די אָנהייב פון מיין לעבן

זייט דעמאלטס ווען מיין ערשטע קליפ איז געגאנגען - ווי מ'זאגט אויף ענגליש – וויירעל, האט זיך אנגעהויבן א נייע פשט אין די נאמען מנשה לוסטיג, וואס איז געווארן א פיגור פון קאמעדיע, ווי קיינער בעפאר.
דהיינו, דאס ערשטע היימישע קליפ וואס איז אמאל ערשינען פארן פובליקום 'ווארלדווייד' איז געווען אט יענע קליפ, וואס מיין דעמאלטסטיגע שוואגער – שלום ארי' דין האט ארויפגעלאדענט אויף 'יוטוב', וואס איז יענע יאר געווארן גאר פאפולער, און איז ממש דאן געעפענט געווארן, פאר ווער ס'וויל ארויפלאדענען א אייגענע קליפ.
ס'האט גענומען צייט ביז ווען ס'האט דערגרייכט צו די אויערן פון היימישע, אז מ'קען אויף אזא ווידיאו סייט 'יוטוב' זען א ריזן אויסוואל פון היימישע קליפס, און די יודישע סטארס האבן זיך דערצו צוגעכאפט און אנגעהויבן פראדעצירן קליפס.
כ'וויל צוגעבן, אז דעמאלטס איז נאכנישט געווען די איסור קעגן אינטערנעט אזוי בתוקף ממש, ווי היינט א שטייגער דאס ערגסטע, ממילא איז עס נישט געווען מער ווי די פרעמדע עוולה פון קוקן א ווידיאו, נישט מער.
און דאן האט מיין שוואגער ליפא שמעלצער אנגעגרייט א שיינעם קליפ פאר 'העסק', און ס'האט ערגעצוואו ארויסגעליקט, און ס'האט איינעם פארשמעקט צו נעמען יענעם קליפ 'דייעט', און עס צונויפשמעלצן מיט מיין ערשטע קליפ, ווי מ'זעט מיר כאפן עסן און שלונגען מיט אפעטיט.
פאר ליפא האט עס זייער געשטערט, און איך – וואס האב געגעבן רשות פאר יענעם עס צו ניצן, האב באלד געמאלדן פאר ליפא אז נישט איך האב עס גענוצט, נאר מ'האט מיך גענוצט, וואס פון מיין זייט איז עס בסדר.
למעשה, ביז מ'האט זיך געגעבן א דריי, איז יענע 'דייעט קליפ' ארויפגעלאפן ביז די דעמאלטסדיגע אסטראנאמישע ציפער פון 'פערציג טויזענט' קוקערס!!!!
היינט איז שווער אז א היימישע קליפ זאל אזוי שנעל שטייגן אין ציפערן, ווייל, נישט אלע קוקן עס אויף יוטוב, און מ'לייגט עס אויף פילצאליגע אנדערע סייטס, און מ'שיקט עס ארום אויף אייגענע דאוינלאודס, און אויך, אז זינט די שטארקע מערכה קעגן אינטערנעט, איז שטארק רעדוצירט געווארן די נומערן ביי היימישע קליפס. [ברוך השם..]

יענע קליפ איז נישט אזוי שנעל נעלם געווארן, אבער מיין קליפ, וואס מיין געוועזענע שוואגער שלום ארי' דין האט ארויפגעלייגט אויף זיין אייגענע קאנטע, איז פארמעקט געווארן נאך א קורצע צייט, ווען ער האט פארמאכט יענע קאנטע.
דאן האב איך געעפענט מיין אייגענע קאנטע, און איבערגעלייגט די אלטע און אנגעהויבן מאכן פרישע שטיקלעך, לויט די גוטע פידבעק וואס כ'האב שנעל באקומען.
כ'האב שוין געהאט גוטע פריינד, וואס האבן מיר געווארענט אז ס'וועט מיר ברענגען זעק מיט בושות, אויב כ'וועל ממשיך זיין דערמיט, און בעסער זאל איך שוין אויפהערן זיך נאריש מאכן פאר די וועלט..
איך האב אבער אנדערש געקלערט, אז איך ווער ממילא נישט נתפעל פון די 'וועלט'! איך קען באשטיין אויסצוגעבן מיינע געבוירענע טאלאנטן, און דערביי נישט שפענדן קיין איבריגע קופערנע פעני.
און כ'האב מיך געגרייט ווידעראמאל מאכן א גוטע סצענע, זאלן אלע לאכן, און כ'וועל אנהייבן א נייע עפאכע, היימישע ערליכע קאמעדיע, וואס איז א ליידיגע פעלד ביים יודישער פאלק, שוין זינט איבער צענדליגע יארן, פון ווען די פרייע האבן פארכאפט די יודישע קאמעדיע קונץ, און עס אויסגענוצט אויף מיאוסע אופנים.
דאס נייע פעלד פון היימישע קאמעדיע, איז א פרישע נישט באטרויטענע פעלד, אשר לא דרך בה אדם מעולם – צוליב די נייע טעכנישע כלים וואס געבן צו א שטארקע געוויכט, אבער מצד השני איז דא די פראגע, אז ס'איז דאך א ווידיאו, און נאך אמאל אינטערנעט, ממילא ווער נעמט די אחריות?
די שאלה האט מיר געשטאכן שטארק, און כ'בין געווען פארלוירן אין מיינע מחשבות, און דערווייל עס דערשטיקט אינעווייניג, ווייל קוים וואס כ'האב אנגעהויבן עוסק זיין מיט עפעס שמחה'דיג, זאל איך עס אויפגעבען? נאך לאנגע פעריאדן פון טיפע עגמת נפש און שוועריגקייטן.

איין טאג האב איך מיך אוועקגעזעצט, און אנגעהויבן שרייבן א סקריפט – פאר א איידיע וואס ס'איז מיר איינגעפאלן פאר א קליפ.
שרייבן סקריפטס איז א טאלאנט פאר זיך, וואס ב''ה איך האב דאס אויך באקומען פון הימל, און כ'האב אסאך סקריפטס שוין געשריבן, און ווען כ'זאג אסאך מיין איך מער באיכות, די סקריפטס וואס כ'האב געמאכט זענען אויסגעשטעלט מיט א שטייגער אז מ'שפירט זיך ממש אינעם סצענע, און מ'פארגעסט פון עפעס ארום, פונקט ווי מיינע מאמרים.
און כ'האב געוואלט א חבר מיינע, דער וואס האט אין אוקריינא אפגעכאפט פון מיר די גאנץ ערשטע קליפ, זאל עס פאר מיר יעצט אויך אפכאפן.
יענער איז פרום געווארן, און זיך אפגעזאגט עס צו טון, מיטן טענה אז ער מיינט מיין טובה כ'זאל עס נישט טון..
איך האב עהם אפגעלאזט, און פארציילט פאר מיין ווייב ע''ה, אז כ'וויל מאכן אזא קליפ, און זי וועט מיר האפענטליך העלפן דערמיט.
זי האט גערן מסכים געווען מיר צו געבן די הילף כ'זאל שפירן עפעס לעבעדיג אויפן הארצן.. אבער וויאזוי? איך ווייס נישט וואס מ'דארף טון, האט זיך גע'טענה'ט.
איך האב איר געבעטן צו האלטן די קעמרע נעבן די שוועל פון א טיר, אז ס'זאל זיך נישט רירן, און ווען כ'וועל מאכן א סימן, וועסטו אנהייבן, און ווען כ'וועל מאכן די צווייטע מאל די סימן, וועסטו אויפהערן.. וכך הווא!
יענע נאכמיטאג האב איך געמאכט די באקאנטע קליפ – באבי לייג שוין אראפ..
נאך מער האב איך מיר געפריידט אז כ'דארף נישט צוקומען צו קיינעמס טובות, מיין געטרייע יודענע, וואס איז שוין דאן אסאך מאל ארויס פון איר וועג פאר מיינעט וועגן, און אסאך זאכן געטון, כאטש זי אלץ גאר פרומע האט לכתחילה נישט געוואלט געוויסע זאכן, אבער פאר מיר, און פאר מיין גוטע געפיל, האט זי זיך געבויגען אין דרייען, אבי זי זאל מיך זען פרייליך ווי די טאג ווען מיר זענען אריין אונטערן חופה..
די קאמפלימענטן האבן נישט געשפעטיגט צו קומען, און ס'קומט נאך יעצט..
יענע קליפ איז געווען א סעמפל פון א מנשה לוסטיג פראדוקט, הונדערט פראצענט נאטורליך און לעבעדיג און פארשטייט זיך לאכעדיג.
איך האב אוועקגעגעבן פאר דעם קארגע מינוטן, און די שמחה וואס דאס האט שוין גורם געווען איז נישטא די צאל! און דערווייל אין לאנדאן האב איך זיך ווייטער געלעבט די זעלבע שטייגער, נישט וואוסנדיג ווי סאך מענטשן קוקן מיר נאך..
מיין ברודער האט גע'מסר'ט פאר מיין מאמע, ווען כ'בין געקומען קיין סקווירא אויף יום טוב, אז איך מאך קליפס און יעדער קוילערט זיך.. און אנשטאט זי זאל מיר געבן קוראזש, האט זיך מיר פארגעהאלטן, אז כ'מאך מיר אן בושות בחינם..
'זאלסט וויסן אז מענטשן קוקן'.. האט זיך מיר געזאגט א פזמון, און כ'האב זיך געביסן די ליפן פון דעם אייניגן פזמון.. וויפיל וואלטן געוואלט מ'זאל וואס מער קוקן.. און כאטש מיין ציל איז נישט געוען צו ווערן די וועלטס בדחן, אבער ס'האט מיר נישט געקימערט אז 'אלע קוקן אויף מיר'..

איך האב שפעטער צוריקבאקומען די אפפער פון באדינען דעם יוד וואס האט געדארפט הילף, ר' יצחק קרויס, און כ'האב פארדינט עפעס נישט קיין גרויסע זאכן, אבער ס'דאך געווען עפעס, ווען יעדע פרוטה ציילט זיך אין יענע מצב פאר גרויס געלט.
איך האב דאן געדארפט עהם טראגן צו א שיעור בעלי בתים, אין די 'ברענער סענטער', א יודישע צענטער פאר אזעלכע פראגראמען, וואס איינער האט דארט פארדינט גרויסע פארדינסטן, צו אגודת ישראל, צו וויזניץ ב''ב וואס איז געווען בשכינות, אדער גאר א דריטער..
און דא הייבט זיך אן די פרישע פראבלעם, אז דער מגיד שיעור זאגט מיר, כ'זאל עהם אויפהערן ברענגען, ווייל די משתתפי השיעור ווילן נישט שפירן ווי נצרכים וואס זיצן מיט ווילטשערס אינאיינעם, און הערן אויס א חק לישראל שיעור.
איי וואס דען זענען זיי געווען די משתתפי השיעור? פאלג מיר א גאנג, אלע זענען זיי געווען פעלערהאפטיג, איינער מיט די שכל, איינער מיט א פאסטן.. איינער מיטן שטופן די צייט, און איינער נישט ווייט פון ר' יצחק'ס פראבלעמען.
און ר' יצחק פלעגט אויפלעבן פון אזא שיעור, ממילא האב איך יענעם קריטיקירער איגנארירט, און עהם ווייטער געברענגט, דאך האב איך טייל מאל געמאכט א הפסקה און געלערנט מיט עהם אינדערהיים, ווייל כ'האב זיך נישט געוואלט איינרייסן מיט יענעם ממש יעדעס מאל.
אזוי איינמאל אין א וואך צו אין צוויי וואכן, האב איך עהם אהינגעברענגט, וואס דאס אליינס איז מיר געווען א גוטע שלעפ און טירחה, ווייל ביז א קאר איז אונז געקומען נעמען און אזוי אהיימנעמען, האט מען געקענט צעשמאלצן ווערן אין די זומער, און געפרוירן ווערן אין די ווינטער.
און פאר מיר אליינס האב איך שוין אנגעהויבן שפירן די בושה, פון שלעפן א נצרך אין א ווילטשער, ווען ס'קלאר פאר אלע פארבייגייער, וויפיל פרוטות איך פארדין פארדעם..
אבער דערצו האב איך נאך געהאט דעם דזשאב פון ארומגיין אלץ משולח פארנאכטס, און כ'האב דארט אויך געלייזט אפאר פרוטות, און אפאר שורות נאטיצן.. וואס כ'האב פארצייכענט דערביי, און געמאכט פון דעם צימעס פון די תוצאות..
אבער דא האט זיך מיר אונטערגעריקט נאך א גוטע ביינדל, ווען א שכן פונעם שטיבל א סאטמארע יונגערמאן האט ארויסגעגעבן וועכענטליך אזא מין צייטונג, און ער האט מיך געכאפט אלץ שרייבער און געוואלט כ'זאל אנהייבן עמטליך שרייבן פאר עהם וויפיל ס'גייט..
אה, דאס איז שוין געווען מער א רעספעקטפולע ארבעט, און זיכער מער הנאה דערין, און כ'האב מיך גענומען קלאפן אותיות אין די טויזענטער.. און ביידע האבן מיר הנאה געהאט סוף וואך.. און כ'האב נישט נאר געזוכט סחורה וואס צו שרייבן, נאר געמאכט אייגענע מאמרים אויך, וואס ער האט גערן אנגענומען.
אזוי האב איך געשטארקט מיין כח פון שרייבן אסאך אויפאמאל, און כ'האב געהאט דערפון גאר אסאך סיפוק.
כ'האב שוין כמעט פארגעסן פון די שווערע זמנים בעפאר, אבער נישט געזארגט, כ'האב דערפון נישט פארגעסן לחלוטין.. איך האב פשוט זיך געפריידט אז כ'זע שוין עפעס הצלחה אין מיינע עסקים, און זיך א עצה געגעבן אין גלות, ווען מיין יונגעלע וואקסט אויך אויף צו מיין לעכטיגע נחת.

באמת איז פארגעקומען א דראסטישע טויש אין דעם יאר, ווען כ'האב געטוישט דירה, און זיך אריבערגעצויגן צו א צווייטע גאס, אויפן הויפט שטראסע פון סטעמפארד הילל, אין 9 האומוואד קארט, העכער די געשעפטן, און מיין יודענע איז געווען זייער העפי אז ס'וועט פאר איר זיין פיל לייכטער אנצוקומען שנעלער איבעראל, נאך וואס זי פלעגט מאכן בעיבי סיטינג, און די ליובאוויטשע סקול איז געווען א שפאן אוועק פון דארט, און אסאך האבן געגעבן פון דארט צו בעיבי סיטן.
מיין שווער האט מיר געאפפערט ביים מופן, אז ער וויל נישט כ'זאל שלעפן די אלע געפעק אליינס, ווייל כ'קען חלילה זיך איבעררייסן די רוקן, און איך האב עהם נישט געפאלגט, און נאך אויסגעשפילט, און אליינס אריבערגעמופט.
עס האט עהם זייער וויי געטון וואס כ'האב געטון קעגן זיין ווילן, ווייל ער האט געדינגען צוויי מוסלעמענער פון זיין ארבעט, זאלן מיר אריבערשלעפן די זאכן, און איך האב זיי געלאזט ווארטן אינדרויסן און זיי האבן פארפאסט זייער פרעפלען אין מעטשעט, און זענען געוען זייער בייז.
מיין שווער איז אלץ געווען געטריי צו מיר, און קיינמאל נישט זיך איינגע'עקשנ'ט מיט מיר, דאס מאל איז געווען די איין אייציגע מאל וואס ס'האט עהם זייער וויי געטון, און ער האט פשוט זיך באליידיגט, און די רוגזה האט אנגעהאלטן עטליכע חדשים.
ווען מיין יודענע האט געוואוסט דערפון, און פשוט צוליב איר שעצונג צו מיר, האט זי זיך נישט געמישט דערין, כאטש ס'האט איר גענוג געשטערט, און פאר ראש השנה, זאגט זי מיר, אפשר אז ס'קומט א נייע יאר, ביסטו מסכים איבערצובעטן מיין טאטן?
איך האב באלד געזאגט אז יא, ס'וועט מיר נישט פאסן, אבער פאסן מיט מיין שווער שטימען נישט.. פאר זיינעט וועגן און נאכמער פאר מיין יודענעס וועגן וועל איך עס טון, און כ'בין פשוט צוגעגאנגען צו עהם אפאר טאג פאר די נייע יאר, און עהם געוואונטשן א נייע זיסע גליקליכע יאר, און אויסגעדרוקט חרטה פארוואס כ'האב עהם איגנארירט און נישט געוואלט נעמען זיין הילף.
און כ'מוז מודה זיין, אז זייט דעמאלטס האב איך טאקע געהאט זיך איבערגעריסן די רוקן עטליכע מאל, און ס'האט מיר שטארק חרטה באקומען פאר דעם אליין!
שוין א נייע יאר, א נייע חשבון, אבער פאר מיין יודענע איז אריין א נייע געדאנק אין קאפ.
מיין יונגעל ווערט שוין באלד פיר יאר אלט, און טאקע מיר האבן זוכה געווען וואס אנדערע פלאגן זיך נאך.. און ס'ממש געווען א ברכה, מ'האט נישט געדארפט צוקומען דאן צו קיין בוני עולם וכדומה.
אבער יעצט איז צייט פאר השתדלות פאר נאך קינדער..
איך האב איר אנגעהויבן זאגן, אז איך זע קלאר אז מ'טאר נישט איינרייסן, וואס ס'איז באשערט נאטורליך, דאס בין איך גרייט, אבער כ'בין נישט גרייט צו גיין בעטן בוני עולם וכדומה, פאר נאך קינדער.
זי האט דא אראפגעשטעלט א פוס, אז ניין! 'זי' וויל יא נאך קינדער.. און 'זי' וועט טון די השתדלות, אויב איך וויל נישט, וועט זי טון אלע שווערע ארבעט, און איך וועל נאר דארפן מסכים זיין, ווען מ'וועט דארפן מיין חלק.
כ'האב בלית ברירה מסכים געווען, ווען א אינערליך געפיל זאגט מיר, אז זי וויל זיך איינשטעלן, און כ'האב נישט געשפירט גענוג שטארק צו זאגן ניין! פארוואס יא? זאל איך זאגן כ'וויל נישט האבן נאך קינדער? כ'וויל דאך יא..
און דא האט זיך אנגעהויבן די פרשה פון השתדלות אירע, צו האבן נאך א קינד, ביז מסירות נפש ממש.
המשך יבוא בעזרת ה'

יויש איך ציטער....
לאז אונז נישט צו לאנג ווארטן

@מנשה לוסטיג. זייער שיין, און א גרויסן דאנק.
דיין קליפ פון א סקרין סעווער, וואו מען זעהט דיר גיין אהער און אהין יעדעס מאל אנדערש אהערגעשטעלט, האב איך געזעהן מיט יארן צוריק אויף א לענגערע און שענער פארמאט, אן די צוגעלייגטע עפעקטס וואס הרג'ט אוועק די זאך. איז נאך דא צו זעהן ערגעץ די ארגינעלע?

מנשהלע, אפילו איך עגרי נישט אייביג מיט דיינע ווערטער, ווילעך דיר זאגן - בתור גיוו קרעדיט ווהער קרעדיט איז דא - אז איך ווער מעשיגע פון דיין אשכול וועגן דיין לעבנס היסטאריע, נישט איינמאל זענען מיינע אויגן געווארן welled-up לכאורה ווייל איך - אזוי ווי מן הסתם יעדער - טרעף זיך אליין און אסאך פון די עפיזאדן in some way, shape or form. די ביסט א גאון און שרייבן among other things. עס קומטזעך דיר א גרויסן ישר כח פארן דאס אזוי דא ארויסגעבן ברבים, הגם דאס איז לכאורה א ווינדערבארן טעראפי פאר דיר אליין, למעשה איז עס אויך א גוטע פארום פון גרופ טעראפי פאר אונז אלע קריגס געשלאגענע.

Again, thanks so so much for what your doing here, I don't even know if you yourself know how many souls you touched with these articles! Keep up your great work!

ברסלבער

@מנשה לוסטיג. זייער שיין, און א גרויסן דאנק.
דיין קליפ פון א סקרין סעווער, וואו מען זעהט דיר גיין אהער און אהין יעדעס מאל אנדערש אהערגעשטעלט, האב איך געזעהן מיט יארן צוריק אויף א לענגערע און שענער פארמאט, אן די צוגעלייגטע עפעקטס וואס הרג'ט אוועק די זאך. איז נאך דא צו זעהן ערגעץ די ארגינעלע?

ווען כ'וועל איבערארבעטן 'אליינס' מיינע קליפס, - בקרוב - וועט מען דיינע ווערטער אין אכט נעמען.. [די DVD וואס איז ארויסגעקומען פון מיינע שטיקלעך, איז נישט געווען פון מיר, נאר א צווייטער האט עס צוזאמגעשטעלט מיט מיין רשות.]

פאר איך גיי ווייטער, דארף איך פארציילן נאך עפיזאדן אין דעם יאר ווי איך שטיי, ווייל כ'האב אסאך אויסגעלאזט ביז אהער, און כ'האף עס משלים צוזיין נאכדעם, אבער וויפיל כ'קען דא משלים זיין וועל איך פראבירן.
אין מיין נייע דירה אויפן הויפט גאס סטעמפארד היל, האב איך געהאט טייער הארציגע שכנים, משפחת שפרונג און משפחת וויינבערג, וואס זענען געווען מיינע שכנים העכער מיר, און האבן כמעט יעדע שבת געמאכט לעבעדיג און ס'געווען א געשמאק פאר מיין יודענע ע''ה די אנגענעמע שכנים וואס מיר האבן נישט אלץ דאס פארמאגט.
אין מיין אלטע דירה איז געווען א קאמפלעקס פון הונדערטע שכנים, און רוב גוים, א טייל מוסלעמענער, אבער דא איז געווען איינגעטיילט אין פריוואטע איינגאנג צו דריי דירות, ווי מיר און די צוויי משפחות שפרונג און וויינבערג האבן זיך געלעבט ווי איינס ממש.
איך האב דעם יאר תשס''ז אנגעהויבן מיט א פרישקייט זיך לערנען דרייווען, [איך האב עס בטעות אויסגעלאזט פריער, אז דער רבי זז''ג האט צוגעשטימט איך זאל זיך לערנען דרייווען 'אז עס קען צוהעלפן פאר א פרנסה'.] און וויפיל כ'בין געווען אנטוישט ביז אהער, האב איך יעצט גענומען א אנדערע לערער – א אינדיאנער סיעק, וואס האט שוין מצליח געווען מיט עטליכע חברים אין שטיבל זיי צו מאכן 'פעסן' די ראול טעסט.
ער האט אויסגעלערנט נאר מעניועל – קלאטש, וואס כ'האב פריער נישט געלערנט בכלל, און כ'האב אבער זיך דאס אויך אויסגעלערנט מיט די צייט, און די זמן פון זיך לערנען האט גענומען אסאך צייט ביז כ'האב געשפירט אז כ'קען גיין צום טעסט.
אין די צייט, בין איך נאך ארומגעגאנגען יעדע פארנאכטס אויף משולחות, און איך האב פראבירט צו דעקן דעם גאנצן געגענד פון סטעמפארד היל, וואס נעמט צו א חלק פון 'סטאק נואינגטאן' פון איין זייט, און 'טאטנהעם' פון די אנדערע זייט, כאטש צוויי מאל!
ס'נישט געווען גרינג, אין די טיפע ווינטער און זומער, ספעציעל ווען מיין פאמיליע קרענק – אז די נאז נעמט זיך בלוטן יעדע סעזאן טויש, האט מיך נערווירט ביים דארפן זיך אפשטעלן, און אפשטעלן די בלוטן.. אבער כ'האב זיך געווישט די שווייס אין די זומער, און די נאז אין די ווינטער, צעשמאלצן געווארן און געפרוירן געווארן.. און געזאמעלט א פרוטה אויף א פרוטה, פון גביר אדיר ביז דעם עני מדוכה, אלע האבן מיר נישט פארגינט מער ווי איינצעלנע פונטן..
און די קליינע מעשה'לעך וואס כ'האב געהאט דא דארט, הלא הם כתובים אין מיינע פריערדיגע קונטרסים'לעך, וואס כ'האב דאן פארצייכענט, און כ'וועל עס נאך אמאל דא ברענגען.
אבער איין געשיכטע וואס כ'האב מיין איך קיינמאל נישט פארציילט, איז געווען אין א זומערדיגע זמן שקיעת החמה, ווען כ'בין געווען אין די געגענד פון אפפער קלעפטאן – נישט ווייט פון די 'פאנט', [דאס איז א אזערע – שטייעדיגע וואסער אין צענטער פונעם געגענד] נישט ווייט פונעם בעלזא שול, און כ'האב געקלערט נאך צוצוענדיגן דעם גאס דערנעבן, און נאכדעם גיין אויף צרכים.
אבער מיין מאגן האט אנדערש געמאלדן, און א פלוצלינגע רוף פון די געדערים, האט מיך געמאכט לויפן צום בעלזער שול, און גלייך אריין אינעם ביה''כ, ווי כ'האב להכעיס נישט פארשטאנען, אז ס'שטייט אויפן דלת, 'צעבראכן' און כ'זע אז די טוילעט פלאשט יא!
די אמת איז געווען, אז די טיר פונעם ביה''כ איז געווען צעבראכן די שלאס, און ווען כ'האב שוין געוואלט ארויסגיין פון דארט, באמערק איך אין וועלכע טורמע כ'האב מיך אריינגעשפארט!
ס'נישט קיין טיר וואס מ'קען אונטערקריכן, צו אויפברעכן גרינג, ניין, ס'איז א שטארקע האלצערנע טיר, וואס די שלאס איז אפגענומען ביים הענטל, און די צינגל איז פארצוואנגט און לאזט זיך נישט רירן..
איך בין געווארן ווילד! ווי א חיה וואס שפירט זיך איינגעשפארט.. און כ'זע אז העכער קען מען ארויפקריכן, און ביים פענסטער אויבן קען מען איבערטאנצן צום נעקסטן שטיבעלע.. אבער וואס טו איך ווען כ'וועל זיין אינעם נעקסן ביה''כ?
אה, ווידער קריכן ווייטער, און זיך אראפלאזן דארט און ארויספיצן פונעם געפענגעניש.. געגאנגען!
צולאנג האב איך נישט געוואלט קלערן וויאזוי אזא גראבע געביין ווי איך וועל זיך ארויפדראפענען אויף די גליטשיגע ווענט, און איבערטאנצן.. אבער ווייל כ'האב געזען אז כ'וועל זיך שעמען צו שרייען נאך הילף און מיין בעסטע אפציע איז איבערטאנצן, האב איך געכאפט מיין הוט און רעקל, און איבערגעווארפן די וואנט – אויף ארויס.
און איך מוז יעצט שוין ארויפקריכן ווייל מיין הוט און רעקל זענען שוין אינדרויסן.. כ'האב שוין נישט קיין ברירה, און מיט דרייסט און פלינקע מוט דראפע איך אויף די ווענט העכער און העכער, און כ'שטיי אויפן וואנט אויבן! זע איך אז א צווייטער זיצט דארט...
כ'בין געווארן מער ווילד! און אנגעהויבן קריכן אויף די דינע שארפע ציגעלנע וואנט, און אראפגעשפרינגען אויף ארויס!!
אבער דאס האט מיר געקאסט א פרייז, ווייל ביים אנקומען אויפן ערד, האב איך זיך נישט געקענט רירן פון ארט! כ'האב געכאפט א שטארקע זעץ אין די בויך אריין, און כ'האב פארלוירן די חושים פאר א גאנצע מינוט.
כ'האב געקראכן אויף די הענט און פוס, ארויס צום קראן, צו כאפן א שלונג וואסער.. אפשר וועט עס מיר בעסער מאכן די יסורי תופת.
און כ'באמערק ווי מיין הענט איז בלוטיג, און אויך גוט שמוציג פון פייגל אפפאל.. אוי א בראך! איך צינד אן די קראן, קיינער זאל מיר נישט זען דא אין דעם שמוציגן מיאוסן שווארצע מצב, כ'בין צוזיך געקומען און אנגעהויבן כאפן די מצב, מיט א קורטוב בושה.
כ'האב געטרונקן מיט די מויל פונעם קראן, און כ'האב ב''ה געכאפט די אטעם, אבער די יסורים האבן געשפירט ווי כ'האב צעריקט א ביין ערגעצוואו, און כ'האב מיך אהיימגעשלעפט א וועג, איינגעהויקערט פון יסורים און בויך וויי.
כ'האב כמעט געשוואוירן אז מער גיי איך נישט נאך געלט.. אבער נאך א וואך האב איך זיך בארואיגט, און איינגעזען אז ס'איז איינע פון די 'קליינע דורכלעבענישן' אינעם קייט פון יסורים אויף דער וועלט, און מ'דארף ממשיך זיין..
אמת טאקע אז ס'נישט געווען קיין צו בכבוד'דיגע עסק, צו גיין קלאפן פון טיר צו טיר, און ווערן בעל כרחי צופרידן פון די נארישע פאר קאפיקעס וואס די וואס האבן שוין יא געעפענט די טיר, האבן מיר געווארפן מיטן קליינעם פינגער, אבער ווי געזאגט, בעסער ווי א פאטש, ווען מ'האט נישט עפעס בעסערס, און מ'נויטיגט זיך אין אפאר פונט, ברעכט מען רוקן און לענדן, אבי ס'זאל עפעס קלונגען אין טאש.

באמת האב איך יא געהאט מיין קרעמל, איך האב פארמאגט עטליכע גאר נאנטע הארץ חברים, ערליכע וואוילע חסידישע יונגעלייט, וואס האבן אלץ ועד בכלל.. מיר געהאלפן מיט חיזוק רייד און וואס נאר שייך און אין זייער מעגליכקייט מיר צובאפרידיגן.
איינער פון זיי, אהרן הערש אפטער, נאך איינער, אהרן געניוואש, און יחיאל מיכל בוקסבוים, און משה יוסף צימענט, און גרשון משה האכהייזער, און נאך עטליכע.
איך בין נישט געווען מסופק צו איך קען זיך פארגלייכן מיט זייער צידקות, ס'מיר קלאר כשמש בצהריים אז איך קום נישט צו צו זייער קנעכל אין חסידות און תורה, אבער כ'האב מיר אלץ גע'חזר'ט דעם פסוק, חבר אנו לכל אשר יראוך ולשומרי מצוותיך..
ווען כ'בין געווען אין א מצב פון שברון לב, ממש ביים שוועל פון ייאוש צו זען עפעס א תכלית און תקומה, האבן זיי ארויסגעשפראצט ווי א מלאך מושיע, און מיר א קלאפ געטון אין רוקן, לאמיר כאפן א שפאציר, און זיך אויסשמועסן וואס מיר פארמאגן יא!
איינער פון זיי האט מיך געשלעפט צום לאנדאן בריק נאך חצות הלילה, איינער פון זיי פלעגט מיר עטליכע מאל שלעפן מיט ווערטער אז כ'זאל קומען שפאצירן אין די שטאטישע פארקס, און הערן 'זיינע' דאגות.. יענער האט טאקע געהאט אייגענע דאגות, אבער די ציל איז געווען מיר צו צייגן אז יעדער האט א פעקעלע פאר זיך, און קיין איינס איז נישט די זעלבע ווי א צווייטנס.

כ'וועל מודה זיין, די זיבן יאר וואס כ'האב געוואוינט אין לאנדאן, בין איך נישט געווען אזא מעקעלע און שטילע ווינקל זיצער, ווי עס קען זיך ארויסדרונגען פון די שורות, ניין! איך האב גענוג איבערגעדרייעט א מצב אין שטיבל, סיי פורים צייט, וואס איז דאך פון אייביג אן זייט די טאג וואס כ'בין געבוירן – געווען מיין אושפיזין.
סיי מזמן לזמן צו מאכן א רעוואלוציע אין חסידישע שטיק, סיי ווען ס'געווען א געלעגנהייט פאר עפעס ניי, עפעס א שינוי, בין איך גראדע געווען דער וואס האט אנגעהויבן דערמיט, און אנדערע האבן עס אויסגעפירט למעשה.
איך האב נישט צופיל זוכה געווען אויסצופירן אלע מיינע פלענער, אבער א טייל פון זיי איז געווארן אויסגעפירט, אבער נאר דורך אנדערע, און וואלט ווען די זאך געווען 'גענוי' ווי מיין חלום, וואלט עס לפי דעתי געווען מיט מער שלימות, אבער קוקט אויס אז מן השמים איז עס געווען אנדערש פארזיגעלט.
איז וועל איך צענעמען אביסל די ענינים, און פארציילן וויפיל עס קומט מיר צו פארציילן.
למשל פורים, איז זייט איך בין אנגעקומען קיין לאנדאן, האב איך נישט אויסגעלאזט א פורים נישט צו מאכן עפעס ספעציעל, אז די שטיבל זאל זיין אפ סייד דאוין! און די פרומע עלטערע חברה האבן גענוג געקריצט מיט די ציין, ווי כאילו פורים איז א שטייגער געמאכט פאר קאמיקערס און מ'ברויך עס לפיהם אפהאלטן..
אבער מיינע שטיק האט זיי נישט געלאזט איינהאלטן די אטעם.. ווען איך בין ערשינען יעדע יאר אנדערש מאדנע געקליידעט, און געמאכט זיכער מיט קינצלעך אז די 'ערנסטקייט' זאל אוועקפליען כאטש בעצם יום הפורים, אמאל מער און אמאל ווייניגער, אבער כ'האב מיך אלץ געלאזט הערן.
די סאמע היסטארישע פורים קונץ וואס אלע וועלן געדענקן דארט, איז געווען א פורים מוצאי שבת, ווען כ'האב שוין פון וואכן פאראויס אנגעגרייט דעם שפיצל, און איינגעקויפט א זאק מיט נאש, און שבת זכור, ווען ר' אהרן פישל דער חזן האט אנגעהויבן לכה דודי זינגן מיטן תנועה פון שושנת יעקב, איז פלוצלינג פון ווייבער שול געקומען צו פליען הונדערטע פעקלעך, וואס קיין איינס איז נישט געפלויגן פארן בימה – אין יענעם היכל פופציג פוס ווייט!
זיי האבן געמיינט אז דאס איז עס! אבער מ'שטעלט זיך שמונה עשרה – אתה קידשת, און איך בין געשטאנען אין ווייבער שול און אראפגעקוקט און ווידער געקוקט אויף מיין אנגעשטעלטע זייגער, אנגעצויגן ווען ס'גייט געשען, און פלוצלינג הערט זיך פונעם ארון הקודש א שטימע זינגען..
מודה אני לפניך....
איך האב פאר שבת בשתיקה אנגעשטעלט א 'מודה אני זייגער' און כ'בין געווען אויסגערעכענט מיט די סעקונדעס! אז ביי שטילע שמונה עשרה וועט זיך הערן דאס בת קול, און ס'געלונגען! ס'האט זיך געהערט שלוכצען פון געלעכטער ביז דער חזן האט אנגעהויבן מגן אבות, און נישט געקענט איבערשטייגן דעם זינגער..
פארשטייט זיך עטליכע מבוגרים האבן געזאגט אז ס'איז חילול שבת, א צווייטער האט פארגעשלאגן די עבירה פון קדושת בית המדרש, און נאך קריימס.. אבי נישט מודה צוזיין אז מנשה האט דאס מאל געמאכט די זאך!
מוצאי שבת האט זיך איינער פון די פרומע אהינגעכאפט אונטערן פרוכת, און מיט כעס אויסגעשאלטערט דעם זייגערל.. א נקמה אין די יודען... איך האב אזוי געלאכט, ווייל יענער האט נישט געוואוסט אז אט יעצט מוצאי, ביי מגילה לייענען האב איך אנגעגרייט נאך סחורה..
איך האב געקויפט א טראמפייטער, און ס'האט זיך אויסגעצאלט יעדע פעני.. ביי יעדע המן האב איך טרומפייטערט! אדער געשריגן מיט די מויל, איין יאר האב איך געווארפן קענדיס, און די קינדער האב שוין געמאכט אליינס די כאאס.. און די מנהל החדר האט געשאלטן דעם ערפינדער פון די מנהג פון קלאפן ביי המן..
שפעטער האבן מיר חברים זיך געקליבן אין א חברה משמחים, וואס האבן אנגעהויבן פראווענען א פארשטעלונג לכבוד פורים, ווען די ערשטע יאר איז עס געווען א קליינע שפיל, די קומענדיגע יאר שוין א אפציעלע אהערגעשטעלטע שפיל, מיטן נאמען 'די וואונדערליכע מכה', וואס איך האב געשריבן די מאנוסקריפט, און געווען פון די הויפט אקטיארן, און פון דארט האב איך שוין ממשיך געווען אויף קליפס און נאך רייכע ארטיקלען.
א יאר דערויף – ווי כ'וועל שפעטער שילדערן, האבן מיר זיך ארויסגעלאזט צו די רייכע הייזער אויסצושפילן א סצענע.
בקיצור, פורים איז געווען מיינס! און די אנדערע געלעגנהייטן האב אויך נישט אלץ געוויינט..
בנוגע מיינע חלומות, בין איך געווען דער וואס האט געוואלט איבערדרייען דעם שטיבל צו א חסידישע ווינקל ממש ווי א חלק פונעם סקווערן שטעטל, און ס'נישט לייכט געווען צו טוישן די ענגלישע אפגעזעצענע תושבים, אויף איינמאל איבערנאכט.
מיר האבן אויסגעדרייעט שענק, אפיר געברענגט חסידישע ספרים פון די הויעכע פארשטויבטע שאפעס, און געמאכט סדר! אויך די היסטארישע נסיעה קיין רוסלאנד א יאר, אין יאר תשס''ו, איז געווען מיין איינפאל, און איך האב נאך געוואלט מאכן א שבת אין 'קאלאראש' ווי דער אלטער רבי האט געוואוינט נאכן קריג.
נאך א פלאן האב איך געהאט, צו מאכן א עלעגאנטע סעודת ר''ח אדר, אויפן היסטארישע קעניגליכע שיף, 'קווין עליזאבעט', מיט וואס דער רבי ז''ל איז געקומען קיין אמעריקא, טאקע אום ר''ח אדר תש''ח, אבער ס'האט זיך מיר נישט איינגעגעבן..
איך האב אלץ זיך געפארעט.. און ס'האט מיר דערמאנט די לשון וואס דער רבי שליט''א האט געזאגט פאר מיין טאטן ביים שידוך שלוסן, 'ער איז דאך ווייט פון א שטילער.. וועט ער צוהעלפן דארט גוטע זאכן..'

אז כ'פארצייל זכרונות, וועל איך פארצייכענען די באזוכן פון עטליכע רבנים ואדמורי''ם וואס כ'האב זוכה געווען צו מיטלעבן א שבת במחיצתם, ווען זיי זענען געקומען אויף א באזוך קיין לאנדאן.
איך האב אלץ געשמעקט אלע סארטן בשמים.. און ווי ס'מיר געווען אינטערעסאנט בין איך דארט געווען.. אנדערש ווי מיינע פרומע חברים, וואס האבן געהאלטן אז מ'דארף נישט פאשענען ביי יעדע רבי וואס באזוכט די שטאט, ספעציעל ווי עס האט אויסגעקוקט, אז מ'גייט 'רעבעס שאפן'..
איך בין אבער געווען מאדנע פאר זיך, און יא געוואלט אנשמעקן אלע הויפן און פארטייען, נוסחאות און חדרים, ממילא האב איך מיטגעהאלטן גענוג און נאך.
ס'געווען זעלטן אז א רבי זאל איבערדרייען די שטאט, נאר ווער ס'האט געוואלט האט געוואוסט ווי מ'קען גיין צוזען א טיש לויט יענע חסידות, אויסער דער סקולענער רבי שליט''א, און להבבחל''ח ר' נפתל'טשע מבאבוב זצוק''ל, וואס האבן געשלעפט א ריזן ציבור, לכאורה צוליב דעם וואס אלע האבן ליב צו זען א עלטערע רבי הבא בימים, וואס ווער ווייסט ווען יענער וועט קומען נאכאמאל.
אויסער דער סקווערע רבי, וואס איבעראל ווי עס קומען אן אויף א שבת דער רבי מיט חסידים, ווייסט מען נישט עפעס אנדערש ווי מאכן א נאטורליכע באוועגונג, ווי ביים טאטן אין וויין גארטן, אבער ספעציעל אין לאנדאן, ווי מעכיל סורקיס איז דאן געווען דער גאנצער ש''ץ מ''ץ, האט ער אויסגעבויעט דעם שטח נעבן די 'פאנט', וואס איז אין צענטער פונעם געגענד, און אטאמאטיש איז געווען א מצב וואס ווייניג האבן מצליח געווען איבערצולאזן אזא רושם.
יא, ס'זענען געקומען אסאך רבי'ס, מיט גרויסע און קליינע הויפן, ר' מאטעלע פון ווישניץ מאנסי, דער ניקעלשבורגער רבי, דער קלויזנבורגער רבי, דער תולדות אברהם יצחק רבי, וואס כ'האב גראדע זייער הנאה געהאט פון זיינע טישן און ס'האט מיר אריינגעגעבן חיות פאר א לאנגע צייט.
דער בעהושער רבי, דער סטאלינער רבי, דער מאדזשיצער רבי, דער טשערנאבלער רבי, דער מאכניווקער רבי, דער קרעטשניפער רבי – ספעציעל ר' זיידעלע שליט''א, וואס האט מיך געדענקט – נאך צוואנציג יאר וואס כ'פלעג קומען אמאל צו זיינע באטעס אין וויליאמסבורג, און האט מיך אין לאנדאן באלד דערקענט, און מיר געזאגט, 'אה, אבי מ'זעט זיך נאכאמאל..'
און נאך רביס אין די מאסן וואס נישט אלע האבן מיר געצויגן, אבער איך האב זיי אלע געגעבן א טשאנס.. חח
המשך יבוא בעזרת ה'

פיין געווען, פאר ווייטער
ביי אונז אין קרית יואל איז דא א ביהמ"ד "בית מרדכי" וואס ס'גייט ארום א ווערטל, אז די פסוק פון אשר הגלה נבוכדנצר אין די מגילה וואס מ'זאגט מיטן נוסח פון איכה דאס האט מען געמאכט לכבוד זיי פאר פורים, אביסל אוועקצונעמען די געפערליכע הוללות פון פורים
זע איך אז אין פאר ענק אין לאנדאן האט מען אויך געדארפט דעם פסוק מיטן ניגון

איינע פון די אדמורי''ם וואס כ'האב מיטגעהאלטן א שבת ביי זיינס א באזוך אין לאנדאן, איז געווען דער פינסק קארלינער רבי שליט''א, וואס האט מיר באצויבערט מיטן גאר געהויבענעם שבת פארברענג אויפן שמחה'דיגע שטייגער אויף וואס קארלירן איז דערויף מיוסד.
אויך דער ראכמעסטריווקער רבי פון ירושלים – ר' דוד טווערסקי שליט''א, וואס ווי שוין געשילדערט אין מיינע יונגע יארן געדענק איך עהם נאך אין זיינע פריערדיגע יארן אויף די מערב באנק אין ספרים שטוב, ביי אונז אין שטעטל סקווירא, וואס כ'האב יעצט געזען אז ער איז גארנישט אנדערש פון דאן..
עס איז גאר געשמאק געווען ווען ס'געווען ווי אויפצושעפן עפעס קדושה און העכערס אין די קאלטע לאנדאנע סביבה, ווי אויסער שלאפן און שא שטילקייט איז פארהאנען, אבער קיין גייסטישע ווארעמקייט און אפילו א גוט מאכל לכבוד שבת – שוין אפגערעדט אין די ימי החול – איז בכלל נישט געווען קיין ארטיקל אויף די פאליצעס אין די געשעפטן.
איך מוז מודה זיין, ביי מיין שווער האט מען נישט געהונגערט.. נישט נאר אז ס'אלץ געווען צוגעשטעלט פאר כל דכפין ודצריך, נאר דער שווער און די שוויגער זאלן לעבן מיט נחת, האבן נאך אלץ ארומגעטראגן מאכלים פאר באקאנטע און געהאלפן פון אלץ אן, ווער ס'האט נאר געברויכט.
ממילא האבן מיר דאך אוודאי געהאט א שבת סעודה מיט אלע מנהגים.. און נישט צום פארגעסן די היימישע 'אייער ברוינפען' וואס מיין שוויגער האט אלץ געהאט גרייט פאר שבת און פאר שמחות, אז מיין יודענע ע''ה האט אויך געשפירט אז אויב זי וויל אנגרייטן א שבת פאר זיך, וועט עס מוזן זיין מיט די אייער ברוינפן וואס מיין יודענע ע''ה האט אויך אליינס געמאכט און אנגעגרייט.
און ווי געזאגט, אז א גוטע מאכל, א גוטע שטיקל לעיקעך, איז געווען זיך מייאש צוזיין צו באקומען אין לאנדאן, אויב ס'יא געווען עפעס א גוטע נאש, איז עס געווען אימפארטירט פון ארץ ישראל צו פון ניו יארק, אפשר פון בעלגיע, אבער פון לאנדאן האט מען נישט געקענט ערווארטן אז א דרויסנדיגער געבוירענער זאל קענען אפשלונגען א כזית אן חרטה..
קען זיין די ענגלישע האבן עס זייער געגליכן.. אבער מיר האבן זיך אויך שוין צוגעוואוינט דערצו, און געוואוסט אז מיט די פולע רייע תירוצים, פארוואס ס'איז אזוי, איז לאנדאן פאר א גוט מאכל נישט געמאכט געווארן, פונקט ווי אמעריקא פאר מנוחה נישט..

איך האב זיך אבער שוין א עצה געגעבן, און זיך מסדר געווען וויאזוי אויסצוניצן די לאנדאנע סחורה און האב, אויב צו בארייכערן מיינע אוצרות און גייסטיגע ידיעות.
איך בין געווען פון די ערשטע וואס האבן זיך אריינגעזעצט אינעם שטאטישער לייברערי קעגן איבער וויזניץ ב''ב שוהל, ווי איך האב געטראפן א שורה פון אלטע יידישע ביכער און קאסעטן, וואס איז נישט פאר יעדן געוואונטשן אין שטוב, אבער איך בין דאך געווען א קלייבער און א נישטערער, האב איך דערפון ארויסגעזייעט פולע חידושים פאר מיינע ידיעות.
איך האב טאקע פארגעסן צו פארציילן, אז זייט איך האב זיך אריבערגעצויגן צו סטעמפארד היל הויפט גאס, האב איך געטוישט מקוה אויך, פון בעלז 99 צו וויזניץ ב''ב, אוואו איך האב געמוזט אויפשטיין גענוג פרי פאר די 'פאמפ' האט אנגעהויבן שפרודלען, און דערביי האט זיך פארשלאסן די טיר.
דאן האב איך זיך געמוזט אריבערכאפן צום נאדווארנער שול, אויף די 'דערענט' גאס, דארט האב איך אלץ געקענט האבן א מקוה'לע בשעת לא יום ולא לילה..
אין וויזניץ ב''ב האב איך זיך זייער גוט געטראפן דאס פלאץ, איך מוז באצייכענען, אז איך וואלט פאר די געלט אין די וועלט נישט צוריקגעגאנגען וואוינען אין לאנדאן, נאר פאר א באזוך אהין מהיכי תיתי, אבער צום קרעמל און זיסע ווינקל דארט אין וויזניץ ב''ב בענק איך נאך היינט!
אנדערש ווי כאטשיג וואו נאר אין געגענד, האט מען זיך יעדער דארט געשפירט אנגענעם, און ס'געווען א מאסף לכל המחנות, סיי די ליובאוויטשע, די גערע, די בעלזע, די קלויזנבורגע, די סקווערע, די ליטווישע, די ספרדישע, די תימנ'ע, די אגודה יודען, די ענגלישע יודען, די אלטע די יונגע, משולחים און רייכע, בעלי בתים און בני תורה, אלע האבן געהאט א חלק אין כמעט יעדע מנין דורכאויס די תפילות דארט.
און די בא'טעמ'טע וויזניצע נוסח האט זיך געהערט ממקורו, און פארזיסט די באנעמונג ביז גאר.
ס'מיר געווען א געשמאק צו דאווענען דארט, און כ'וואלט נאך היינט אהינשפאצירט.. אויב איך וואלט געקענט!
דארט האב איך זיך באקענט מיט אסאך סארט חסידים, און סיי דארט א משיחיסט, וואס האט פארקויפט זיינע מעשיות, און סיי א מענדעליסט, וואס האט אסאך מאל פארגעסן אז ער האט דארט אהין א רוגזא, און מ'האט געטרונקן לחיים איבער ניסעלעך וועיפערס און לעמאן סאדע..
דארט האב איך אויך געטראפן דעם זינגער שלומי גערטנער, וואס האט מיך געבעטן צו אנטייל נעמען אין א קליפ וואס ער האט געמאכט אויפן ניגון זיינע 'שמייכל', און ווי מ'זאגט אז פון פאליש פונעם שטיבל קומט די בעסטע ביזנעס, דארט האט מען אלעס ערלעדיגט.
איך פלעג זיך אריבערכאפן צום משיחיסטישע שול אויף די געשעפטן גאס, ווי מ'האט אלץ געקענט טועם זיין און דערביי זען און הערן און לייענען חבד'סקע סחורה און נאך.

ס'איז אינטערעסאנט, אז וואוינענדיג אין לאנדאן האט מען כמעט נישט געדארפט ניצן קיין ספעציעלע הייצונג אין די ווינטער, און קילינג אין די זומער, ווייל דארט איז קיינמאל נישט געווען אזוי לאנג און אזוי עקסטרים קאלט צו הייס, ווי א שטייגער אנדערע מדינות.
און דערפאר די אפציעלע וואכן פון מנוחה אין די זומער, איז דארט אויך בלויז געציילטע צוויי אדער דריי וואכן, אבער דאן גייט מען ווי מ'זאגט עד הסוף!
אויך איך מיט מיין יודענע האבן אין יאר תשס''ז זיך באקלערט, אז ס'צייט צו מאכן א אייגענע רייזע ארויס פון לאנדאן, גאר קיין שווייץ! און זיך אויסלופטערן די מוחות און דערביי אנשעפן זיך פונעם אייבירשטענס הערליכע יצירה ובריאה.
אט דעם פלאן האט שוין געווירבעלט ביי אונז א לאנגע צייט.
ס'געווען דאן נאך ווען מ'האט אפגעשוירן מיין זון א יאר פארדעם, ביי צוויי יאר – ווי די מנהג אין סקווירא, ווי ס'ווערט געברענגט פונעם הייליגן יעב''ץ, און איך האב דאן געקויפט א ספעציעלע יארמילקע פאר מיין ילד ברכה – יעקב יוספ'ל זאל לעבן.
איך האב געלאזט אויפנייען דערויף די ווערטער 'בן שנתיים לתספורת' וואס אייניגע האבן מיר סעקירט דערויף און אפגעשפעט, אבער איך בין זיי נישט שולדיג געבליבן..
און יעצט האט מען עהם שוין געפירט אין חדר צו מזל, און ער איז שוין אט אט פיר יאר! נו וואס וועט זיין תכלית מיט נאך קינדער, האט מיין יודענע מיר אלץ געפרעגט.
שוין דאן האט מיין יודענע אנגעהויבן קלערן פון מאכן א מנוחה רייזע פאר זיך, און דאס יאר איז עס געווארן פארווירקליכט, ווייל זי האט דאך געוואלט אנהייבן מיט ערנסטע פראצעדורן צו האבן נאך א קינד, און זי האט מיר פארשפראכן אז דאס וועט ער געבן אסאך כח, וואס זי האפט אנצושעפן פון די געזונטע לופט אויף די שווייצע בערג.
און וואס וועט זיין מיט געלט? האט זי מיר קלוג געענטפערט, אז אויב מ'טראכט פון געלט, וועט מען קיינמאל נישט אנקומען אין ערגעץ.. מ'דארף פארן און ס'וועט זיך שוין אויסצאלן..

ווען מיר האבן שוין געהאלטן די רייזע בילעטן אין האנט, האט זיך אויסגעשטעלט שוועריגקייטן, אז אויב מיר פארן אהין, און ווער ווייסט אויב דארט וועט מען קענען טרעפן א פאסיגע כשר'ע מקוה, אויב ווי מ'האט געזען אז ס'שטעלט זיך אויס אז ס'וועט אויסקומען אז מ'דארף.
ווייל אפשטופן די סדר, איז געווען א דירעקטע שטער אינעם סיסטעם וואס זי האט געהאלטן אינמיטן, צו קענען ווארטן און זוכה זיין צו נאך נחת.
'איך וועל פארן, און אז כ'וועל דארפן גיין, וועל איך שוין טרעפן, און אז ס'וועט אויספעלן צו פארן זעקס שעה ביז ציריך – וואס דארט איז זיכער דא א ארטאדאקסישע קהילה און צוגעהערן, וועל איך דאס אויך טון באותו יום'.
אזוי האט זיך מיר פעסט געזאגט, נאכן קלונגען און מוטשענען יעדע נומער וואס האט געצייגט צו האבן שייכות מיט א יודישע קהילה, פון 'אקלעטער' דאס איז גאר הויעך אויף די בערג, דריי שעה ביז 'ארוזא', און ביז צוריך, און אויך ביז באזל-שטאט.
און יגעת ומצאת.. זי האט אפגעשמועסט מיט א פרוי אין 'אראוזא', וואס איז אינמיטן וועג צווישן ציריך ביז ארויף 'חור' ביז אקלעטער.
איך געדענק שוין נישט אלע נעמען, אבער די שטעט און שטעטעלעך דארט האבן געהאט צו פארציילן די מסירות נפש וואס אט די יודענע האט אנגעראכטן מיט לייב און לעבן, אין יענע זומער טעג.
מיר האבן דערגרייכט באזל-שטאט, און גענומען די באן ביז 'חור', וואס אינמיטן וועג איז ציריך [אזוי מיין איך, אדער אפשר איז ציריך ווייטער פון באזל], און פון 'חור' הייבט זיך אן די הויעכע בערג, ווי א עראפלאן קען נישט לאנדן, און נאר די באקאנטע רויטע באנען פארן געלאסן אין די געשלענגעלטע וועגן, און האקעלע טיפע און הויעכע שינעס קייט.
די רעלסן וואס פירן ארום דעם רויטן באן, האט אונז געפירט העכער און העכער, און די פאנאראמע איז געווען אזוי באצויבערט, אז מיין יונגעלע איז געזעצן מיט אפענע מויל ביים פענסטער און נישט אראפגענומען קיין אויג!
געשמאקע לופט און ברייטע סצענעס פון אומ'גלויבליכע ווייטע שטחים מיט נפלאות הבורא, דאס האבן מיר נישט געקענט האבן פון באזל ביז חור, ווי די באנען זענען געווען פארקלאפט, אז אפילו די קלימאט [ערקאנדישען] האבן זיי קוים פארגינען פאר די פאסאזשירן.
א שטייגער מיר האבן זיך מסדר געווען אינעם דירה'לע ווי א קבוצה יודען פון בעלגיע האבן געהאט אנגעגרייט דאס ארט, און מיר האבן זיך ביי זיי איינגעשריבן פאר איין וואך! און זיך שנעל אויסגעלערנט די 'פונקלישע' שווייצערישע משוגעת'ן..

ווי מיר האבן געקלערט, אזוי איז טאקע געווען, אז ס'איז אויסגעקומען פונקט צו דארפן גיין אין מקוה אינמיטן וואך, און דאס טייטש נעמען א באן פארטאגס, און ארויספארן אין וועג ביז ציריך, אדער ביז באזל, העכסטנס ביז ארוזא וואס איז נאר דריי שעה, אבער מ'דארף נאך צוריקקומען אויך.. און זעקס אזייגער איז מער נישטא קיין וועג צוריק.
מיטן היתר פון אונזערע רבנים אין לאנדאן, האט מיין יודענע מסדר געווען די טבילה בעוד יום, און טאקע א דאנק יענע געטרייע פרוי אין ארוזא, וואס האט אנגעגרייט 'נאר' פאר איר, האט זי מצליח געווען צו מקיים זיין איר מסירות נפש מיט א שלימות, און געווארט ווי די הלכה האט גע'פסק'ט, אינדרויסן פונעם דירה ביז נאכן שקיעה, וואס מיר זענען ממילא נישט אנגעקומען צוריק קיין סאך פארדעם..
איך בין נתפעל געווארן פון איר פעלזן פעסטע מסירות, ממילא איך בין מיטגעפארן, וואס האב איך שוין געדארפט טון? זי האט שוין פון חדשים פארדעם, און שפעטער נאך שווערע כוחות אריינגעלייגט, ממש לשם שמים, צו קענען ממשיך זיין נאך א נשמה'לע אויף דער וועלט בקדושה וטהרה.
און נאך אלע מעשיות, זענען מיר אהיימגעקומען נאך א וואך קיין לאנדאן, און זי האט אזוי געהאפט שוין צו הערן פונעם דאקטאר נייעס, און גארנישט!
זי האט נישט אויפגעגעבן, און אנגעהויבן שטערקערע פראצעדורן, טייערע האנדלונגען, וואס האט אנגעמאכט קאפ וויי, אנטוישונגען, בושות, טירחות, אזעלכע אנשטרענגונג, וואס א צווייטער וואלט כאטש אויפגעגעבן א האלב פון די עבודה.
אבער נישט זי!
איך האב איר אנגעהויבן זאגן קלאר, איך האב מורא אז די רייסט איין! מ'דארף אביסל פראבירן, און די איבריגע האפן צום אייבירשטן, און אז ער וויל, וועט דאס פלוצלינג זיין – נאטורליך אויך.
און זי האט זיך געהאלטן ביי אירס, אז זי גייט טון די מאקסימום!

געטוישט פון איין דאקטאר צו נאך א בעסערע, פון איין קליניק צו גאר די בעסטע וואס איז פארהאנען אין ענגלאנד, און חדשים זענען געלאפן, און די ארבעט האט זיך ביי איר נישט אפגעשטעלט, ווי שווער און פארסאפעט זי איז אהיימגעקומען, האט זיך אלץ מיט א שמייכל מיר געזאגט, אלעס גייט ווי כ'וויל..
כאטש בוני עולם צאלט נישט אלעס, האט זיך ארויסגעקוועטשט דאס מאקסימום וואס זיי וואלטן געגעבן, און געמוטשעט און געדרייעט א מצב, און געטראפן א נאנטע וואס האט באצאלט די איבריגע, און געטון למעשה, ווען אפילו נאכן באצאלן איז נאך אלץ געווען אנטוישונגען, ווען ליגנדיג אויפן בעטל אין קליניק, נאך לאנגע שעות ווארטן צום לאמפ, דערמאנען זיי זיך אז די געלט דארף זיין קעש! יעצט! אין זייער אקאוינט דווקא!!!
מיט די באהאנדלונגס קליידער לויפט א פרוי צום טעלעפאן, קלונגט און וועקט אויף פינעף אזייגער פארטאגס, און זעט אז נאך היינט זאל זיין נאכן פראדעצור, זי וועט נישט לאזן עס אפשטופן בשום אופן.
אלעס האט זיך מצליח געווען, אבער נישט דאס עצם וואס זי האט געוואלט, און נאכאלץ הערט מען נישט גארנישט, און זי איז איינגעגאנגען צו מאכן די 'שטערקסטע' פראצעדור, כאטש דער דאקטאר האט איר געזאגט אז דאס איז שוין א ספעציעלע מערכה, וואס מ'דארף אונטערשרייבן איבער צוויי הונדערט דאקומענטן בעפאר, און דערצו איז עס נאך פערצענטיש אביסל מסוכן אויך.
איך האב בכלל נישט באגריפן מיט וואספארא האקעלע דעסישען מיר האנדלען, ווייל זי האט אלעס אליינס געטון און ערלעדיגט, און אזוי שטארק געוואלט, אז איך האב געשפירט שלעכט צו זאגן איין ווארט אקעגן.
און אזוי זענען מיר געזעצן א וואך בעפארן פראצעדור, מיט א נירס, וואס האט אונז שטייטלעך געגעבן א דאקומענט נאך א דאקומענט, און מסביר געווען יעדע זאך אויף וואס מ'חתמ'ט, און מיר האבן ביידע גע'חתמ'ט בלי הפסק..
ווען ס'געקומען צו מאדנע שאלות, אויב איינער פון אונז וועט שטארבן, וואס זאל מען טון ווייטער.. האט זי געקוקט אויף מיר מיט א געלעכטער.. נישט גלייבנדיג אפילו איין פראצענט אז אזא שאלה איז בכלל אקטועל דא, און איך האב איר געזאגט, גענוג מיט די קאפוויי, שרייב שוין אונטער, און לאמיר זיך שוין צוריקזען אינדערהיים, ווייל אונז האבן שוין אזוי אויך פאר'בטל'ט די טאג מיט זייערע שאלות..
המשך יבוא בעזרת השם ית'

שיין שיין
ס'איז מיר א פלא וואס דו שרייבסט וועגן נישט טרעפן וואס צו עסן דארט, איך בין געווען אין לאנדאן אויף בערך צוויי וואכן אין יענע יארן, און איך געדענק איך האב איינגעקויפט לכבוד שב"ק פיינע גוטע קעיק, אין א געשעפט ערגעץ נעבן קדימה האטעל

דאכט זיך ס'איז געווען די געשעפט דא, כרמל

<a class="postlink" href="https://maps.google.com/maps?saddr=26+Clapton+Common,+London,+United+Kingdom&daddr=Kadimah+Hotel,+Clapton+Common,+London,+United+Kingdom&hl=en&ll=51.572875,-0.070961&spn=0.005941,0.013937&sll=51.572282,-0.080445&sspn=0.011883,0.027874&geocode=FWjkEgMdGw3__ylHwehxRBx2SDGTGCQZ-VK0wQ%3BFczwEgMdlez-_yGUbQ6GJA7sPim_4Ln_QRx2SDGUbQ6GJA7sPg&oq=kad&t=h&mra=ls&z=17&layer=c&cbll=51.572781,-0.071014&panoid=8_w8w2kkhCNfT3QPm5qsyQ&cbp=12,284.24,,0,-0.74">https://maps.google.com/maps?saddr=26+C ... 4,,0,-0.74</a>

כרמל איז שוין די גרעסטע געשעפט געווען בימים ההם, און ס'געווען דארט א בעקעריי 'שערענס', אבער זאג מיר נישט אז די האסט א צונג פון א שלאנג, ווייל קיין גוטע טעם האט נישט דארט קיין קעיק, ס'איז א פאקט, מ'זאגט אז די סיבה איז אז די וואסער דארט איז אזא סארט וואס געבט נישט קיין אפעטיט אין די עסן וואס מ'ניצט די לאנדאנע וואסער. דערפאר איז דא וואס ניצן טאקע געקויפטע וואסער

נו מנשה, ווען ביסטו ממשיך?

מנשה איכה?
מנשה, איך רעד דא בשמי ובשם צענדליגע אנדערע ניקס כל ניק וניק בשמו הטוב יבורך, ביסט באפוילען געווארען בגזירת הרבים ממשיך צו זיין ווייטער!! מיר ווארטן יעדע איינציגסטע טאג אויף א המשך.
ווען איך וואלט געוועהן א חבד'סקער וואלט איך דאס אנגערופען "מאמר ד"ה די אנהייב פון מיין לעבן - המשך תשע"ד"

כ'וועל זאגן דעם ריינעם אמת, איך אליינס באקום די שיווערס, ווען כ'הייב אן איבערדערציילן יענע פאר וואכן.
אבער נאך אזויפיל פארציילן, קומט די צייט דאס צו פארצייכענען, כאטש ס'זענען פארהאנען מתנגדים צו געוויסע פרקים וואס איך שרייב דא, אבער היות מיין ציל מיטן שרייבן איז דווקא יא צו שרייבן דאס מערסטע וואס שייך, און איך האלט מיך נישט פאר קיין פלאכע קאפ, אז איך ווייס נישט וואס יא און וואס נישט, ממילא שרייב איך וואס איך האלט אז כ'קען יא.
ובכן, אפאר וואכן פארן ספעציעלע שטארקע פראצעדור, האט מיין יודענע ע''ה [אגב, היינט ווען איך שרייב די שורות איז איר יארצייט, ו' אדר ראשון, תנצב''ה] געקלערט אז ס'וואלט געווען א גוטע און פרישע זאך, צו ארויספארן אויף א שבת קיין בורנמוס, נעבן די ים.
אזויווי מיר זענען שוין אפאר יאר בעפאר געווען אין א שווערע מצב, ווען כ'האב געשפירט צוזאמגעפאלן און די אויספלוג איז געווען צו הילף, האט זי געקלערט אז אויך יעצט וועט עס איר געבן פרישע כוחות, און גוטע מוהט אנצוגיין מיט פראבעס, כאטש אלע ביז אהער זענען געווען נעגעטיוו.

מ'נעמט די פעקלעך, און מ'קומט אן צום באן סטאנציע, ווען מיר האבן שוין ב''ה א פיר יעריג קינד מיטצונעמען – מיט זיינע צוגעהערן.. און ער זיצט נישט איין, ברוך השם.. און א וועג פון צוויי א האלב שעה מיט טילטולים, גרייכן מיר צום סטאנציע אין בורנמוס, ווי א קאר סערוויס לייגט אונז אראפ אין פארענט פונעם קליינעם מאטעל.
די לעקטער זענען פארלאשן דארט, און וויפיל מיר קלאפן איז נישטא קיין צוריקקלאנג פון א אויפזעהער, האבן מיר געקלונגען דעם נומער זייערע, און יענער קומט שוין... ווארטן מיר ביים צוים אינמיטן נאכט, מיד און קאלט, ביז מיר טרעפן זיך אינעווייניג, און מ'גרייט זיך אויף שבת, קוקט אויס אליינס אינעם שטח.
אבער צומארגענס זעען מיר פרישע אורחים, איין פארפאלק פון געיטסהעד, וואס מיין יודענע באמערקט שנעל אז דאס זענען אייניקלעך פון אלטע שכנים אירע.. נאך א פארפאלק פון אונזער געגענד, אבער ליטוויש געשטימט, נישקשה, ווען מ'איז אין די פרעמד איז יעדע יוד היימיש.
מיר זענען זיך מסדר אינעם באשיידענעם דיינינגרום דארט, ווי מיין יונגעלע מיט זייערס, ווערן שנעל חברים און מ'שפילט ב''ה, און לאזן אונז רואיג דערווייל, און מיר האבן אפילו געקענט כאפן א שפאציר צום ים, פאר א קורצע צייט פארן שבת.
ממש ביים זמן, קומט צו פליען א קאר, איינער אליינס קומט ארויס פון דארט א היימישער כאניאקישער יודל, וואס האט זיך אלעס מיטגעברענגט, און מיר זעען זיך ארום מיט א אינטערעסאנטע קהילה.. ליטווישע חסידיש און גאר עקסטרים כאניאקיש, ביי איין שבת פארברענג.
מיר האבן יא געטראפן א האלבע שעה גאנג, א מנין אינעם קעלער פון א האטעל, וואס א ליובאוויטשער יוד איז דער אויפזעער, און האט געאייגענט א ווינקל פאר זיך און נאך יודען וואס קומען דאווענען דארט [כאטש רוב מנין זענען שוואך שומרי שבת..]
מוצאי שבת האבן מיר צוזאמען פארברענגט, ווען איינער האט דארט אפגעבראטן אפאר פארציעס לכבוד סעודת דוד מלכא משיחא, און מיר האבן אזוי פרייליך זיך באקענט, די מענער מיט די מענער, די פרויען מיט די פרויען, אז ס'האט זיך גארנישט געגלייבט אז איינע צווישן אונז גייט זיך אפגעזעגענען אין צוויי וואכן ארום..

מ'איז אהיימגעקומען מיט פרישע כוחות, און מ'גרייט זיך אויפן אפוינטמענט, ווי נישט מער ווי מ'שלאפט איין פאר א קארגע שעה, אבער די דראג וואס מ'ניצט איז א שטארקע וואס קען גורם זיין 'דיהיידרעישאן', ביז א האלבע וואך שפעטער, און דאס איז די עיקר סכנה.
ביז א וואך שפעטער נאכן פראצעדור, דארף מען זייער אכטונג געבן נישט צו טרונקען אסאך, און נישט צו ווייניג.. א מאדנע שפיל, אבער מיר זענען געווארן אנגעזאגט, אז די מינדעסטע מיחוש וואס זי וועט שפירן, זאל זי דאס שנעלסטע וואס שייך אריינגיין אין די נענסטע שפיטאל, ווייל ס'קען ווערן א סכנה.
אין די צייט פון די פראצעדור האב איך דווקא נישט געשפירט דערשראקן, ס'האט מיר נישט איינגעפאלן אז ס'איז א אזא געוואגטע זאך, און נאכן פראצעדור זענען מיר אפילו גערן געפארן מיטן באס אהיים, נישט קלערנדיג אז מ'דארף אכטונג געבן זיך נישט אויסצומוטשען און דארפן נאכדעם טרונקן אסאך.
אבער נאך עטליכע טעג, דאס הייסט מאנטיג איז געווען די פראצעדור און דאנערשטיג נאכמיטאג האט זיך אנגעהויבן שפירן אז ס'טויג נישט אינגאנצן, און לויט די אנזאג דארף מען וואס שנעלער מעלדן די דאקטאר, און ער האט אונז געשיקט א אימייל, וואס דאס האט זי מיטגענומען מיט זיך צום וועג צום שפיטאל.
וויבאלד ס'געווען דאנערשטיג נאכמיטאג, האט זי אפגעמאכט, אז זי ווייסט נישט ווי לאנג ס'וועט זיך פארשלעפן אין שפיטאל, ממילא האט זיך שנעל אויפגערייניגט די הויז לכבוד שבת, אויסגעשפרייט די שבת טישטיך, און אנגעגרייט די לייכטער, און ווען אלעס איז געווען גרייט, האט זי שנעל געקויפט א נאכטמאל פאר מיר, און הערשט נאכדעם זיך אוועקגעלאזט אין שפיטאל.
ווען איך זאל וויסן ווי ערנסט דאס קען זיין, וואלט איך נישט געלאזט איר דאס טון, נאך אויפקלינען נאך לויפן קויפן נאכטמאל, אבער ווער ס'האט איר געקענט האט פארשטאנען אז ביי איר איז דאס געווען נאטורליך, כאילו איך זאל איר נישט זאגן קיין ווארט, זאל אלעס זיין כשורה, און אזוי קען זי ווייטער אנגיין מיט איר מסירות נפש..

די שפיטאל האט גלייך פארשטאנען פונעם צעטל אז זי דארף באלדיגע הילף, און מ'האט גראדע איר געלייגט אונטער אויפזיכט, וואס זעט מ'זאל רעדוצירן די פולע וואסער וואס האט זיך אנגעזאמעלט אינעם גוף, צוליב די שטופקראפט פונעם גוף ווען ס'פעלט וואסער, ארבעט עס שנעלער צו באקומען וואסער, אבער יעצט איז צופיל 'פלואיד' א סכנה, האט מען אין שפיטאל עס געדארפט 'לעוולען' מיט שכל.
כ'ווייס נישט ווער גענוי איז שולדיג, אבער נאך עטליכע שעה, און פון דאן ביז צוויי טעג, איז די אויפזיכט געווארן זייער פארנאכלעסיגט! זי האט פארפירט אז זי פילט שרעקליכע היץ, זי שפירט אז זי איז אנגעבלאזן פון וואסער, און מ'זאל איר כאטש געבן מער אקסעדשין.
אבער זי האט גערעדט צום לאמפ!
ס'געווען דעמאלטס עפעס חאגע צייט, וואס די געווענליכע גוטע נירסעס האבן איבערגעלאזט נאך זיך א שטאב פון סטודענטס, וואס האבן נישט געוואוסט צו פשוט פארנאכלעסיגט די ארבעט, און מיין יודענע האט דורכן שבת געשפירט ערגער און ערגער.
ווען איך בין אנגעקומען מוצאי שבת אהין, האב איך איר געפרעגט פארוואס זי קוקט אויס אזוי בלאס, זאגט זי אז זי ברעכט שוין די וויפעלטע מאל, און קיינער זאגט איר נישט וואס צו טון, האט זיך שפאצירט ארום און ארום אין די שפיטאל, און ס'ווערט נישט בעסער.
איך פרעג איר צו זי וויל מער אקסעדזשין, זאגט זי, זיכער! אבער די נירס זאגט אז אן א דאקטאר טאר מען עס נישט ארויפריקן..
איך געב עס א ריק ארויף אפאר נומערן.. און זי האט ממש געשפירט די אטעם קומט צוריק גרינגער, און זי האט זיך אראפגעלייגט כאפן די כוחות, האב איך איר געלאזט זיך אפרוען און דערווייל אהיימגעפארן.
נאך עטליכע שעה, איז קיין דאקטאר נישט געווען צו באקומען, אבער נירסעס בטלניות.. יא! און נאך וויפיל מ'ברויך.. און יענע האט צוריק אראפגעריקט די אקסעדזשין.. און האלבע נאכט האט מיין יודענע גע'חלש'ט.. האט מען 'שנעל' פארשאפט א דאקטאר.
יענע דאקטאר זאגט מ'זאל איר אריינפירן צו 'רענטגען' [עקסרעי] און ער זעט די עקסרעי, און שרייעט: גלייך אריין אין ICU, אינטענס אף קער, ווייל ס'צרות!
כ'וויל אביסל אויסקלארן וואס דא איז געווען.
ווי באקאנט די סיסטעם אין ענגלאנד ביי רפואה, אז ס'נישטא אין די שפיטעלער די זעלבע אחריות אויף איין ספעציעלע דאקטאר, ס'איז א סיסטעם אז יעדע פאר שעה טוישן זיך די דאקטוירים, און דער דאקטאר פון זונטאג אינדערפרי קען נישט די מצב פון ביינאכט, און מאנטיג פון דינסטיג נישט.
ממילא קען מען שוין גוט פארשטיין, אז אזא סיסטעם קען מען צומאל רעדן צום לאמפ! די רעגירונג צאלט די דאקטוירים און זיי האבן נישט די פרעשור צו האבן וואס מער פאציענטן, ווייל זיי באקומען זייער געהאלט אויפן סיסטעם.
דארט ווי בוני עולם צאלט, איז אייגענע באצאלטע דאקטוירים, ממילא איז די אחריות גאר אהערגעשטעלט, אבער אזא מצב ווען מ'דארף צוקומען צום שפיטאל, איז עס ווי איר לייענט דא.

דארט אינעם ספעשל קער אפטיילונג, איז זי שוין געווען אונטער א שטרענגע אויפזיכט, אבער אויך די זעלבע סיסטעם, אז וואס זי האט פארציילט פארן דאקטאר אינדערפרי, האט דער דאקטאר נאכמיטאג נישט געהערט, נאר געקוקט אויף די רעקארדס אויף לפי זה ווייטער באהאנדעלט.
מאנטיג פארנאכטס האב איך געזען אז די זאך שלעפט זיך שוין זייער שטארק, און מ'דארף דא זען וואס גייט פאר.
איך בין געפארן צום שפיטאל מיט מיין שווער און שוויגער, און דא האט פאסירט א עמאציאנאלע זאך, אז מיין יודענע האט דערווייל נישט געהאט פארציילט פאר קיין נברא אין די וועלט, אז זי ליגט דא צוליב א פראצעדור וואס איז געווארן פראבלעמאטיש.
אלע האבן געמיינט אז ס'איז א שווערע עמאניע, וואס האט איר צוגעבינדן צום קראנקן בעט, און אלעס האט זיך געטון אזוי בסוד, ווייל איך האב איר אלץ געבעטן אז זי זאל ווי ווייניגער אריינמישן מענטשן ארום.
און זי רופט מיך נאנט צום בעט, און פרעגט מיך שטיל, צו יעצט מעג זי פארציילן שוין פאר איר מאמע, וואס איז דא געווען כמעט א גאנצע טאג, און זי שפירט אז זי מוז איר פארציילן אז ס'נישט סתם עמאניע.
אוודאי מעגסטו איר זאגן.. איך האב נישט געטראכט אז זי ווייסט נאכנישט..
אז דו האסט מיר נישט געגעבן רשות, האב איך איר קיין ווארט נישט פארציילט.
און ווען זי האט פארציילט פאר איר מאמע, פארשטייט זיך איז עס געווען זייער מאדנע, ווייל ס'איז געווען א שטיקל רוגזא פארוואס מ'האט איר טאקע נישט פארציילט גארנישט ביז היינט אז מ'מאכט אזאנס, וועלכע מאמע וויל נישט וויסן.
און נאך א מזל אז כאטש יעצט האט זי איר פארציילט, ווייל אויב וואלט זי אויסגעפונען שפעטער לאחר המעשה, וואלט עס געווען זייער ווייטאגליך און אומפארגעבליך.

מיר האבן געזען אז אלעס ווערט ברוך השם בעסער, עד כדי כך, אז מיין יודענע האט זיך מער אויפגעזעצט, און גערופן אפאר דאקטורים און נירסעס, און זיי גאר געגעבן א מוסר דרשה! היתכן מ'האט מיר געלאזט אייער נעכטן אן אויפזיכט? ווילט עטץ מיר טאקע אוועקלייגן?..
איך האב איר געבעטן נישט צו שרייען און רעדן אזוי צו זיי, אבער זי איז געווען זייער בייז, און מיר געזאגט, אז זי האט געשפירט נעכטן ווי זי גייט אויס, און קען נישט כאפן די אטעם, און אפילו יעצט איז עס נאכנישט אזוי בסדר ווייל מ'האט פארנאכלעסיגט פון אנהייב.
אז מיר האבן געזען אז אלעס איז סטאביל, האבן מיר זיך געוואונטשן א גוטע נאכט, און זיך געוואנדן צום טיר אהיימצופארן.
מיין יודענע האט קיינמאל נישט געהאט א פראבלעם צו בלייבן אליינס איז שפיטאל, און יעצט אויך האט זיך מיר געוויזן און געשעפשעט, 'בשורות טובות' א גוטע נאכט!!! וואס דאס איז געווען אירע לעצטע ווערטער..

ממש א דריי פערטל שעה נאך וואס איך בין אהיימגעקומען, קלונגט די טעלעפאן, און מיין געטרייע שוואגער יעקב יוסף ווייס, זאגט מיר, אז די מצב איז געווארן געפערליך, מ'האט דיין יודענע ארויפגעלייגט אויף א רעספערעיטער! איך ווארט דיך אונטן, קום שנעל, איך פאר צום שפיטאל!
מיינע מחשבות האבן אנגעהויבן אויסבילדן ווילדע סצענעס.. שוין דעם פארגאנגענעם שבת ווען כ'בין געזעצן אליינס אויפן קאויטש, האב איך באקומען מאדנע מחשבות, קוקענדיג אויף די לעכט וואס צאנקן.. וואס וועט זיין אויב זי קומט נישט אהיים? איך האב גלייך פארטריבן שבת קודש די מחשבות לא טובות.
אבער יעצט האב איך נישט געקענט טראכטן נאר פון קריטישע מאמענטן, ווייל א רעספערעיטער? מיין יודענע? וואס גייט פאר?
איך בין אנגעקומען דארט אין שפיטאל, זאגט מען מיר אז מ'קען נישט אריינגיין, ווייל פיר גרויסע דאקטורים ארבעטן אויף איר, און מ'וועט מיך באלד רופן מיט די העלט אפדעיט.
איך האב נישט פארליטן די אנגעצויגענע אטמאספער ווי איך און מיין שווער שוויגער און שוואגער זענען געזעצן אויף שפילקעס אינדרויסן, האב איך פראבירט צו מאכן א ווערטל, אבער ס'נישט געפאלן אין די ריכטיגע צייט.. און כ'האב מיך געשפירט ווי א שוטה.
בין איך ארויסגעגאנגען אין קארידאר שפאצירן אביסל, און מיין שוואגער האט פראבירט צו נאשן וואס גייט פאר אונטער דעם פארשלאסענען טיר, ווי אונטער א פורהאנג האט זיך אנגעזען אז ס'טוט זיך עפעס זייער אנגעצויגן.
אינמיטן נאכט טוט זיך קיינמאל נישט אזא לויפעריי פון נירסעס און דאקטוירים, און כ'האב נישט געוואלט טראכטן..
אבער צולאנג האב איך נישט געדארפט טראכטן, ווען א נירס האט אונז פארבעטן אין א פריוואטע שטוב, און האט קלאר אין די אויגן געזאגט, אז ס'קוקט אויס אז יעצט זענען אירע לעצטע מינוטען!
יא, פיר דאקטורים פראבירן נאכאלץ איר שאקן, ארויסנעמען וואס מער וואסער פון די קערפער, אבער צו אסאך שטרענגט אן די הארץ, ממילא איז די מצב געבליבן אז אויב מיר ווילן זיין מיט איר אין די לעצטע מינוטן, קענען מיר יעצט אריינגיין!
ס'געווארן א בהלה אין שטוב, אויסער איך! איך האב זיך גלייך ארענטירט, און געזאגט איך גיי אריין..
ניין, גיי נישט האט מיין משפחה געשריגן אויף מיר.. אבער איך בין שוין געווען אינדרויסן, און איך בין אריין אונטערן פורהאנג, און געזען אז זיי האבן זיך שוין מייאש געווען, און נאר די רעספערעיטער ארבעט, און קיינער איז נישט דארט מער.
מיינע מחשבות זענען געווארן זייער געטוישט אין יענע רגעים, איך זע מיין יודענע ליגן מיט א שמייכל, כ'ווייס נישט וואס איך זע.. די סקרין העכער איר לויפן ארויף און אראפ די נומערן.. מ'זעט אז זי גייט אויס.. אבער נאר אויפן מאשין זעט מען, זי קוקט נישט אויס אויסגעלאשן, פארקערט איך שפיר אז זי וועט הערן וואס איך וועל איר יעצט זאגן.
א נירס איז אריינגעקומען און אוועקגעשטעלט א גלעזל וואסער פאר מיר.. איך האב מיך באדאנקט, און זיך געפריידט אז זי איז צוריק ארויס, ווייל יעצט איז עס!
די רגעים וואס איך האב הויעך געמאכט א שהכל! און זיך באלד דערויף אנגערופן נאנט צו אירע אויערן, הער מיך אויס, די געדענקסט אוודאי די הייליגע סיפורי מופת וואס איך האב דיר אלץ דערציילט וועגן דעם הייליגן צדיק ר' מאטעלע מטשערנאביל זצוק''ל, ווי ער האט מתקן געווען נשמות, און ווי כ'פלעג פארציילן וועגן השארת הנפש.
ווער נאך ווי די, זעט יעצט אזוי גוט, אז אלעס איז אמת!
מיר האבן צוזאמען געלעבט כמעט זיבן יאר, און צוזאמען זיך א עצה געגעבן, און ס'געווען באשערט אז די לעצטע רגעים זאלן מיר אזוי רוען אין א הימל'דיגע אטמאספער, און איך האב אנגעהויבן זאגן בעל פה, ויהי נועם, המלאך הגואל, און וואס כ'האב געדענקט הייליגע פסוקים אויפן צונג.
ווען דער דאקטאר באווייזט זיך פלוצלינג, און פרעגט מיר צו ער קען שוין אויסשאלטערן די רעספערעיטער..
ניין ניין, האב איך געזאגט, איטס נאט יור האנאר'ס דזשאב טו דא דיס.. פליז ליוו היר..
ער האט פארלאזט דעם שטוב, און כ'זע די נומערן לויפן נידריגער און נידריגער, ס'הייבט אן פייפן נאכאנאנד, און מיט לענגערע פייפן, וואס מיינט אז...
זיי האבן שוין אויסגעלאשן די קנעפל וואס לאזט הערן די פייפן, און איך זע אז די מינוטן ווערן סעקונדעס.. א פחד האט מיר באנומען, ווען כ'שפיר בחוש אז זי איז מער נישטא.. אבער איך וועל איר נישט איבערלאזן ביז די לעצטע אטעם!
ווען די לעצטע נומער האט געוויזן זערא, האב איך געבעטן די נירס עס לאזן כאטש נאך פינעף מינוט אזוי, דאן ווען ס'איז אריבער פינעף מינוט, און ס'געענדיגט, האב איך ארויסגעפיצט פון דארט, און פארגעסן אז מ'דארף שמירה..
אבער מיין געטרייע שוואגער איז דאן אריינגעקומען און זיך געשטעלט אויף שמירה.
איך האב פשוט געכאפט א געפערליכע בויך וויי, און נאטורליך זיך מסדר געווען, און צוריקגעקומען, ווען די משפחה איז איינגעוויקעלט אין געוויין, אבער איך האב נאכנישט פארגעסן יענע מינוטן פריער ווי איך האב איר באגלייט מיט הייליגע מחשבות.

גוטע בשורות זאל מען שוין הערן.
המשך יבוא בעזרת ה',

מנשה מיינע אויגען זענען נאס איך האב נישט קיין ווערטער

I am crying in tears!! No words sad sad

אריין דא אבער שוין!!!
זאל דער אייבערשטער דיך אויפרעכטן און זאלסט נאר וויסן פון גוטס

פלגי מים ירדה עיני. ממש אין מילים.
יעזור השי"ת שיהא נשנ"י א' מכל עמלך.
וישימך א' כמנש"ה.
בשורות טובות, ישועות ונחמות.

זיי ממשיך ביטע, אפילו מ'לייקט נישט צופיל. אבער פון דער קליקס קען מען זעהן ווי דער עולם וויל זאלסט ממשיך זיין.

אזאנע כוחות הנפש, עס קומט צום וויינען

איפה מנשה

שרייבער

איפה מנשה

איינער האט אים "צעפראסקעט"...
מנשה, שטיי אויף מיט דיין גבורת הנפש, און ביסט געבעטן ממשיך צו זיין.

מנשה סעריעס איז שוין דא אין א ביכל פארמאט. 😂

כאטש יעצט איז חודש אדר, און אפילו אדר א' איז מען שוין אויך בשמחה ביז גאר, דאך וויבאלד כ'וויל מיך שוין זען אפגעשריבן דעם עבר, און אויך אז די דאזיגע האט אפילו פאסירט אין חודש אדר א', וועל איך דא ממשיך זיין, און האפענטליך ביי פורים שוין האלטן ביי בעסערע צייטן.

וואס ס'האט זיך אפגעטון ביי אירע עלטערן אין שטוב, קען זיך יעדער פארשטעלן, ס'האט זיך געטון א בראך פון יללות, וואס הייסט א שוועסטער איז נפטר געווארן פון איין מינוט צום צווייטן..
אפילו אינעם גאנצן חרדישער לאנדאן האט זיך עס געהערט שרעקעדיג, און אוודאי אין שטעטל סקווירא, ווי אלע – כמעט אלע.. זענען באפריידענד מיט מיר, און דא אזא בראך, קוים א חתן געווארן שוין, און זיך געלעבט צו מזל גראד, און יעצט ווידער בארג אראפ.. השם ישמרינו.
כ'וועל זאגן דעם אמת, אז ביי די שבעה ווען ס'זענען געקומען ספעציעל צו פליען עטליכע חברים פון ניו יארק מנחם אבל צוזיין, הערשט דאן האב איך אנגעהויבן עפענען דעם מחשבה, אז אויך אין ניו יארק האלט מען מיט דעם טראגעדיע.
מיין מוח איז געווארן אזוי איינגעצויגן און פארטראכט פאר זיך, פון די רגע וואס עס האט פאסירט, אז ס'האט געדויערט עטליכע טעג כ'זאל מיך עפענען די מציאות פאר די אויגן, אז אלע זענען וואך דערמיט, און האלטן מיט פון ווייטן, די שווערע בראך.
וויפיל זענען שווער געשלאפן שווער געגעסן, זיך נישט געטראפן דאס ארט, ווען מ'האט געהערט א געזונטע שטארקע פרוי זאל זיך פלוצלינג אפזאגן, און וואס זאלן זאגן די וואס ליידן יא.. א פחד האט באנומען פאר אסאך, וואס כ'האב שפעטער נאכגעהערט און הערשט דאן באגריפן.
אבער אויך די נאנטע היימישע אין לאנדאן האבן עס נישט געוואלט גלייבן פאר קיין שום פרייז, ווייל מיין יודענע ע''ה האט נאך פארן אריינפארן אין שפיטאל, שנעל אראפגענומען מיין זוהן פונעם חדר ווען, און ביז דאן געווארט אפאר מינוט אויפן הויפט גאס אין פארענט פון מיין הויז, ווי דאנערשטיג נאכמיטאג איז א ריזן אנלויף פון איינקויפער ביי די דערבייאיגער געשעפט.
און אז מ'האט איר געזען דאנערשטיג פרייליך און גוט מוטיג ביים ווינקל פונעם גאס, און דריי טעג שפעטער באגלייטן מען איר אין א קאסטן, האט זיך עס געצייגט ווי א ווילדע חלום וואס מ'וועקט זיך נישט.. ווייל עס האט נישט קיין באשיידונג.
וואס נאך קען מען זיך באווארענען פונעם טויט.. האבן זיך אסאך איינפאך געקלערט, זענען מיר ממש פלעסטיג מענטשעלעך? אדער גאר איז דא טאקע א פונקטליכע חשבון אין הימל אויף יעדע פאסירונג, דאס האט שוין געקלערט א מלומד בנסיונות..
ס'האט זיך אראפגעלאזט ווי א דונער אין העלן טאג, און כ'געדענק יעדע ריר וואס האט פאסירט אין מיין געגענווארט אבער נאר פון מיר ארום.
איך האב געבעטן מיין געטרייע שוואגער זאל מוחל זיין מיר אהיימנעמען גלייך צו מיין דירה, און ער און נאך אנדערע חברים האבן זיך אנגעהויבן זארגן וועגן מיר, צו מ'זאל מיר אפשר דווקא אויפהאלטן מיט חברים צוזאמען יעצט, און נישט לאזן אהיימגיין פאר זיך אליינס.
איך האב זיך געבעטן מיט כח, איך וויל מיך 'יעצט' זען אינדערהיים, און מ'וועט באלד רעדן אויפן טעלעפאן וואס ווייטער, האט ער מסכים געווען מיך יעצט אהיימצונעמען ווי מיין ווילן.
דערווייל האט זיך אנגעריקט פון די חברה קדישא לייט דארט, און האבן אנגעהויבן מיט מאדנע פראגן וואס האבן נישט צוגעגעבן הילף צום מצב.
'האט מען אריינגעגעבן א קלאגע קעגן די שפיטאל'? האט מען געמאכט א סקאנדאל?
און איך האב גענומען דרייסט, און זיך אנגערופן צו יענער עלטערער חברה קדישא מאן, 'אנטשולדיגט, מ'דארף דא שמירה, דאס קענט איר העלפן, כ'וויל וויסן ווען מ'קען זיך רעכענען אויף א צייט פונעם לוויה, דאס קענט איר מיר העלפן..
אבער ניין, יענער וויל זאגן, אז מ'זאל נישט מאכן קיין געוואלדעס אין שפיטאל, ווייל ס'קען זיין חילול השם.. ביזיון המת.. אסאך צרות... אזוי האט ער גע'דרשנ'ט.. און איך האב דאס געמוזט איינהאלטן די רוגזה אין מיר און נישט פלאצן.
כ'האב ממש געשלעפט מיין שוואגער ביים ארבל, קום שוין נעם מיך אהיים פון דא..

אנקומענדיג אהיים, האב איך זיך איינגעשפארט אויף שלאס און ריגל! אויסגעשאלטערט אלע קאמיוניקאציעס, און זיך אוועקגעזעצט אויפן סאפע און אנגעהויבן וויינען!
איך האב יעצט זיך געוואלט אויסוויינען איינער אליין, און זיך אויסרעדן צו מיר אליין, גוט אויסגעבן מיינע געפילן, אז כ'זאל קענען נאך א שעה זיך לייגן שלאפן כאטש ביז פארטאגס, און אנהייבן מארגן מיט פרישע כוחות וואס כ'וועל דארפן האבן.
חברים און עסקנים האבן פראבירט קלונגען, און קלאפן און קלונגען, אבער אין קול ואין עונה, איך האב קיינעם נישט געגעבן א ענטפער וואס איך טוה און וואס כ'וויל, ווייל כ'וויל יעצט גארנישט.
אבער מיין פלאן פון כאפן א דרימל איז געווען א דורכפאל, איך האב אנגעהויבן לויפן אין בית הכסא, ביז ס'האט זיך מיר געשפירט אז כ'בין אויך אין הימל.. ווייל מיין קערפער האט געציטערט פון די סצענעס וואס האבן נישט געוואלט אוועקגיין פאר קיין רגע, ווי איך זע מיין יודענע אויסגיין פאר מיינע אויגן, און מיר ווערן צעטיילט אויף אייביג.
כ'האב פראבירט טרונקען, אבער כ'האב כמעט געבראכן, אזוי האב איך געשטופט די נאכט פון מינוט צו מינוט, זיך געזעצט יעדע פינעף מינוט ערגעץ אנדערש, זיך אראפגעלייגט אויפגעשטעלט, און ארומגעגאנגען ווי א צעטומעלטער.
ווען כ'האב ענדליך געזען די פרימארגן אויפשיינען, האב איך אפגעמאכט איך צינד אן די טעלעפאן, און מאך אויף די טיר, און כ'גיי זיך עפענען צום וועלט, כאפן א שפאציר אויף די פרישע לופט, און אנטלויפן פון די כמארע וואס האט זיך אנגעלייגט אין מיין הויז.
די פרישע לופט פון די גאס האט מיך אויפגעלעבט, און כ'האב שפאצירט שטייט ביזן שטיבל, ווי כ'האב גענומען א קאווע און אריינגעשטופט א קיכל וואס מיין חבר 'אברהם יוחנן ניישטאדט' האט מיר אריינגעלייגט אין די האנט.
אבער מער ווי א קליין שטיקל איז נישט געגאנגען, מיינע געדערים איז געווען צו אנגעשטרענגט און איינגעשרימפן.
בין איך צוריק אהיים, און אנגעהויבן זיך צוזאמנעמען די מחשבות, וואס כ'זאל טון די קומענדיגע שריט.
כ'האב אנגעקלונגען אויפן רייהע, מיינע געשוויסטער, און אויסער געוויינען האבן מיר נישט גערעדט קיין סאך, און כ'האב געהערט אז מיין טאטע, מיין ברודער יעקב יוסף, און שוואגער אלעזר ליפא שמעלצער, זענען אויפן וועג קיין לאנדאן.
ווער דארף יעצט געסט? אזוי האב איך זיך אנגעהויבן רעגן..
איך וויל זיין מיט מיר אליינס, כ'דארף קיינעמס טובות נישט, און גוט שבת.
אבער פונקט ווי א קאטאסטראפע קומט אומגעבעטן, קומען נאך זאכן מיט דעם, וואס מ'בעט נישט. אזויווי מ'פירט דיך אונטערן חופה מיט צוויי הענט, אזוי צייגט מען דיר ביי אסאך מצבים אין לעבן, וואס ס'זאל זיין, כאטש דו ווילסט נישט.
און מ'באשטעלט נישט די זאכן, עס קומען אליינס טרייסטערס, און זאגן אליינס וואס זיי ווילן, און ווייסן נישט אז זיי מאכן מער קליא ווי טרייסטן.
אבער אין אזא מצב ווייסט נישט דער אבל אליינס וואס ער וויל.
אויפן טיר קלאפט מען..
איך עפן אויף, און דער דיין קומט אריין, ר' יחזקאל פריעזעל שליט''א, ער הייסט מיר זיך אראפזעצן, און ער וויל מיט מיר רעדן.
דעם דיין קען איך נישט אפזאגן. און ער נעמט ארויס פון א זעקל וואס א חבר מיינע האט געברענגט אין זיין באגלייטונג, א סענדוויטש און א הייסע שאל קאווע, און הייסט מיר עסן און טרונקן, יעצט!
אה, בעסער ווי דרשות און טרייסטן.. עסן וועל איך.. און ווילאנג כ'האב געגעסן האט ער אנגעהויבן מיר פארציילן בקיצור די הלכות וואס איך מוז וויסן היינט, און ווי כ'זאל נישט מחמיר זיין בשום אופן.
כ'מוז זאגן אז ער האט מיר אסאך געהאלפן, ווען כ'בין געווען פארלוירן פון טראכטן וואס כ'וועל יא מעגן און נישט מעגן ביים לוויה טון.

ווי כ'האב שוין איינגעזען די מצב, האט די חברא קדישא דארט אסאך געדולדט און צייט, און כאטש מיר אין סקווירא זענען מקפיד צו ברענגען ווי שנעלער צו קבורה, האבן זיי נאר געקענט אנהייבן די לוויה נאך די ארבייט שעות..
און די טאג גייט פארביי, און מ'האט נאכאלץ נישט אנגעהויבן די לויה, דאס הייסט פון נעכטן חצות ביז היינט כמעט ביים שקיעה, אבער ב''ה אז זיי האבן אויך נישט געוואלט מאכן די לויה ביינאכט, האט מען שוין געמאלדן אז מ'איז גרייט צו באגלייטן.
אין פארענט פונעם סקווערן שטיבל האט מען זיך געשטעלט מיטן ארון, און דער גאב''ד – הרב פאדווא האט געפרעגט אויב ער זאל זאגן עפעס, אבער אין סקווירא זאגט מען נישט קיין הספדים האט ער גלייך אנגעהויבן ק-ל מלא רחמים, און מ'האט זיך ענדליך געריקט פון ארט, צום בית עולם אין ענפילד, א היבשע פאר מינוט ווייט.
אינעם שדה בוכין האט דארט אין א שטוב אויפן פעלד געזאגט וואס מ'זאגט, און די משפחה האט געריסן קריעה מיט א ברכה, און איך אויך.
איך האב געהערט פארדעם פונעם דיין, אז איך מעג זיך אנלייענען אויפן ארון, האב איך זיך טאקע צוגעבויגן און פארדעקט די פנים, און שטיל געשעפשעט אפאר ווערטער.
'די ווייסט מיין יודענע, אז מיר דארפן זיך נישט איבערבעטן, ווייל אפילו אז מיר האבן אמאל געהאט חילוקי דעות, האבן מיר זיך אבער אלץ מוחל געווען, אבער די מסירות נפש דיינע, וואס האסט נישט זוכה געווען צו אויספירן מיטן ברענגען נאך א קינד אויפן וועלט, זע כאטש אז די וואס קענען ניצן די זכות, זאלן געהאלפן ווערן און טאקע אינגיכן..'
און מיין שטילע ווערטער האט אבער אויסגעשאסן פון מיר מיט א שווערע געוויין, וואס כ'האב געמיינט אז כ'קען מיך שוין באהערשן אבער ניין!
און דער עולם ארום האט דאס צעשוידערט און כ'האב געזען אז כ'האב אלע געמאכט וויינען, האב איך שוין חרטה געהאט אויף מיין אויסברויך, אבער כ'האב אפגעווישט די טרערן און זיך געשטעלט אין א זייט.
איך האב בעיקר געוואלט זיין קלאר וואס איך טוה, נישט מאכן קיין ווילדע טעותים צו באזונדערע אויפמערקזאמקייט.
און מיין שוואגער פון ניו יארק, שמואל אהרן, האט שטרענג פארגעהאלטן אז מ'זאל זיך פירן מיט די מנהגים וואס מ'טוט ביי אונז אין אזעלכע פעלער, וואס אין לאנדאן איז מען נישט מקפיד אויף די מנהגים, נאר אויף אנדערע זאכן וואס זענען באמת נישט באזירט אויף וואס אונזערע.
דאס ארומרינגלען די מיטה און זאגן ויהי נועם, און נאך זאכן, אבער ס'געווען גענוג אייגענע וואס האבן געהאלפן אויספירן די מנהגים ווי מיר האבן געוואלט.
און נאכן באהאלטן האבן מיר זיך אויסגעשטעלט אין צוויי שורות ווי די אבלים גייען אריבער און מ'זאגט דברי תנחומין, וואס זיי האבן נישט געהאלטן פאר וויכטיג און מיר יא.
מיר האבן נאך עספיעט צו ענדיגן די לויה פארנאכטס, און געלייגט פלינק טלית ותפילין נעבן פעלד, און הערשט נאכדעם אהיימגעפארן.

מ'איז אהיימגעקומען, האב איך געשפירט נאכאמאל אז ניין, כ'קען מיך נישט טרייסטן, איך בין אריינגעלאפן אין א שטוב, און פשוט געכליפעט פאר א שעה צייט אן אויפהער, כ'האב געהאפט דערמיט צו שטילן מיינע אינעווייניגע געפילן, כאטש דערווייל, אבער כ'בין געווען פארלוירן און זיך נישט געקענט אפשטעלן פון וויינען.
אבער נאך א גאנצע שעה, האב איך געכאפט דעם אטעם, זיך אפגעווישט די טרערן און ארויסגעקומען צום משפחה.
מ'האט מסדר געווען די בענקלעך פאר די אבלים, און געגעסן א איי, און געטרונקען וויין, ווי ס'שטייט אין הלכה די ענינים, לויטן פסוק, תנו יין למרי לב וכו' און זיך פראבירט צו טרייסטן איינע די אנדערע וויפיל ס'שייך..
דא האט זיך געעפענט די טיר, און דער שכן קעגנאיבער איז אריינגעקומען שיכור ווי לוט.. אן קיין ווערטל!
דער שכן קעגנאיבער הייסט ר' שמעון קליין, ער האט פארלוירן א זון א חתן, ווען אין די טאג פון דעם זוהנ'ס חופה האט א קאר עהם אראפגעקלאפט צום טויט! ה''י, און אזא איינער האט געהאט די רעכט אריינצוקומען צו אונז יעצט, און פשוט משמח זיין..
יא, ער האט משמח געווען.. ווען ער האט אנגעהויבן דרשנ'ן.. פארציילן מעשיות, און שפעטן פון די מענטשן וואס מיינען אז די וועלט איז א הפקר פלאץ, מ'דארף שמייכלען אפילו ווען ס'איז שווער.. האט ער גערעדט און גערעדט און גערעדט, ביז מיר אלע האבן זיך נישט געקענט כאפן די אטעם פאר געלעכטער.. ממש אזוי.
ער האט פארציילט נאך איבערלעבענישן זיינע אין ברוקלין פאר יארן פארדעם, ווי קיין האניג האט ער נישט געלעקט, און מיטגעהאלטן אסאך היסטארישע שלעגערייען מימים ההם, ואין המקום להאריך..
ר' שמעון האט מקיים געווען יענע נאכט, דעם הפכת מספדי למחול.. און דערווייל האבן מיר געגעסן אביסל זופ צו דערכאפן דאס הארץ, און זיך געקליבן שלאפן, ווייל דא האט נאך דאס מערסטע אויסגעפעלט יעצט נאך 24 שטונדן סטרעס און אנגסט.
ס'האט זיך אנגעהויבן טרייסט טעג.
המשך יבוא בעזהשי''ת.

מנשה, איך בין צופראסקעט.....

מנשה wow
איך שטעל מיך אויף פאר דיר!!!

איך וויל דיר סתם זאגן אז פונקט ווי די ר'שמעון קליין מעיג משמח זיין אזוי אויך דו, דו טוסט און מאורות?

מנשה איך האב געוויסט אז די קענסט מאכן אז מ'זאל זיך שיסן פאר געלעכטער אבער דאס אז די האסט מיר פשוט געקענט מאכן אז איך זאל בוכה'ן ווי א קליין קינד איז א חידוש.
איך האב נישט געקענט דיין אידענע איך דיך פראזענדליך קאן איך אויך אבער עס האט זיך מיר געגאסן טייכן טרערן, זאל דאס זיין לעילו נשמתה,
איך קען נאר צולייגן אז די אייבשטער זאל העלפן אז בזכות די האסט שוין משמח געווען אזוי פיל אידען (וגם אני בתוכם), זאלסטו נישט וויסן פין קיין צער מער.

פאטעטע קוגל

עס האט זיך מיר געגאסן טייכן טרערן, זאל דאס זיין לעילו נשמתה,

פאר די געלט קענסטו דאך שוין עסן פאטעטע קוגל לעילוי נשמתה.

מנשה לוסטיג

'די ווייסט מיין יודענע, אז מיר דארפן זיך נישט איבערבעטן, ווייל אפילו אז מיר האבן אמאל געהאט חילוקי דעות, האבן מיר זיך אבער אלץ מוחל געווען, אבער די מסירות נפש דיינע, וואס האסט נישט זוכה געווען צו אויספירן מיטן ברענגען נאך א קינד אויפן וועלט, זע כאטש אז די וואס קענען ניצן די זכות, זאלן געהאלפן ווערן און טאקע אינגיכן..'

WOW איך קוק דיך ארויף פארן האבן די ריכטיגע ווערטער אין אזא שווערע מינוט, מ'זאל מער נישט וויסן פון קיין צער...

מ גפני

מנשה לוסטיג

'די ווייסט מיין יודענע, אז מיר דארפן זיך נישט איבערבעטן, ווייל אפילו אז מיר האבן אמאל געהאט חילוקי דעות, האבן מיר זיך אבער אלץ מוחל געווען, אבער די מסירות נפש דיינע, וואס האסט נישט זוכה געווען צו אויספירן מיטן ברענגען נאך א קינד אויפן וועלט, זע כאטש אז די וואס קענען ניצן די זכות, זאלן געהאלפן ווערן און טאקע אינגיכן..'

WOW איך קוק דיך ארויף פארן האבן די ריכטיגע ווערטער אין אזא שווערע מינוט, מ'זאל מער נישט וויסן פון קיין צער...

איך האלט איין די טרערן מיט אלע קרעפטן ווייל ס'איז פורים קטן, אבער ממש איך וויין

מנשה - דארף איך זאגן מער?
זיי זיך מצמם איז זיי ממשיך.
אולי איז ער פארנומען מיטן פורים שפיל?
הוי דן את כל אדם לכף זכות

כ'האב נישט ליב צו שרייבן אומעטיקע זאכן, דערפאר האב איך שנעלער געשריבן דאס גאנצע לוויה, אבער וואס כ'האב אויסגעלאזט און ס'איז אינטערעסאנט האף איך משלים צוזיין אין א געלעגנהייט.
אקיצור, איך זעה מיך ארום די נעקסטע אינדערפרי איינער אליינס אין שטוב!
אוי פארוואס האב איך מיך אויפגעכאפט?.. צו אזא ביטערע מציאות האב איך געברויכט זיך צוזאמ'נעמען די מחשבות, וואס טוט מען ווייטער, איך גיי זיצן שבעה ר''ל די ערשטע מאל אין מיין לעבן, און דאס חאלעטל מיטן קריעה ריס הענגט מיר קעגן מיין בעט, אינעם אנדערן שטוב זאגט שוין מיין טאטע זז''ג ברכת השחר, און ווארט אז איך זאל זיין גרייט און ער וועט מיר באגלייטן צום מושב האבלים ביי מיין שווער זז''ג אין שטוב.
יא, מיין טאטע איז געבליבן א גאנצע וואך מיט מיר, ס'איז עהם געווען היבש שווער די גאנצע מציאות, אז זיין זון איז פלוצלינג געווארן אזוי אומגליקליך, און א אנדערע הרגשה איז עס פאר א טאטע ווי פארן מענטש אליינס, ממילא איז עס א אנדערע שפראך אויך, וואס דאס וואס איך האב געטראכט איז נישט געווען וואס ער.
ער האט פראבירט צוטון וואס ער קען, מיך צוצוהעלפן, אבער די מצב איז באמת געווען, אז אויסער דער איין אייציגער פאטער אין הימל איז נישט פארהאנען געווען ביז היינט, אז איינער זאל טרייסטן באמת א פארלוסט.
וואס קען דען א מענטש אויפטון צו ממלא זיין אזא חסרון?
און אמת'דיג גערעדט בין איך נאך ווייט נישט געווען ביי זיך, צו כאפן ווי איך האלט אויפן וועלט, כ'בין געווען אזאנס צעפראסקעט, אז כ'האב מיך נישט געכאפט מיטן קלארן זינען ווי טיף איך בין אינעם זאק.
ווי ליגט מיין זאקן?... רעדט צום לאמפ!
איך גיי יעצט, און כ'האף צו קלונגען באלד.. וועמען? וואס? גיי, קום, טו אלעס אליינס.. קיינער איז נישט מער נייגעריג און אינטערעסירט וואס דו טוסט, ביז דו וועסט נאכאמאל טרעפן א שותף אינעם הויז.
וואס כ'האב געריקט פון ארט, איז אזוי געבליבן.. אלעס איז געווארן שטום און שטיל! מ'קען כאפן פחדים פון דעם אליינס.
אבער אין די שבעה טעג איז נאך געווען א הוהא.. מ'קומט מ'גייט, מ'שמועסט.
מיין יונגעלע, אינגאנצן פיר יאר אלט, האב איך נאך גארנישט פארציילט, אבער ער האט גוט געשפירט אז ס'איז ביטער פון ביטער!
ער האט געהאט שטארקע בויך קרעמפפן, און זיך אנגעהויבן אויפ'פירן ווילד, און פארלאנגט מ'זאל עהם טראגן צו 'זיין' מאמע.
עטליכע האבן געזאגט, אז איך טאר עהם נישט פארציילן יעצט, אנדערע האבן דווקא באפוילן בשם מחנכים, אז איך מוז עהם ווי שנעלער אינפארמירן די גאנצע אמת.
אינמיטן די שבעה האט מיר אונזער דיין הרב יחזקאל פריעזעל שליט''א, 'געהייסן' אז איך מוז פאלגן די ערפארענע מחנכים וואס הייסן יא פארציילן, און גענוי ווי זיי הייסן מיר זאל איך טון.
און באלד האט ער געהייסן א קינדער ספעציאליסט זאל מיר קלונגען און הייסן וואס צוטון, און אזוי האב איך געטון, און ס'איז ב''ה געווען ריכטיג.
איך האב מיך איינגעשפארט מיט עהם אין א שטוב און מיט טרערן עהם פארציילט די פאקט, אז מאמי וועט שוין קיינמאל נישט אהיימקומען מער, און אויך איך באוויין ביטער דעם פאקט, אז זי איז אוועק פון אונז און איז גליקליך אין ג''ע אבער אונז איבערגעלאזט אזוי פלוצלינג.
באלד האט ער היסטאריש געיאמערט פאר פינעף מינוט, אבער באלד האט ער געזען אז אויך איך וויין מיט עהם, האט ער זיך בארואיגט און געפרעגט רעאליסטישע פראגן, וואס מ'גייט טון, און כ'האב ב''ה געהאט א שפראך צו עהם און ער האט אנגענומען די מצב מיט פארשטענדעניש.
אויסער מיט עטליכע וואכן שפעטער, האט עהם געדוכטן אז ער זעט זיין מאמע.. אהיימפארנדיג פון חדר, און א פרוי וואס האט אויסגעזען ענליך איז געגאנגען אויפן גאס, און ער האט אויסגעבראכן אין א געוויין, ווי געזאגט, מ'האט מיר אויסגענארט, זי לעבט יא!..
אבער קומענדיג נענטער האט ער געזען, אז ניין, ס'נישט זיין מאמע..
יא, וואס ער האט אלץ געטראכט ווייס איך נישט, אבער דער אבי היתומים האט זיכער נישט פארגעסן פון אט דעם מצב, און עהם געהיטן און געשוינט אלע טעג מיט וואונדערליכע הילף, ווי איך האב מיך אלץ איבערצייגט.

צום שבעה זענען געקומען חברים פון ניו יארק, און דאן האב איך מיך אויפגעכאפט פון איין חלום, אז אויך אין ניו יארק ווייסן אלע און רעדן דערפון, אז איך בין געבליבן אליינס.
ממש אינעם חלום וואס איך האב געשוועבט, האב איך נישט פארדייעט דעם פאקט, אז איך לעב מער נישט אינעם אלטן מצב, ס'איז א נייע – נישט זייער געשמאקע תקופה, אין מיין לעבנס קייט, ליידער זייער באטריבט און איינזאם.
אז איך זאל זיך געפונען אינעם מציאות פון טרויער איז מיר געווען זייער נישט געשמאק, ווען איך האב אלץ ליב געהאט שמחה, און די מצב האט מיר ממש דערשטיקט, ווען די אלע הילף וואס מאנכע אפפערן מיר איז גארנישט נוצליך, ממש נישט.
ווער וויל דען בכלל זיין אנגעוויזן אויף אנדערע? אבער קיין ברירה האט מען נישט, און אז מ'איז אומבאהאלפן, מוז מען זיך לאזן העלפן.
איך וועל נישט לייקענען, ס'דאך געווען געציילטע ממש געציילטע מנחמים וואס האבן יא גערעדט צו מיין ניכטערע הארץ, אבער אזוי בכללות איז אלעס ארום געווען פאראיבלט פאר מיר, אז אפילו עסן האב איך נישט געקענט, נאר נאך לאנגע שעות הונגער.

די שבעה איז אויך פאריבער, מ'האט געשטעלט א מציבה, וואס די נוסח האב איך אליינס געשיקט צו א קענער זאל עס בעסער אויסלייגן און מסדר זיין פארן שטיין קריצער.
די תוכן הנוסח האב איך מדגיש געווען די מסירות נפש אירע מיט א תמימות אויף ממשיך זיין דורות פארן אייבירשטנס וועגן, און אירע לייסטונגען פאר צעבראכענע נפשות, וואס פאר זיי איז ריכטיג די מצוה פון משמח זיין וויפיל מ'קען, און דאס האט זיך געטון און מיט דעם איז זי טאקע געווען מיין שותף, ביז ביז..

נאכן שבעה, צוריק צום גמרא.. איך בלעטער אויף מיין גמרא, דארט ווי איך האב געהאלטן יענע נאכט פארן אריינפארן אין שפיטאל, און נישט געוואוסט אז יענע קנייטש וועט האלטן אויפן זעלבן ארט זיבן שבעה טעג.. און איך געב א קוק ווי האב איך נאר געהאלטן?
מסכת יבמות, דף סח'. דאס איז טרעפליך, אז איך האלט סוף עמוד א', אינעם יאר תשס''ח און סוף ווינטער אדר א', אבער איך זע גוט? די גמרא וואס כ'האב געעענדיגט דאן, איז געווען ביי די שטיקל גמרא וואס ענדיגט זיך מיטן ווארט 'באלמנותו'.. געוואלד!

אויב מיינט מען אז דאס איז עס, מ'האט אפגעזיפצט און פון יעצט ווערט שוין בעסער, האב איך מיך שטארק טועה געווען, ווייל הערשט יעצט האט די ביטערע מציאות אנגעהויבן פאטשן אין פנים מיט קלונגעדיגע פראסקעס!
א חודש נאכדעם, איז געשען נאך א ביטערע אומגליק אין לאנדאן, ווען הנגיד ובעל חסד וותיק – ר' בנצי דונער ע''ה איז טראגיש אומגעקומען, והעיר לאנדאן נבוכה.
איך האב נישט געקלערט אפילו צוגיין צום לויה, איך האב נישט געוואלט זען נאכאמאל דעם שדה בוכין, אבער אונזער רבי איז געקומען ספעציעל צו פארן צום לויה, און מיין שוואגער האט גראדע בשעת די לויה געוויזן פארן רבין ווי מיין יודענע ע''ה איז באהאלטן, נישט ווייט פון וואו מ'האט געלייגט דונער.
איך וויל נישט מאריך זיין מיט יענע טראגעדיע, אבער איך האב פשוט געוואלט פארציילן א עפיזאד וואס כ'האב מיטגעהאלטן.
מיר זענען געפארן קיין גאלדערס גרין, מנחם אבל צוזיין די משפחה, און אט הער איך ווי א היימישער צווישן אונז רופט זיך אן, געב א קוק, די דונער קינדערלעך טאנצן דארט אויפן סאפע.. כ'זע זיי זענען שוין צו זיך געקומען..
ווי איך הער דאס, איז מיר די בלוט ארויף אין קאפ, אבער כ'האב נישט געוואלט גארנישט רעאגירן.
איך האב שוין יעצט געוואוסט וואס דאס מיינט אזא מציאות.
צו זיך געקומען? לאנגע חדשים וועט נאך נעמען ביז זיי וועלן כאפן וואס זיי האבן פארלוירן, דאס גייט נישט אין איין שבעה וואך, זיך צו ערהוילן פון אזא פארלוסט.

ווי געזאגט, אויב ס'קלערט זיך אז ס'ווערט בעסער, דאס איז נאר ווען מ'האט אויסגערייניגט די וואונד, קען זיך עס פארהיילן, אבער אז מ'האט נישט גענוג באגריפן דעם קלאפ, קען זיך עס נישט פאר ריכטיג פארהיילן נאך.
און אין די תורת השלבים וואס איז באקאנט אין די פסיכאלאגישע וועלט, גייט עס טאקע אזוי, אז מ'גייט אריבער פיר שלבים, פיר סטעפס, פיר מצבים ביז מ'הייבט אן זיך שפירן געהיילט.
אט די תורת השלבים האב איך גראדע געזען אינעם דעמאלטסדיגע ניי ערשינענעם ספר פון הרב אהרן פרידמאן, און כ'האב באלד געקלערט, וואס ווייסט יענער פסיכאלאג וואס א געליטענער שפירט?
און איך בלעטער אינעם נייעם ברוינעם ספר, מיטן נאמען 'גם אתה יכול להתמודד', און כ'זע גאר, אז ער אליינס האט אט נאר וואס פאר אפאר חדשים פריער פארלוירן זיין יודענע.. אויב אזוי איז א אנדערע געשיכטע!
און כ'האב אויסגעאקערט דעם ביכל, און יא, ס'אמת יעדע ווארט, ווי ער שילדערט וויאזוי מ'שפירט ביי יעדע סטעפ באזונדער וואס מ'גייט אריבער נאך א טראגעדיע.
קודם איז מען פאר'חלומ'ט און מ'לייקענט די מציאות, נאכדעם הייבט מען אן כאפן אבער אויך נישט ריכטיג, נאכער רייסט מען זיך די האר פון קאפ און מ'פארפירט און מ'דרייעט איבער די סביבה פון צער און פארלוירנקייט, צום לעצט קומט די ישועה – די פערטע שריט, ווען מ'מאכט שלום מיטן מצב און מ'איז גרייט מיט א פעסטע ווילן איבערצומישן דאס בלעטל און טון וואס מ'דארף טון אנצוהייבן א נייע געזונטערע עתיד.

מיך איז נישט פארגעשטאנען די קומענדיגע חדשים קיין גרינגע לעבן, אבער ביז כ'האב געכאפט די מציאות לאמיתו, האט נאך גענומען א שטיקל צייט.
אויף פסח האב איך מיר אוועקגעלאזט קיין סקווירא, און שוין פארבליבן דארט ביז נאך שבועות, ווייל פונקט דאן האט מיין טאטע חתונה געמאכט צוויי קינדער, איינס ממש פאר פסח, און נאך איינס באלד נאך שבועות, האב איך געהאט א רייהע פון דריי חדשים וואס כ'האב איבערהויפט נישט געזען די חורבן פאר די אויגן, ווייל כ'בין געווען אין ניו יארק און פארגעסן טיילווייז פונעם מצב אינדערהיים, און כ'האב שוין געמיינט אז כ'בין מסודר..
ווי קען מען זיין מסודר? טאקע דאס טייטש א חלום..
נאך זייענדיג אינעם טרוים אז כ'וועל מיך שוין א עצה געבן, און אנהייבן מיט א פרישקייט מיט וואס כ'האב מסיים געווען בעפאר די טראגעדיע, האב איך זיך געפאקט פעק און אהיימגעפארן קיין לאנדאן, מיט מיין זון ביי די האנט, און זיכער וועט נישט נעמען לאנג, און כ'וועל טרעפן נאכאמאל א גוטע פאסיגע שידוך, גענוי ווי אלע טרייסט ווערטער האבן זיך געהערט..
ווי מ'זאגט געזאגט ווי געטון, און געטון ווי געזאגט..
א פיינע חלום!
המשך יבוא בעזהשי''ת

מנשה כ'מיין כ'האב נאך נישט געלאכט פון דיר אזויפיל ווי איך האב יעצט געוויינט.
ווערטערלאז.

שכוח פאר אלע ארטיקלען בכלל

מנשה, הארץ רייסנדיג, ווען כ'האב געליינט די שורות ווי די האסט מגלה געווען דיין קליינע, אין ווי ער האט טועה געווען א צווייטע מיט זיין מאמע, האב איך שיעור געשפירט ווי די טרערן קומען אריין אין אט אט גיי איך לאזן א טרער. אבער כ'האב עס צירוק געהאלטען (כ'בין א פארביסענע גאליציאנע 😉 )
השי"ת זאל דיך אויף לעכטיגן בקרוב.

נ.ב. די המשך פליז שרייב שנעל, די עולם ווארט געשפאנט

מנשה

ייש"כ פאר שרייבען און ארויסברענגען די העכסטע אינטרעסאנטע געפילען ווען מען פארלירט ל"ע א געליבטע.

וויאזוי הייסט דער פראצעדור וואס דער דאקטאר האט געמאכט אויף דיין ווייב?

געוואלדיג באשריבן, קיפ אפ
איך זע דאס אלעס האט זיך אפגעשפילט תשס"ח, איך האב נישט קיין אנונג פארוואס איך האב מיך איינגערעדט אז ס'איז געווען תשס"ה

יעצט דורכגעליינט די פריערדיגע עטליכע תגובות, הארצרייסנד און שרעקליך, ערעב מנשה איר האט געדעמעשט מיין היינטיגן טאג. מיין בליק אויף מנשה האט זיך געטוישט אינגאנצן, דיין שטוינדע גבורת הנפש און העלדנמוט איז מיוחדת במינה.
ביטע זיי ממשיך אין די סעריע.
און אז מען רעדט שוין, איך האב נאר א קליינע טענה צו אייך, אמאל פלעגט מען קענען באקומען די ארטיקלן אויף אימעיל אויך, וואס האט פאסירט? אפשר איז כדאי עס ווידער אנצוהויבן, ס'איז גרינגער און געשאמקער צו ליינען.

מנשה'לע
אזוי ווי דעס איז דיין אשכול, גאר באלערנד, מיט טויזענטער קוקערס, אן קיין שום קריטיק, אדרבא, נאר גוטע פיט בעק, מיט עידוד והתחזקות.
עפען אויף ערגעץ דא דיין שמעתי איש מפי איש סעריע'ס, וואס האסט געשריבען אויפן עולם הפוך דארט מנדב צו זיין. און גייסטו זעהן אז דא וועסטו
האבען אסאך אסאך מער פיטבעק עידוד אנצוגיין, ליינערס, און ועל כולם לייקס.
נעם עס און באטראכט.
שכויח-דיין שטענדיגע ליינער.

איפה מנשה

שרייבער

איפה מנשה

ער איז ביזי דיסריביוטען די "ציפראסקעטע" CD

מ'האט מיך אויסגעשפארט פאר א וואך, ממילא האב איך נישט געקענט ממשיך זיין 'דא'. אבער ווער ס'וויל באקומען מיינע מאמרים קען עס נאכאלץ באקומען כסדר ביי שיקן א בקשה צו מיין אימעיל.

מנשה לוסטיג

מ'האט מיך אויסגעשפארט פאר א וואך, ממילא האב איך נישט געקענט ממשיך זיין 'דא'. אבער ווער ס'וויל באקומען מיינע מאמרים קען עס נאכאלץ באקומען כסדר ביי שיקן א בקשה צו מיין אימעיל.

דו גייסט נישט ממשיך זיין דא??

אויב מ'בינדט מיר די הענט דא, וועל איך מיך מוזן זוכן א צווייטע אכסניא, איך האב נישט ליב ווען מ'מעקט מיינע שורות, וואס איך שרייב מיט קאפ און הארץ

מ'האט דיר עפעס געמעקט דא?

מער ווי עפעס

חוץ פון שטארק, נאך עפעס?
אויב יא גיי מיר ארויס אין א געשריי...

כ'דארף נישט קיינעמס געשריי, און מיין תגובה ביי שטארק איז אויך געווען א חסרון צו מעקן. און ס'מער דעם ציבור'ס פראבלעם אז געוויסע פארטייאישע מיינונגען ווערן פארשריגן דא.

וואו קען מען זיך אויפסיינען צו באקומען די באשרייבונגען?