דער עפיזאד ווי ער פרובירט אריינצושלעפן א שבת גויטע אין זיין בעדרום איז איינס און א גוטס... איך האב אויך געהאט אזא געשיכטע אלס בחור. עס האט מיר גענומען א פאר מינוט צו כאפן ווי awkward איך בין געווען, צו פרובירן אריינרופן א מיידל צו מיר אין שטוב...
@כוכב איך האב געציטערט אלטס בחור נאר צי רעדען צי א מיידעל, ווער רעדט נאך פין אריין ריפען
איטשע: דאס איז טאקע דער חילוק פון הרב אויערבאך ביז די מערסטע פון די היינטיגע רבנים, וועלכע ווילן זיין "פאליטיקלי קארעקט" און אכשר דרא'דיג. אבער זענען זיך נישט מעמיק צו פארשטיין די טעכנישע חלקים פון א שאלה אין הילכות שבת אדער אנדערע הלכות פון די ד' חלקי שולחן ערוך. משא"כ הרב אויערבאך זצ"ל האט זיך אייביג אדורכגערעדט מיט אינזשענירן און דאקטוירים איידער ער האט געפסק'נט א קאמפליצירטע טעכנישט אדער מעדיצינישע שאלה...!
WOW מ'קען עסען ראגעלעך פסח, מ'קען אנצידען/אויסלעשען לייטס אום שבת! איך קען קוים ווארטען אויף די פעטענט וואס מ'גייט מעגען עפעס גאר געוואגט!! אשאד איך בין געבוירען אזוי פרי 😞
שלמה המלך: איך קען דיר אויסרעכענען נאך עטליכע אינטרעסאנטע זאכן וואס וועלן מותר ווערן דורך נייע אינווענשאנס אדער "לופהאולס" אין הלכה. נאר דאס באלאנגט אין מאחורי הפרגוד... [emoji38] 🙄
@בערל: אפשר מאחורי עניינים גייען ווערן מותר אבער איין איסור גייט אייביג בלייבן בתקופה און דאס איז ציונות, ניין? קענסט דיר פארשטעלן אמאל צו זעהן אמת'ע ערליכע אידן אשער לוא קאראי לאבאאל ביים כותל ח"ו היו לא תהי'
שוין געווען וואס האבן זיך געפרייט מיט הרב הארפענעס, שטעלט זיך ארויס אז ער איז גאר מחמיר מער פון אנדערע, אז א חולה דארף משתדל זיין דאס איינצושאפן מכח דעם דין פון הקל קל תחילה.
דער קל הקל תחלה איז סתם עמארצות ואינו ענין לכאן כלל. ומעולם לא שמענו שיש להעדיף לעשות מלאכות בגרמא לחולים. די גאנצע מעשה מיט די פשעטל אז די סארט זאכן זאל מען נוצען פאר חולים איז אז הרב רוזן מיט הלפרין דארפן וואס צו טוהן מיט זייערע פאטענטן נאכדעם וואס רוב רבנים האבן מכריע געווען אז עס איז נישט מתיר דער איסור נו וואס וועט זיין מיט די גאנצע ביזנעס זענען זיי געקומען מיט דער איינפאל פון חולים.
הרב הארפענעס געוויס איז מודה אז מצד מלאכת שבת איז דאס מותר לגמרי, ער באציעט זיך בעצם אינעם ערשטן בריוו אויך לגבי חולים און פון אנשים רגילים רעדט ער נישט לכאן ולכאן, ס"ה די ריזענינג וואס ער גיט אן לגבי חולים איז גילטיג פאר יעדען איינעם, למעשה איז ער זיך מסביר אז ער האט טאקע נישט מתיר געווען בסתמא, וועגן זילותא דשבתא וכדומה, נאר וואסזשע דעם ער האלט אז עס איז אכשר דרא אז מ'קען צושטעלן מתחלה פאר א חולה אז די מלאכות זאלן געטוען ווערן באופן המותר, פארוואס עמהארצות? ער האלט אז מען זאל מהדר זיין לויט די דעה אז שבת איז הודחה און נישט הותרה אצל חולים וואס דאן איז מען מקפיד באופן שאין בו דיחוי צו רעדיצירן ווי ווייט מ'קען חילול שבת
נאכדעם וואס רוב רבנים האבן מכריע געווען אז עס איז נישט מתיר דער איסור נו וואס וועט זיין מיט די גאנצע ביזנעס זענען זיי געקומען מיט דער איינפאל פון חולים.
כנהורא ועוד, איז דען דא א רב וואס האט שוין אפגעשריבן א נארמעלע תשובה פארוואס די פאטענט איז בפועל "אסור"? אדער זייער כח עס נישט מתיר צו זיין שטאמט אפשר פונעם זעלבן כח וואס זיי האבן נישט מתיר צו זיין ב"ק?
דיין סברא אויף ווער ס'מעג פסק'נען 'האקעלע' הלכות שבת דארף א מקור. די סברא זאגט אז יעדע מענטש וואס קען די הלכות און ווייסט וויאזוי נאכצוקוקן די מקורות זאל קענען אפמאכן וואס הלכה זאגט.
דער עפיזאד ווי ער פרובירט אריינצושלעפן א שבת גויטע אין זיין בעדרום איז איינס און א גוטס... איך האב אויך געהאט אזא געשיכטע אלס בחור. עס האט מיר גענומען א פאר מינוט צו כאפן ווי awkward איך בין געווען, צו פרובירן אריינרופן א מיידל צו מיר אין שטוב...
@כוכב איך האב געציטערט אלטס בחור נאר צי רעדען צי א מיידעל, ווער רעדט נאך פין אריין ריפען
הבא ללמד: ביטע זיי נישט נאאיוו. דאס איז דאך א חלק פון די רעקלאמע/קאמערשל...!
יעצט בלייבט צו שפאקולירן, אויב די היינטיגע חרדישע רבנים וואלטן געווען אין די צייטן וואס מ׳איז אויפגעקומען מיטן אזויגערופענעם היתר פון מכירת חמץ, וואלטן זיי עס מתיר געווען נאר פאר חולים שיש בנם סכנה אדער אויך פאר חולים שאין בהם סכנה?
(בעצם, וואס דארפן מען שפאקולירן, מ׳קען דאך קוקן אויף די היתר מכירה פון שמיטה).
מוזט נישט צוריקגיין ביז מכירת חמץ, איך האב קיין ספק נישט אז ווען שבת זייגערס קומען ווען היינט ארויס וואלטן זיי געווען אסור פארן נישט זיין שבתדיג אדער עפעס אן אנדערע אויסטרעף. בלי שום ספק כלל.
זייט ווען איז די הלכה אז גרמא איז מותר בצורך גדול? בכל אופן א חולה שאיב"ס דארף נישט אנקומען צו דעם, אויך א שינוי דארף מען נאר היכא דאפשר. (אין אנדערע ווערטער, לויט רוב פוסקים אז לעקטער איז א דרבנן, מעג מען עס אנצינדען לצורך חולה שאיב"ס)
גראדע איז א חידוש אז די רמ"א ברענגט דעם מרדכי וואס ברענגט בשם רבינו יואל אז ס'איז נאר מותר במקום הפסד בשעת ווען דער רא"ש האלט קלאר אז ס'איז מותר בכל אופן וכפשטות לשון הגמ' בכל כתבי, די ט"ז אין הל' י"ט האלט אז העיקר כהרא"ש אז ס'איז מותר ער איז זיך נאר מסתייג מכריע צו זיין קעגן רמ"א
ייש"כ פאר די העתקה פון רב אבינר. דאס איז ממש א חידוש נפלא אז א פוסק באנוצט זיך נאך מיט דעם אלטן אויסגעפרואווטן סגולה פון קאממאן סענס ביים פסק'ן א שאלה.
בפשטות נראה שהעיקר עם דעת המתירין והמחמירים להורות איסור לרבים הרחיקו לכת וכמעט שאין להם על מה שיסמוכו
ואפרש שיחתי
במשנה בכל כתבי (שבת קכ) רבי שמעון בן ננס אומר, פורסין עור של גדי על גבי שדה תבה ומגדל שאחז בהן את האור, מפני שהוא מחרך . ועושין מחצה בכל הכלים, בין מלאים בין ריקנים, בשביל שלא תעבר הדלקה, רבי יוסי אוסר וכו'.
ובגמרא שם בע"ב שמחלוקתם אם גרמא מותר בשבת. לרבנן "לא תעשה [כל] מלאכה, עשייה הוא דאסור גרמא שרי"
וז''ל הרמב''ם פי''ב ה''ד מותר לעשות מחיצה בכל הכלים בין מלאים בין ריקנים כדי שלא תעבור הדליקה. אפילו כלי חרש חדשים מלאים מים עושין מהן מחיצה אף על פי שודאי מתבקעין ומכבים. "שגרם כיבוי מותר". וכופין קערה על גבי הנר בשביל שלא תאחז בקורה:
ועיי''ש בהלכה ה' ו' שמביא כמה מיני דוגמאות לכך ,
עכ''פ מבואר בגמרא וברמב''ם ' שגרם כיבוי מותר ' ללא שום סייג ותנאי
אלא שבסימן של''ד סעיף כ''ב הוסיף רבינו הרמ''א תנאי וז''ל תיבה שאחז בה האור יכול לפרוס עור של גדי מצדה האחר שלא תשרף ועושים מחיצה בכל הכלים להפסיק בין הדליקה אפילו כלי חרס חדשים מלאים מים שודאי יתבקעו כשתגיע להם הדליקה דגרם כיבוי מותר: הגה: במקום פסידא (מרדכי פרק כל כתבי)
ולכאורה דבריו סותרים מש''כ הוא עצמו בסי' תקי''ד שמותר לכבות נר ע''י גרמא אפילו במקום דליכא פסידא כלל, וז''ל ומותר להעמיד נר במקום שהרוח שולט כדי שיכבה אבל אסור להעמידו שם אם כבר הרוח מנשב (מהרי"ל):
וגדולי הפוסקים [ה''ה הט''ז המ''א א''ר ושאר גדולי אחרונים] עמדו על זה כאן בתקי''ד ולעיל בסי' של''ד ורע''ז ולא אעתיק דבריהם כי יש בזה אריכות קצת ואסתפק בהבאת דברי שני גדולי הפוסקים האחרונים המשנה ברורה והערוך השולחן
במ''ב תקי''ד אות כ''ה כתב על דברי הרמ''א וז''ל ר"ל שיכול לשלוט כשיבא וטעם ההיתר משום דאינו אלא גרם כיבוי בעלמא: וע''ז הוסיף בשער הציון אות ל''א וז''ל ומה שהקשה מ''א ע''ז מס''ב כונתו במש''כ שם בסק''ה דלא שרי גרם כיבוי אלא במקום פסידא כמ''ש סימן של''ד סכ''ב בהג''ה באמת אותה הג''ה אין לה מקור וכמו שכתב הט''ז בסוף סק''ו בסימן זה דלא מצינו חבר לשיטה זו וגם המ''א בעצמו סק''ז כתב דהרא''ש לא ס''ל שיטה זו ע''כ
וז''ל הערוך השולחן בסימן תקיד סעיף יא: עוד כתב הרמ''א: דמותר להעמיד נר במקום שהרוח שולט, כדי שיכבה. אבל אסור להעמידו שם אם כבר הרוח מנשב. עד כאן לשונו. דקודם שבא הרוח – הוה גרם כיבוי, שבעת מעשה אינו מקטין אורה גם כן. אבל בשעת הרוח – הרי זה ככיבוי ממש על ידי הרוח. וגם בשעת מעשה יש השתנות, ולפיכך אסור. ויש שחשש לאסור לגמרי אפילו כשאין רוח כלל, גזירה אטו כשיהיה רוח, כדגזרינן לעיל סימן רעז בשבת (מגן אברהם סעיף קטן י). והעיקר כדברי רבינו הרמ"א מתרי טעמי: חדא: דלפי מה שבארנו לעיל שם סעיף ז, גם בשבת אינו כן (וכן כתב האליה רבה, עיין שם). אמנם אפילו אם בשבת כן הוא, כבר כתב רש"י ז"ל ביבמות (קיט א) דלעניין הרחקה שלא לבוא לידי איסור תורה – שפיר חששו חכמינו ז"ל באיסור כרת, ולא באיסור לאו, עיין שם. ואם כן אפילו אם בשבת גזרו אטו רוח, מכל מקום ביום טוב דאיסור לאו – לא חששו. ומה שכתב המגן אברהם דהמנהג שלא ליקח נר לביתו מבית הכנסת ביום טוב – וודאי כן הוא, דעל פי רוב יש רוח. אבל באין רוח – וודאי דמותר. ע''כ
חזינן מכל הלין דגרמא מותר (עכ''פ במקום פסידא) אפילו במלאכה דאורייתא , לא מיבעיא לשיטת הרמב''ם דס''ל משאצל''ג חייב, אלא אפילו לשאר הראשונים דס''ל משאצל''ג פטור מ''מ כיבוי נחשב לדאורייתא עיין שו''ע סימן רע''ח לענין כיבוי בשביל חולה שיש בו סכנה ועיי''ש במ''ב, וז''ל בביאור הלכה סוף סימן של''ד דגרם כיבוי מותר ולאו דוקא כיבוי דהוא מלאכה שאינה צריכה לגופה דאפילו בכל מלאכות הדין כן וכנ''ל ע''כ
נחזור לענינו , שאפילו בשעון שבת רגילה המצוי בכל בית, מותר לחבר בורג ולגרום להדלקת או לכבות נר חשמלי עכ''פ בשעת הדחק גדול וכמבואר בשש''כ ושאר אחרוני זמנינו ,
וכ''ז בcondescend bulb הרגילה שנחשב לרוב הפוסקים לאיסור תורה, אבל כידוע הcondescend bulb כמעט ואין מייצרין אותו בכל העולם, האיחוד האירופי, ארה''ב, סין ועוד ועוד אסרו לייצר את הcondescend bulb , ממילא עיקר נידן דידן על הLED Bulb שבתוך חמש שנים יהיה הLight Bulb של רוב רובם ככולם, ולהדליק הLED בשבת לכל היותר נחשב לאיסור דרבנן, היכא שמתירין גרמא גם בלא פסידא , וממילא מדינא מותר להדליקו ולכבותו [הLED] אפילו בשעון שבת רגילה (ע''י חיבור בורג), וכש''כ בנידן דידן של הKosher Switch שיש בזה כמה וכמה סניפים חדשים להתיר
סוף דבר , הרוצה להחמיר על עצמו קדוש יאמר לו, אבל להורות איסור לרבים אינו אלא מן המתמיהים
גראדע איז א חידוש אז די רמ"א ברענגט דעם מרדכי וואס ברענגט בשם רבינו יואל אז ס'איז נאר מותר במקום הפסד בשעת ווען דער רא"ש האלט קלאר אז ס'איז מותר בכל אופן וכפשטות לשון הגמ' בכל כתבי, די ט"ז אין הל' י"ט האלט אז העיקר כהרא"ש אז ס'איז מותר ער איז זיך נאר מסתייג מכריע צו זיין קעגן רמ"א
ליתר דיוק אצטט לשונו ''מכל מקום נראה דבצורך קצת אף שאינו צורך גדול יש להקל''
טאקע שווער מחלק צו זיין, אבער ס'איז נאך קיינעם נישט איינגעפאלן צו אסר'ן זאכן ווי אנצינדען א סינק וועגן מוליד ווייל ס'איז דומה צו מוליד ריח. אפשר קען מען בדוחק מחלק זיין אז ס'ווערט שטערקער אינעם כלי צו וואס. אבער פונקט ווי דו פארשטייסט אז מ'מעג נוצן א היידראליק ליפט שבת, אפילו די היידראליק פרעשור איז "מוליד" א קראפט אויפצוהייבן א שלאק למשל, אין א פלאץ וואו ס'איז פריער נישט געווען דעם כח, אזוי אויך דארפסטו פארשטיין די זעלבע ביי א קראפט פון עלעקטראנס.
קודם, אפשר איז טאקע היידראליק פרעשור אסור צוליב מוליד. מ'דארף מעיין זיין. צווייטנס, ס'איז נאך אלס דא א חילוק ווייל דער קראפט פון היידראליק פרעשור איז נישט א פיזישע זאך וואס מען קען זען און שפירן. איך קוק אן דער געדאנק פון מוליד אז מען טוישט א כלי/ארט אויף א געוויסער אופן וואס איז נישט בלויז א טעכנישע שינוי בכמות נאר האט אן אומדירעקטע השפעה אויף די גאנצע זאך באיכות. ומהאי טעמא האבן טייל ראשונים גע'אסר'ט אויפצולאזן אייז וועגן מוליד, ווייל דאס טוישט די פראקטישע מציאות פון די וואסער - פריער האט מען עס נישט געקענט טרינקען און יעצט קען מען יא. אריינברענגען עלעקטראנס אין א כלי וואס באלייכט די גאנצע כלי, און גיבט עס דעם כח צו באלייכטן א גאנצע צימער, איז אין מיינע אויגן גארנישט ווייניגער געטוישט די כלי באיכות ווי ווען מען פילט עס אן מיט א ריח. אבער איך בין מודה אז ס'איז מער א סברא ווי א הלכה וואס איז איינגעקריצט בעט ברזל.
במכונת הידרלי כבר דשו בה רבים, מתירים להשתמש בהם לצורך 'שלאק' ומעליות הידרליות. איך פארשטיי דיך אבער נישט, דו זאגסט אז היידראליק פרעשור קען מען נישט זען, און אלעקטריק קענסטו דען יא זען??? וואס דו קענסט זען ביי ביידע איז די מאניפעסטאציע פונעם פאוער, דא די לייט באלב, און דארט ווי די שלאק הויבט זיך אויף. ומה ראית?
אנאנים: ניין. רבי שמעון גרינפעלד, אין שו"ת מהרש"ג (געלעבט בערך 120 יאר צוריק) שרייבט אז די פייער פון לייט באלבס הייסט נישט קיין הבערה מדאורייתא. פארשטייטצעך אז רוב פוסקים פון זיין צייט זענען נישט מסכים מיט איהם...!
איך האב נאכנישט געליינט די לינק וואס דו ברענגסט, לכשאפנה. אבער פארוואס זאל לעכטיגקייט אין א באלב זיין מער מוליד ווי עפענען די פירהענג אין א טונקעלע צימער און מוליד זיין דארט א ליכטיגקייט? אדער אריינלייגן קאווע אין וואסער און מוליד זיין דארט א טעם קאווע. דאס איז דאך ממש דומה לנותן ריח בכלים? אלא מאי, א כלי וואס האט א ריח איז עפעס א נייע מין מהות, אבער מ'קען פון דעם נישט בויען אז א נאסע, ליכטיגע, ווארימע, קאוועדיגע הולדה זאל אויך הייסן מוליד, ווייל אין לך בו אלא חידושו. חוץ פון דעם וואס במקור פון דעם חידוש, אז אלקטרי זאל הייסן מוליד, כ'געדענקט שוין נישט וואו דאס איז געווען, והמלנקקים ילנקקו, איז זיין חידוש געווען אז מ'איז מוליד דא א נייע עלעקטריציטעט אינעם דראנט, ער האט נישט גערעדט פון מוליד זיין ליכטיגקייט, אדער א מאטאר זאל זיך דרייען, דוכט זיך ער האט דעמאלס גערעדט וועגן טעלאפאון.... אקעי, גע'גוגל'ט און געטראפן. [quote="שו"ת בית יצחק, השמטות לסי' לא ביורה דעה ב"]אם רשאים לדבר בשבת על ידי מכונה הנקראת טעלעפון. והנה לפע"ד יש איסור בדבר, ושומר נפשו ירחק ממנו. כי מלבד מה שמוכרח למדבר במכונה כזאת להכות מקודם בפעמון עת ירצה לדבר, וזה איסור משום משמיע קול, יש איסור עוד משום דע"י סגירת זרם העלעקטרי נולד כח עלעקטרי, וזה אסור בשבת. דכמו בסחופי אשיראי, דאמרינן בביצה כג דאסור משום דמוליד ריחא, דאסור לעשות עלעקטרישע פערבינדונג. ומהאי טעמא לדעתי יש לאסור לעשות זאדא וואססער משום דגם שמה מוליד הרכבה חימית [/quote] זעט מען אז ער האט אפילו נישט גערעדט פונעם תוצאה פון עלעקטריק, נאר פון די "עלעקטרישע פערבינדונג" וואס דאס איז "מוליד" א נייע כח פון עלעקטריק. פון דעם זעט מען קלאר ווי שטארק ער האט זיך אויסגעקענט מיט עלעקטריק, במחכת"ר, נישט אז דאס איז אזא חיסרון פאר זיין צייט, די שו"ת בית יצחק האט ער געדרוקט אום יאר תרס"ד, ווען קוים וואס די פיזיקער האבן פארשטאנען עלעקטריק, היינט אבער פארשטייען מיר שוין אז מיטן מאכן אן עלעקטראנישע פערבינדונג איז מען נישט מוליד קיין שום נייע עלעקטריק, די עלעקטריק איז קאי וקיימא און ליקט אנגעגרייט אינעם פאוער פלענט, די זעלבע וועג ווי די וואסער ליגט אנגעגרייט אינעם רעזעוואר, ס'ווערט נישט באשאפן קיין שום נייע וואסער ביים עפענען דעם קראן. דאס וואס איר פארגלייכט דאס צו מאכן סודה וואסער, אזא גזירה שוה עלעקטרישע פערבינדונג מיט כעמישע פארבינדונג איז אויך אביסל קאמיש, און אינטרעסאנט טאקע אז די צווייטע האלב פון זיין פסק האט מען טאקע נישט אנגענומען, לגבי מאכן סודה וואסער רבו עליו המתירים אז מ'מעג יא, און ס'הייסט נישט מוליד, אבער זיין חידוש אויף עלעקטריק נוצט מען נאך היינט.
אבער דאס איז קלאר אז אין די ווייערס איז נישט דא קיין שטערקערע מוליד ווי אין די וואסער אדער היידראליק פייפס ווען מ'עפענט אויף א וואלוו, אויב עפעס ביי וואסער איז עס א זאך וואס איז נראה לעין און וואלט געדארפט זיין הארבער ווי די אומזעבארע עלעקטריק.
איך הער וואס דו זאגסט. איך מיין אז רעדן וועגן לייטס קאמפליצירט די שמועס אביסל, לאמיר קודם זען וואס טוט זיך מיט לעקטער גופא, דערנאך קען מען זען אויב מאכן ליכטיג איז ערגער. ובכן, לאמיר רעדן פון א פשוטע עלעקטראנישע מאטאר, עלעקטריק קומט אריין פון איין זייט, ארויס פון די אנדערע, און די קראפט פון די רוקענדיגע עלעקטראנס שטופט דעם מאטאר זאל זיך דרייען, און דאס דרייט לאמיר זאגן א פען וואס בלאזט און קילט אפ ביים שבת סעודה אין א שיינעם זומערדיגן שבת נאכמיטאג.
האבן מיר דא צוויי פענ'ס, איינס ווערט געפאוער'ד מיט עלעקטריציטעט, מ'דארף נאר עפענען דעם קראן און דורכלאזן די עלעקטריק און די פען הויבט אן בלאזן, גלייך דערנעבן זיצט א וואסער powered פען, וואס אנשטאט עלעקטריק טוט זי די זעלבע זאך מיט וואסער, מ'עפענט דעם קראן, פון איין זייט קומט אריין וואסער, פון די אנדערע זייט ארויס, און ביזדערווייל שטופט די וואסער א מאטאר אינעווייניג וואס דרייט דעם פען. דא האט איר אזא מין פען און וויאזוי ס'ארבעט.
מה דינם? פון די צוויי פענ'ס, ס'איז שבת, די טשולענט איז הייס, די לחיים פון נאכן פיש העלפט נישט צו, איך זיץ און שוויץ אויף די פארשאלטענע פלעסטיק ווייל די פארניטשור סטארס האבן מחליט געווען איינציוויקלען מיינע דיינינג רום בענקלעך. וועלכע פען מעג איך אנצינדען, וועלכע נישט? מעג איך ביידע יא? ביידע נישט? אויב נאר איינע, וועלכע, און וואס איז די חילוק?
עס איז מאדנע אז הרב רוטה אסר'ט אפ דעים סוויטש אפילו פאר יו''ט אין קלארן קעגענזאץ צום פסק פון רמ''א [בתקי''ד סעיף ג כתב: ומותר להעמיד נר במקום שהרוח שולט כדי שיכבה אבל אסור להעמידו שם אם כבר הרוח מנשב (מהרי"ל): עיי''ש] וואס האלט אז מען מעג לכתחלה נוצן גרמא ביו''ט
וצע''ג
דרך אגב איז אינטערעסאנט צו באמערקען אז הרב רוטה שרייבט א בריוו אין חודש איר אן חותם זיין פעיה''ק מירון וואס איז א שטארק זעלטענע זאך בחצרות הגאב''ד מקארלסבורג זיך נישט צו געפינען אין מירון חודש איר
