בד"ה: הרהגה"צ רבי יואליש מארגנשטרן משארמאש זצוק"ל

גאנצל

א שאד דאס שטיין און שטוינען

זייער בכי' איז קיין בכי' ס'איז אלעס איינס

איך זאג דיר יעדע חסיד מהר"א האלט פונעם שארמאשער יותר מכל בני הזאליס ועשרת בני

זיי האבן אלס א טבע פון גיין ארום די באאש

אבער הכל עולה בקנה אחד

התם ומתמם עם תמימים

אחרי מות - קדושים אמור

א פיינע יוד נישט מער געקענט לערנען געקענט מחזק זיין מחלוקת אין נישט מער
אבער א תמים שבתמימים נישט געהאט קיין אנונג אויף גארנישט

סאדאם חוסעין

גאנצל

א שאד דאס שטיין און שטוינען

זייער בכי' איז קיין בכי' ס'איז אלעס איינס

איך זאג דיר יעדע חסיד מהר"א האלט פונעם שארמאשער יותר מכל בני הזאליס ועשרת בני

זיי האבן אלס א טבע פון גיין ארום די באאש

אבער הכל עולה בקנה אחד

נישט אמת זיי טאנען אז ער איז געווען א ריכטיגע תלמיד חכם שאין בו דעת אויף וואס חכמינו ז"ל זאגן אז נבילה סרוחה טובה הימנו.
צו זיי זענען גערעכט איז שוין א שמיעס פאר זיך אבער דאס איז וואס זיי זאגן.

איינציג

איך שטוין אויף די ברייטע לשונות אויפן נפטר ז''ל, די וועלט האט נאכנישט געהאט אזא בראך ווי די פטירה פון שארמאשער רב ז''ל... וכו'..., א רגע, א יאר צוריק האט אויך די וועלט געכאפט דעם גרעסטן בראך מיט די פטירה פון ר' משה יודל מייזעלס ז''ל, איך בין מודה אז זיי זענען געווען תלמידי חכמים אבער זצוק''ל? זי''ע? די וועלט ענדיגט זיך?, לאמיר אייך זאגן, איך האב געהאט די זכי' צו לערנען מיט ביידע אין די ישיבה, (יא!!!) לית מאן דפליג אז ר' יואליש (לשון חיבה) איז געוווען א אויסער געווענדליכער מתמיד, אבער ביי דעם שטעלט זיך דאס אפ, ער איז קיינמאל נישט געווען ביים רבינס סוגיא פארלערנען ווי אלע מצויינים האבן זיך משתתף געווען, ער איז קיינמאל נישט געווען ביים טיש ביי רבינו הק' זי''ע, (מן הסתם איז ער דאן געזעצו און געלערנט) ער איז געווען אדוק אין די תורה אבער נישט אינעם רבין זי''ע, די איינציגע מעלה וואס די צוויי אויבן דערמאנטע תלמידי חכמים ז''ל האבן געהאט, אז זיי האבן זיך צו געשטעלט צו די מחרחרי ריב, זה בכה וזה בכה, ועל זה הם בוכים, זיי האבן פארלוירן א מסדר קידושין למורת רוחו פונעם מרא דאתרא, דאס אלעס!!!, כלל ישראל האט שוין געהאט גרעסערע פארלוסטן און די מתאוננים האבן גארנישט אזוי שטארק געקלאגט, ווען רבי אלי' סימאן ז''ל איז נפטר געווארן האט מען פון די וויינערס נישט געהערט קיין מוקס, ווען רבי מרדכי דוד קאהן זצ''ל איז נפטר געווארן האט מען פון זיי נישט געהערט קיין פיפס, ניין! נישט די התמדה און נישט די גאונות האט זיי אזוי איבער גענומען, נאר ווי אויבן דערמאנט, צוויי תלמידי חכמים וואס האבן געהאט די זכי' צו ליגן מאחורי הגדר, דאס איז זייער גדלות און דריבער באוויינען זיי אזוי שטארק די אבידה... קבל את האמת ממי שאמרו...

שמעון וואלף

ס'מיר געווען אינטערעסאנט צו הערן אז די נפטר האט זיינע קינדער געשיקט נאר ביי די שטאטישע מוסדות און נישט אין בני יואל טראץ דעם וואס זיי האבן געהאט אויסצושטיין רדיפות און די הייסע צייטן

שמעון וואלף

ס'מיר געווען אינטערעסאנט צו הערן אז די נפטר האט זיינע קינדער געשיקט נאר ביי די שטאטישע מוסדות און נישט אין בני יואל טראץ דעם וואס זיי האבן געהאט אויסצושטיין רדיפות און די הייסע צייטן

גאנצל

די היסטאריע פארגעסט עפעס יחזקאל שמש'ס לוי' די היסטאריע פארגעסט עפעס פון א גוטן ר' יוסל מחזק צו זיין א איד וואס האט בארעדט כלל ישראל פאר מיליאנען גוים און די היסטאריע פארגעסט עפעס ווי אלע מצורעים אין ק"י האבן געטראפן חזוק אלע זייערע יארן און נעבן וועם זיי האבן זיך געדרייט חוץ וואס עס איז דא א שיינע פאר שקרים אין די גאנצע היסטאריע

א שאד יעדע ווארט זיך צו טענהן מיט היסטאריע פארדרייער א גוטן טאג

ליטוואק פון בודאפעסט

איך וויל זע'ען א באשרייבונג פון די לעיקוואד יארען. ווער האט איהם געשיקט? וואס האט ער געטוהן? וויפיהל מענטשען האט ער געהאט? לויט וואס מ'זאגט, האט ער געהאט די פאסטען וואס הרב מרדכי בצלאל האט היינט, ער איז נישט געווען דער רב פון די 'שווארצע' 'שפיגעל ברעכערס'. מ'זאגט אויך אז ער פלעגט זיצען און לערנען יום ולילה דא, אבער מער פרטים האב איך נישט געהערט.

ימים ידברו

גאנצל, אזא פ... ווי דו האב איך נאך נישט געפינען, איך שרייב ברמז, הגם דו פארשטייסט נישט רמזים

ימים ידברו

גאנצל, אזא פ... ווי דו האב איך נאך נישט געפינען, איך שרייב ברמז, הגם דו פארשטייסט נישט רמזים, איך וויל דיר נישט פארשעמען, אבער מ'האנדעלט דא פון א איד א גדול בענקים, א צדיק אמת ותמים, וואס האט געהאלטן אנדערש ווי דיר און אנדערש ווי דיין פארטיי לגבי איין זאך, לגבי די הנהגה פון מהר"א ט"ב. אמת, דער ברך משה האט אים מכתיר געווען, אבער לפי דעת רוב סאטמאר היום האט דער ברך משה געזעהן נעבאך אליינס זיין טעות בערוב ימיו, נישט אליבא למשל כאולי רבי יודלע ווערצבערגער ניין חס ושלום, אבער לדעת רוב חסידי סאטמאר ויושבים ראשונה במלכות סאטמאר, ווייסן צו זאגן אז דער ברך משה וואס איז יא געווען לשיטתכם קלאר חול המועד פארטאגס האט געזעהן זיין טעות און בראך מיט הנהגת מהר"א ט"ב וראש הקהל שלו ד"ע כנ"ל,

יעצט איז נסתלק געווארען בקדושה וטהרה דער צדיק גדול הגאון הצדיק משארמאש זי"ע, דו ווילסט נישט מחשיב זיין זיין תורה ועבודה זיין קדושה וטהרה, כה לחי, קיינער דארף נישט דיין האלטן דיין מיינונג, ס'נישט אינטערסאנט, ווער ביסטו בכלל. ווער איז ר' אהרן ט"ב וכל קהלתו כלפי אזא גאון וצדיק תמים, קומט'ס נישט גייט'ס נישט, הא קעירס,

אבער ווען דו רעדסט שפראך שונאים! מחזק געווען יוסף וואלדמאן, לדעתי איז יוסל וואלדמאן דער צדיק הדור, נישט ווייל ער לערנט תורה הק', נישט ווייל ער איז עמוד התפלה, נאר פאר איין סיבה: ווען עטץ רשעים האבן זיך משתלט געווען אויף די גופים און די נשמות פון בני ישראל אין קרית יואל, מנוגד לדעת רוב התושבים ובתוכם דער דיין הרב הגאון הגדול רבי געציל שליט"א, האט ער מציל געווען אידן מידי רשע.. ער איז געשטאנען און געהיטן אויף אומשולדיגע ערליכע אידן וואס זענען געפלאגט געווארן פון א שלטון רשע, אזוי ווי די אקופאציע פון מדינת ישראל בשעתו וואס הגרי"ח זאנענפעלד האט געשיקט שליחים צום מאנדאט און גע'מסר'ט איזראעל און נישט געהאלטן אז דאס איז מסירה,

די זעלבע זאך האט הגר"י מארגענשטערן געהאלטן מ'דארף מסר'ן מענטשן וואס זענען קאניבאלן פאר זייער פאוער, כבוד וכו', מענטשן וואס האבען פארברענט ילד שעשועים, מענטשן וואס האבן ארויסגעווארפן נאקעטע קינדער פון מקוה זענען חיות בצורת חיות, די דארף מען מסר'ן על פי תורה, און אויב שארמאשער רב האט גע'פסק'נט אז מ'מעג איז דאס א מצוה וחוב קדוש, ואשריך רבי יוסף שזכית לקדש שמו הגדול,

דו גאנצל, דו ווייסט יא אדער ניין די אלע רשעות וואס מ'האט געטון דארט בשליחות ר' אהרן ט"ב ודעימי', פארוואס? נישט פאר קדושת התורה ואמונה, נאר פאר כבוד און שררה, ממילא מעג מען און מ'דארף גיין צו די באהערדע, יא, אזוי האט געהאלטען מאנטיווידעא רב זצ"ל וואס "רבי געציל" האט געזאגט אויף זיין לוי' רבינו הקדוש, און "והלכה כמותו בכל מקום"!! און ער ר' אברהם איז "נקדש בקדושת התורה" וכו'. אזוי האט געהאלטן שארמאשער רב ז"ל, הער אויף מיט שונאים, מיט א"ג תירוצים, צו קענען פראקטיצירן א האלאקאוסט! דער דיין ווייסט זייער גיט דעם אמת ווער עס איז דא די שונאים און ווער ס'דא די גערעכטע, הער אויף ווייל איך וויל נישט דא מער רעדן, ביסט א מחוצף פאר אזא תורה ריז, הוי זהיר בגחלתן!

ימים ידברו

הייסט אזוי גאנצל, דו שלאגסט נישט, מ'דארף איבערבעטן, זייער שיין פון דיר, און אבער ווען ס'שטייט מיילך דייטש און שלאגט שארמאשער רב זאגסטו אים דארף מען געבן פעטש? די אלטע רעביצין דארף כאפן שטיינער, זי איז פון די שונאים? יאסל וואלדמאן טאר נישט קעיר נעמען פון די רוצחים וואס הרג'נען יונג און אלט מיט א פסק הלכה פון ערליכע רבנים, ווען דוד ע' פראסקעט אן אומשולדיגע אידן ער איז נישט קיין שונא ח"ו, ער איז דאך מצווה ועושה פון דער מרא וחצינא... דו ביסט מיט אלעמען? מ'שלאגט? מעג מען קער נעמען? מ'מוז זיך דורכרעדן מיט וועם? נישט מיט שארמאשער רב נאר מיט וועם?

ימים ידברו

איך פלאן נישט דיך צו מאכען נארמאל... איך וויל נאר ירא הקהל וישפוט..

ימים ידברו

הייסט אזוי גאנצל, דו שלאגסט נישט, מ'דארף איבערבעטן, זייער שיין פון דיר, און אבער ווען ס'שטייט מיילך דייטש און שלאגט שארמאשער רב זאגסטו אים דארף מען געבן פעטש? די אלטע רעביצין דארף כאפן שטיינער, זי איז פון די שונאים? יאסל וואלדמאן טאר נישט קעיר נעמען פון די רוצחים וואס הרג'נען יונג און אלט מיט א פסק הלכה פון ערליכע רבנים, ווען דוד ע' פראסקעט אן אומשולדיגע אידן ער איז נישט קיין שונא ח"ו, ער איז דאך מצווה ועושה פון דער מרא וחצינא... דו ביסט מיט אלעמען? מ'שלאגט? מעג מען קער נעמען? מ'מוז זיך דורכרעדן מיט וועם? נישט מיט שארמאשער רב נאר מיט וועם?

גאנצל

ימים ידברו

הייסט אזוי גאנצל, דו שלאגסט נישט, מ'דארף איבערבעטן, זייער שיין פון דיר, און אבער ווען ס'שטייט מיילך דייטש און שלאגט שארמאשער רב זאגסטו אים דארף מען געבן פעטש? די אלטע רעביצין דארף כאפן שטיינער, זי איז פון די שונאים? יאסל וואלדמאן טאר נישט קעיר נעמען פון די רוצחים וואס הרג'נען יונג און אלט מיט א פסק הלכה פון ערליכע רבנים, ווען דוד ע' פראסקעט אן אומשולדיגע אידן ער איז נישט קיין שונא ח"ו, ער איז דאך מצווה ועושה פון דער מרא וחצינא... דו ביסט מיט אלעמען? מ'שלאגט? מעג מען קער נעמען? מ'מוז זיך דורכרעדן מיט וועם? נישט מיט שארמאשער רב נאר מיט וועם?

אלטע כלל אז דו געסט דארפסטו קענען צוריקנעמען

פאקט: דער ברך משה איז געווען רבי אין סאטמאר אינקלאדינג קרית יואל, די מענטשן וואס האב אים גערודפ'ט ביז דאן האבן אים געוואלט זען אינדרויסן פאר יעדע פעני
און ס'איז געגאנגען א פאטש פאר א פאטש, דעטס איט, ס'גייט נישט איין וועג, סארי!

יעצט וואס איך וואלט געטון ווען איך וואלט געווען אין טשארזש איז א צווייטע זאך, וואס האט דעס צו טון מיט די גאנצע זאך דא?

יחי המלך

איך דערמאן זיך מען האט ארויסגעווארפען ר' יואליש זצו"ל פון זקנים שול, און ברם זכור יודל העכט לטוב וואס האט איהם געראטעוועט פון די רצחים, מען האט איהם געשאסן אין די ביצים ר"ל!!! שעמט ענק!!!!

יחי המלך

גאנצל

ימים ידברו

הייסט אזוי גאנצעל די שלאגסט נישט מדארף איבערבעטען זייער שיין פון דיר, און אבער ווען ס'שטייט מילך דייטש און שלאגט שארמאשר רב זאגסטו אים דארף מען געבען פעטש? די אלטע רעביצין דארך כאפען שטיינער זי איז פון די שונאים? יאסל וואלדמאן טאר נישט קעיר נעמען פון די רוצחים וואס הארגנן אינג און אלט מיט א פסק הלכה פון ערליכע רבנים, ווען דוד ע' פראסקעט אן אומשילדיגע אידען ער איז נישט קיין שונא ח"ו ער איז דאך מצווה ועושה פון דער מרא וחצינא די ביסט מיט אלמען? משלאגט? מעג מען קעיר נעמען? ממוז זיך דורכרעדו מיט וועים?נישט מיט שארמאשר רב נאר מיט וועים?

אלטע כלל אז דו געסט דארפסטו קענען צוריק נעמען

פאקט דער ברך משה איז געווען רבי אין סאטמאר אינקלאדינג קרית יואל די מענטשן וואס האב אים גערודפט ביז דאן האבן אים געוואלט זעין אינדרויסן פאר יעדע פעני

און ס'איז געגאנגען א פאטש פאר א פאטש דעטס איט ס'גייט נישט איין וועג סארי

יעצט וואס איך וואלט געטון ווען איך וואלט געווען אין טשארזש איז א צווייטע זאך וואס האט דעס צו טון מיט די גאנצע זאך דא

אבער מיט א נארמאלע קהל וואלט א מחלוקה קיינמאל נישט געווען