מנשה לוסטיגאין סאטמאר ראדני, ליגן צוויי גרויסע מנורות, פון זיבן רערן
וואו?
מנשה לוסטיגאין סאטמאר ראדני, ליגן צוויי גרויסע מנורות, פון זיבן רערן
מנשה לוסטיגאונטערן קיה
סמל מדינת ישראל


מנשה לוסטיגאיינע פון די סיבות וואס כ'האב בכלל אנגעהויבן דעם נושא, איז טאקע דערפאר, כ'בין לעצטענס געפלעפט געווארן ווע כ'בין געוואויר געווארן, אז אסאך ווייסן בכלל נישט די היסטאריע און קדושה פון דעם סימבאל.
לאמיר אנהייבן מיט עטליכע פרטים, און ווער ס'ווייסט יא, זאל ביטע צולייגן, כדי מ'זאל וויסן וואס עס האנדעלט זיך דא.
אינעם הייליגן ספר רזיאל המלאך, וואס איז מקובל איז עס איז פון אדם הראשון [כ'האב נישט יעצט די מקור] און איז אלע יארן געווען א קבלה ספר וואס מ'האט געהאלטן פארן העכסטן שמירה און ממש ווייניג האבן פארשטאנען די סודות, שטייט קלאר בילדער פונעם זעקס עקיגער שטערן, וואס איז אלץ מרומז דערין.
אבער בכלל האבן די חסידישע ספרים, און בפרט די הייליגע טשערנאבליר צדיקים, און בפרט דער הייליגער טריסקער מגיד און דער הייליגער טאלנער מגיד נ''ע, מסביר געווען וואס איז נוגע פאר אונז.
אינעם מגן אברהם רופט ער דאס, די 'ששה קצוות' וואס איז מרמז אויף מידת היסוד, און די צוועלעף אלכסונין, דאס הייסט די צוועלעף ווינקעלעך אינעם שטערן, איז די יב' שבטי קה, וואס אלע האבן ממשיך געווען יודישע דורות אויף דעם גאנג, פון די זעקס הייליגע מידות הקדושות חג''ת נה''י און בעיקר פון אלעמען איז גאט ב''ה 'מלכות'.
אין טשערנאביל זענען די ריקודים שמחת תורה, אויפן שטייגער פונעם פארעם פון די 'ששה קצוות' די הייליגע זעקס מידות, און ביים זעקסטן איז ש' ד' י' און ביים זיבעטן איז א עיגול מלכות.
די ששה קצוות ווערט גענוצט אויכעט ביים שאקלען מיט די ארבע מינים, און אינמיטן איז דער 'יוד' דער יודעלע דעם אייבירשטנס הייליג אויסדערוועלט פאלק.
דער טיפת ה'יוד' איז מרומז אויף די ניצוץ קדוש וואס א יוד ווערט באשאפן פונעם טיפת זרע קודש וואס ווערט בקדושה וטהרה נמשך דורך יעדע פאר פאלק. און דערפאר איז דאס די 'יסוד' קדושת ישראל, וואס היטלער ימ''ש האט פאר יעדן פרייז געוואלט פארמעקן,און דאס איז נישט בחינם געווען די שאנדע צייכן אין זייער אויגן, און דאס הייליג סימבאל אין אלע דורות מאז היתה נשמת ה' באפיו של יציר כפיו, וואס איז געווען די יסוד און עיקר תכלית פונעם בריאה וואס איז באשאפן געווארן אויף דעם אופן פון ששה קצוות און עיגול, דער יוד און די מידות און דער מלך מלכי המלכים איבער אלעס.
און דאס הייסט 'מגן דוד' ווייל אויפן פאנצער פון דוד המלך איז געווען אויסגעקרוצט דעם סימבאל דאס איז געווען די רמז אז מיטן כח הקדושה איז מען מנצח אלע שונאים.
דער אלטער סקווערער רבי, האט שטארק געפייערט מ'זאל לייגן א מגן דוד'ל אויפן ארון הקודש, און נאך עטליכע זאכן וואס איז געווארן אין סאטמאר אסור, האט דער אלטער סקווערע רבי מסביר געווען פארן סאטמארער רב ר''ר יואל זצ''ל, מיט דעם לשון: אז זעי וועלן לעיגן תפילין וועלן מיר ניט לעיגן??
און דאס ניגון 'לשנה הבאה' וואס איז געווען פון די הקפה ניגונים אין אלט סקווער, איז פארכאפט געווארן דורך די ציונים און חובבי ציון, טאקע אויפן ווידיאו אין מונקאטש זעט מען דארט א טענצל פון תערובות, וואס שוין דארט איז די ניגון געווען איינגעבאקן.
ווי באוואוסט איז דער מנחת אלעזר געווען פון די שטארקע לוחמים, ווייל טאקע דארט איז געווען א נעסט פון ציונות אין גרויסן.
אויכעט אין שטאט סקווירא, האבן געוואוינט שטארקע חסידים וואס נעבעך זייערע דורות זענען געווארן פארפאלן אין שיטת הציונית, צווישן זיי דער באגאבטער שרייבער 'שלום עליכם' שלום ראבינאוויטש, און דער באקאנטע חזן 'פינטשיק' וואס דער אלטער סקווערע רבי האט עהם נאך געטראפן און עהם זייער שארף געזאגט, נאך וואס זיין טאטע ר' דוד'ל סקווערער האט שוין יונגע הייט געזאגט אויף עהם 'ווי א גרעסערע חאויזען א גרעסערע שעיגעץ..
לענינינו, די ניגון וואס זיי האבן ארויפגעלייגט אויף די ווערטער, הבה נגילה, איז געווען א הקפה ניגון אין סקווירא,און דער אלטע סקווערע רבי האט עס שוין נישט געקענט זינגען, האט מען עס געזינגען ביים טיש שמחת תורה נאכן בענטשן, ווי אלע האבן זיך אויפגעהויבן דאס גאנצע אויבנאן, און געטאנצן מיט נאסטאלגיע אויף דעם אוראלטן ליד וואס איז ליידער דערטרונקען געווארן, אבער מ'האט עס מער נישט געזינגען ביי די הקפות.
אגב, נאך היינט, אפאר יאר צוריק, ווען מיר זעמער געווען אין אלט סקווירא האט מען געהערט אין א 'באר' קרעטשמע.. ווי זיי זינגען די גוים דעם ליד. ווייל די ליד איז געווארן א שטאטס ניגון דארט נאך פון די אלטע צייטן ווען חסידים האבן דערויף געפייערט.
יעצט, אז מ'רעדט וועגן דעם מגן דוד, און מ'ווייסט וואס דאס איז, 'אביסל', איז די ווייטאג אז זיי ניצן דאס די מדינה, מער. אבער גלייכצייטיג אויכעט מיט פאראכטונג אז ס'נישט סתם א לעצטיגע סימבאל און גוט שבת. ווער ס'קען מוסיף זיין זאל ביטע מוסיף זיין. להנאת יושבי בית הקפה.. [קאן זיין אויך אין דעם קאווע שטיבל צעזינגט מען זיך..]
קאווע טרינקער
אין בעלזא האט מען היי יאר געזינגען הבה נגילה ביי די הקפות, להחזיר עטרה ליושנה.
איך אויךנאר איין 'קליינע' חילוק נישט ביי די הקפות נאר מוצאי יו"ט נאך די שטייעדיגע תורה אזוי ווי אין סקווער. בעצם איז דאך דאס געווען איינע פון די הייליגע הקפה ניגונים אין בעלזא אינדערהיים ביז די ציונים האבען עס פארכאפט ,אבער היינט אז ציונות איז אין די אדמה קען מען מחזיר זיין ניגון לישנה.
קאווע טרינקערשוויצער, די נעקסטע מאל איך וויל ליינען אייערס אן הודעה וועל איך מוזן דרוקען א קנעפל מיוחד.
קאווע טרינקערקאווע טרינקער
אין בעלזא האט מען היי יאר געזינגען הבה נגילה ביי די הקפות, להחזיר עטרה ליושנה.
נאדיר א קליפ
<a class="postlink" href="http://www.gruntig.net/2013/10/singing-hava-nagila-with-belzer-rebbe.html">http://www.gruntig.net/2013/10/singing- ... rebbe.html</a>
הנוי והנצחוואס מען דארף קלאר מאכן וועגן דעם "מגן דוד", אמת ס'איז אמאל געווען א פארהייליגטע סימבאל אין כלל ישראל בכל הדורות, אבער צדיקים האבן אויף דעם געזאגט, אז איינמאל די ציונים און פורקי עול האבן דאס אויסגעקליבן פאר זייער סמל הטמאה, איז שוין נישטא אין דעם קיין קדושה, ווייל די סט"א האט דאס פארכאפט.
הנוי והנצחאגב, אלץ מכלומפרש'טע סאטמארער חסיד פון רביה"ק זי"ע וואלסטו געדארפט זיך אננעמען פאר אים. וואס הייסט צדיקים האבן געזאגט אנדערש, די רבי זי"ע איז דאך געווען רשכבה"ג, וואס גייט מיר אהן אנדערע גדולים?
מי אני
אגב, פאר אינטרעסאנטקייט, מ׳קען אפשר זאגן אז די מגן דוד ווייזט אויף אינפיניטי. דהיינו, אין פרעקטעלס איז א קאטש סנויפלעיק א טרייענגעל וואס נאכדעם יעדע (גראדע) זייט צוטייל איך אין דריי און איך לייג צו נאך א חלק א דריטל, און איך בייג ארויף די מיטעלסטע צוויי חלקים. איך טוה דאס נאכדעם איבער און איבער (זעה בילד אין לינק). עס וועט אויסקומען אז די שעיפ, א סנויפלעיק, וועט האבן א פיניט עריע אבער אן אינפיניט פערימעטער.
די ערשטע מאל וואס מ׳טוהט די פראצעדור צו א טרייענגעל ווערט דאס א מגן דוד.
שמעון וואלףאיינער האט מיר געוויזן אז יעדע איינזער דאללער ביל האט א מגן דוד. ער זאגט אז ס'איז דא א סטארי ביהיינד איט.
כ'האב גענישטערט אביסול און געזעהן מ'רעדט טאקע דערפון.
מי אנימי אני
אגב, פאר אינטרעסאנטקייט, מ׳קען אפשר זאגן אז די מגן דוד ווייזט אויף אינפיניטי. דהיינו, אין פרעקטעלס איז א קאטש סנויפלעיק א טרייענגעל וואס נאכדעם יעדע (גראדע) זייט צוטייל איך אין דריי און איך לייג צו נאך א חלק א דריטל, און איך בייג ארויף די מיטעלסטע צוויי חלקים. איך טוה דאס נאכדעם איבער און איבער (זעה בילד אין לינק). עס וועט אויסקומען אז די שעיפ, א סנויפלעיק, וועט האבן א פיניט עריע אבער אן אינפיניט פערימעטער.
די ערשטע מאל וואס מ׳טוהט די פראצעדור צו א טרייענגעל ווערט דאס א מגן דוד.
עס איז אינטרעסאנט אבער דר. פראנז [לוי] ראזענצווייג שטעלט צאם די רילעישענשיפס פון ג-ט צום וועלט [בריאה], ג-ט צום מענטש [התגלות], און מענטש צום וועלט [גאולה], וואס דאס נעמט אריין די בחינה פון צייט אין זיך [עבר, הוה, און עתיד], אינ׳ם פארעם פון א מגן דוד (ווי איידער א צירקל). א גרויס חלק פון זיין טעזע און מהלך איז דאס אריינברענגען די קאנצעפטן פון ג-ט, (די) וועלט, און (דעם) מענטש פון אינפיניטי אריין אין צו א פיניט קאנסעפטועליזעישן, וכעין וואס [דיפערענשל] קאלקולוס טוהט טוהן (אגב איז אינטרעסאנט צוצוצייכענען וואס דער ארטאדאקסישער שרייבער הערמאן וואק זאגט נאך אז דער (אידישער) פיזיקער ריטשארד פיינמאן האט אים געזאגט, אז ״קאלקולוס איז די שפראך ג-ט רעדט [כביכול]״). דאס קען אויך זיין ענליך צום קאטש טרייענגעל (וואס אין אנהויב ווערט דאס א מגן דוד וכנ״ל); א פיניט עריע בתוך אן אינפיניט פערימעטער.
מי אני
עס איז אינטרעסאנט אבער דר. פראנז [לוי] ראזענצווייג שטעלט צאם די רילעישענשיפס פון ג-ט צום וועלט [בריאה], ג-ט צום מענטש [התגלות], און מענטש צום וועלט [גאולה], וואס דאס נעמט אריין די בחינה פון צייט אין זיך [עבר, הוה, און עתיד], אינ׳ם פארעם פון א מגן דוד (ווי איידער א צירקל). א גרויס חלק פון זיין טעזע און מהלך איז דאס אריינברענגען די קאנצעפטן פון ג-ט, (די) וועלט, און (דעם) מענטש פון אינפיניטי אריין אין צו א פיניט קאנסעפטועליזעישן, וכעין וואס [דיפערענשל] קאלקולוס טוהט טוהן (אגב איז אינטרעסאנט צוצוצייכענען וואס דער ארטאדאקסישער שרייבער הערמאן וואק זאגט נאך אז דער (אידישער) פיזיקער ריטשארד פיינמאן האט אים געזאגט, אז ״קאלקולוס איז די שפראך ג-ט רעדט [כביכול]״).
אך דרך כלל הן הם בחינת הסתר והעלם המשכת האור והחיות שלא יאיר ויומשך לתחתונים בבחינת גילוי להתלבש ולהשפיע בהן ולהחיותם להיות יש מאין כי אם מעט מזער אור וחיות בכדי שיהיו בבחינת גבול ותכלית שהיא הארה מועטת מאד וממש כלא חשיבי לגבי בחינת הארה בלי גבול ותכלית ואין ביניהם ערך ויחס כלל כנודע פירוש מילת ערך במספרים שאחד במספר יש לו ערך לגבי מספר אלף אלפים שהוא חלק אחד מני אלף אלפים אבל לגבי דבר שהוא בבחינת בלי גבול ומספר כלל אין כנגדו שום ערך במספרים שאפילו אלף אלפי אלפים וריבוא רבבות אינן אפילו כערך מספר אחד לגבי אלף אלפי אלפים ורבוא רבבות אלא כלא ממש חשיבי וככה ממש היא בחינת ההארה מועטת זו המתלבשת בעולמות עליונים ותחתונים להשפיע בהם להחיותם לגבי ערך אור הגנוז ונעלם שהוא בבחינת אין סוף ואינו מתלבש ומשפיע בעולמות בבחינת גילוי להחיותם אלא מקיף עליהם מלמעלה ונקרא סובב כל עלמין