין חכמה וכו׳, באדארף מען זיי צו געבן דאס פּרינציפּ פון טשעריטי. דאס מיינט אפטייטשן איינעמ׳ס ווערטער אין דאס בעסטע און מערסטע ראציאנאלע וועג מעגליך; דאס שטערקסטע מעגליכע מסתבר׳דיגע הסבר מ׳קען דאס נאר געבן. דאס איז בפרט אויף ווערטער פון א חכם וסעידזש וואס למעשה איז חכמה געווען אומנתו.

איך וואלט געזאגט אז דאס אליין איז נאכנישט גענוג ווייל די כותב ה'סתם' (די שווערע אראמיש) איז אנגענומען ביי חוקרים ( און יעדער וואס ווייסט צו צוטיילן טעקסטן לויט לינגוויסטיק און מהלך הכתיבה און אוודאי תוכן) צו זיין לאו דווקא די זעלבע כותב ווי דער כותב ההויות דאביי ורבא, נאר די טענה צו ארייננעמען די תקופה אין ווואס עס איז געשריבן אין קאנטעקסט איז לכאורה א גוטע טענה.

מען קען אבער זאגן אז הא גופא איז די שורש פון די הומאר, דהיינו ארויסברענגן ווי ווייט אפגערוקט אונז זענען היינט מאראליש אז פשוט איבערטייטשן די ווערטער הערט זיך צומאל ווי קאמיש.

מר שושני #

מי אני #

וואס עס באדארף צו זיין איז זיי ריכטיג צו פארשטיין ״שאינם מדברים הֲתֻלִּים״, ווייל זיי זענען דאך בעצם יא חכמים וכנ״ל, ולהבין בדבריהם דרך חידה ומשל ע״ש באריכות. און דעם איז אויך נכלל דאס אז מ׳באדארף זיי צו אפלערנען אינעם ריכטיגן קאנטעקסט: סיי בתוך הסוגיא און ווי אזוי עס קאָהערט מיט די ארומיגע הנחות פון דעם דיון, ווי אויך בכלל אין דאס היסטארישע קאנטעקסט פון זייערע צייטן.

איך וואלט געזאגט אז דאס אליין איז נאכנישט גענוג ווייל די כותב ה'סתם' (די שווערע אראמיש) איז אנגענומען ביי חוקרים (און יעדער וואס ווייסט צו צוטיילן טעקסטן לויט לינגוויסטיק און מהלך הכתיבה און אוודאי תוכן) צו זיין לאו דווקא די זעלבע כותב ווי דער כותב ההויות דאביי ורבא, נאר די טענה צו ארייננעמען די תקופה אין ווואס עס איז געשריבן אין קאנטעקסט איז לכאורה א גוטע טענה.

מען קען אבער זאגן אז הא גופא איז די שורש פון די הומאר, דהיינו ארויסברענגן ווי ווייט אפגערוקט אונז זענען היינט מאראליש אז פשוט איבערטייטשן די ווערטער הערט זיך צומאל ווי קאמיש.

איה"נ. אבער דאס וואס מ'טוהט אטאקירן און אפחוזק'ן איז דאך בעצם מקושר מיט די גאנצע סוגיית הגמרא וכו' על הכלל. און אין אזא פאל האט מען צו נעמען די גאנצע סוגיא'ס ארומיגע קאנטעקסט, ווי מיר האבן זי עפ"י די רעדאגירער און מסדרי הש"ס, אין באטראכט. נאך מער און אין אנדערע ווערטער, ווי דו רירסט אָן און וויאזוי דו ענדיגסט צו, איז הגם די סוגיא על הכלל איז אלעמאל א קאמפּענדיום פון מערערע שטימעס און שיטות צוטיילט במשך א שיינע פאר דורות און לאקאציעס, איז אבער דא א ברייטערע דיון און טרעד פון קאמאנעליטי והנחות מוסכמות אין דזשוריספּרודענס וטעמיהם וואס לויפט דאס דורך, אין וועלכע חז"ל דארט זענען (ווי נישט) אייניג וכדומה - אט וועגן דעם האט מען עס געקענט רעדאגירן אזוי. (וכמובן, קען מען טענה'ן אז חכמים אין jurisprudential acuity זענען זיי אלע, אלס סקאַלערס וחכמים בזה, געווען. און דאס קען מען זעהן אפילו נאכדעם וואס מ'דיסענטענגעלט די תקופות ווען די באזונדערע מימרות בתוך הסוגיא זענען געזאגט געווארן וכו'.)

סמרה #

וחי בהם #

ווער איז די ראש כולל "נעמי באב"ד" גיווארן א-רעבעצין רח"ל?

בוגר(ת) ישיבת ראחמיסטריווקא ירושלים
כ'קען גראדע זיין/איר פריערדיגע נאמען, כ'ווייס נאר נישט צו מ'מעג דא זאגן ע"פ תקנות המקום

פארוואס נישט???

ער\זי שעמט זיך נישט דערמיט

סקרו דרייוער #

סמרה #

וחי בהם #

ווער איז די ראש כולל "נעמי באב"ד" גיווארן א-רעבעצין רח"ל?

בוגר(ת) ישיבת ראחמיסטריווקא ירושלים
כ'קען גראדע זיין/איר פריערדיגע נאמען, כ'ווייס נאר נישט צו מ'מעג דא זאגן ע"פ תקנות המקום

פארוואס נישט???

ער\זי שעמט זיך נישט דערמיט

לאו דווקא, אויף טוויטער א שטיק צייט צוריק האט ער גערעדט פון פעטערס וכו' האט איינער צאמגעשטעלט בערך ווער ער איז, האט ער געסאונדט אפסעט
-------------
נישט אז ראש כולל מאכט עכט א חילוק אבער איך וויל פארשטיין צו דאס איז בבחינת וואס דו טיימס מאכט יעדע פרומע איד פאר א ראביי כדאי צו גרעסער מאכן די סקאנדאל, און אז מען האט געטראפען א בילד פון איהם זאגן א שיעור/חבורה האט מען איהם שוין באטיטלט אלץ ראה"כ צו פארגרעסערן די סקאנדל אדער האט ער טאקע געהאט א פאסטען ?

טיכטיגער #

טיימס אוו איזראעל מיט אן ארטיקל אויף דער מגיד שיעור'טע תחי'

https://www.timesofisrael.com/raunchy-tiktok-talmud-tidbits-spark-slut-shaming-and-heated-discourse/

א גרויסן דאנק! זייער אינטרעסאנט.
זי געבט אויך אן אינטערוויו אויף חכמת נשים פּאדקעסט
(וואס איז מאדערן-ארטאדאקסיש)

https://www.chochmatnashim.org/up-close-personal-with-miriam-anzovin-of-tiktok-dafreactions-season-5-episode-8/

@טיכטיגער דיין מיטטיילן דעם ארטיקל אויף איר אין טיימס אוו איזראעל האט מיר געמאכט מער אינטרעסירט צו באזיכן איר יוטוב טשענעל. (בפרט די ווארימע ווערטער פון חיזוק פונ׳ם חסידישן יונגערמאן וואס זיי ברענגען)

איך זעה זי האט אויך Q&A
אויף reddit

און כ׳האב נישט געוואוסט אז זי האט אויך רעאקציעס אויף אידישע ביכער

זי זאגט ארויס פ"ק און ב"ה אין די זעלבע סענטענס...!

סמרה #

וחי בהם #

ווער איז די ראש כולל "נעמי באב"ד" גיווארן א-רעבעצין רח"ל?

בוגר(ת) ישיבת ראחמיסטריווקא ירושלים
כ'קען גראדע זיין/איר פריערדיגע נאמען, כ'ווייס נאר נישט צו מ'מעג דא זאגן ע"פ תקנות המקום

קופישניצער אייניקל?

ייחוס אבות איז דא, אזוי ווי ביים בי"ד של מעלה גארנישט ווערד. פארקערט. מ'וועט נאך מער שמייסן ווייל דו ביסט געווען אזא גרויסע מיוחסת. און דער חילול ה' איז א סאך גרעסער.

פונקט אזוי ווי די אפגעפארענע, דזשענדער פרעפרענס- געטוישטע אייניקל פון הרב הצדיק ר' משה וואלפסאן זצ"ל. ער האט דאך זיכער נישט געהאט קיין סמארטפאון אדער אנדערע טריפה'נע, טמא'נע טעכנאלאגיע.

berlbalaguleh #

ייחוס אבות איז דא, אזוי ווי ביים בי"ד של מעלה גארנישט ווערד. פארקערט. מ'וועט נאך מער שמייסן ווייל דו ביסט געווען אזא גרויסע מיוחסת. און דער חילול ה' איז א סאך גרעסער.

פונקט אזוי ווי די אפגעפארענע, דזשענדער פרעפרענס- געטוישטע אייניקל פון הרב הצדיק ר' משה וואלפסאן זצ"ל. ער האט דאך זיכער נישט געהאט קיין סמארטפאון אדער אנדערע טריפה'נע, טמא'נע טעכנאלאגיע.

דער של"ה הק' זאגט אז וועגען דעם איז דער פסוק וזכרתי את בריתי יעקב וגו' אויך א חלק פון די תוכחהת ווייל אז מען קומט פון אזא גרויסע יחוס ווי די אבות הק' וואלט מען געדארפט זיין בעסער....