שינויי נוסחאות בפסוקים שהוזכרו בחז"ל

ירא שמים

די תרגום איז דאך מפורסם אז סאיז זייער גרייזיג

רוסישער

א גרויסן דאנק!
זע אויך פון דא און ווייטער

ירא שמים

וואס ליגט מיר אין זכרון : אלס איסור פון דברים שבכתב אי אתה רשאי לאמרם בעל פה האבן זיי משנה געווען סדא אזא טעם ?

ירא שמים

זייטיגע הערה : די דרגא פון דיוק פון אונזער נוסח אין תורה (נ״ך איז א אנדערע נושא ) איז לאין ערוך איבער די דיוק פון לכאו׳ סיי וועלכע אנדערע ס׳ קדמון זיכער פון אונקלס און פון די גמרא.

מיימון

דער ספר משפחת סופרים איז א גאנצער חיבור וואס נעמט צוזאם אלע חילוקים און שינויים וואס מיר טרעפן אין חז''ל אנדערש ווי אונזער מסורה, עטליכע הונדערט אין צאל, טייל מיט שטערקערע באווייזן ווי צב''ש אז די דרשה קען נאר שטימען לויט אן אנדערע נוסח, און טייל מיט שוואכערע ראיות, דער מחבר טענה'ט אז דער נוסח המסורה איז פון די חכמי טבריה וואס זענען געווען שפעטער ווי חז''ל, און טייל פון זיי זענען געווען קראים (כידוע אויף בן אשר איז א גרויסע מחלוקה), דעריבער איז דער נוסח פון חז''ל שטערקער.

למעשה איז אבער די נוסח המסורה אנגענומען געווארן ביי גאנץ כלל ישראל און איז פארשטערקערט געווארן דורך דעם רמב''ם און רמ''ה, און לויט דעם כלל אז פוק חזי מאי עמא דבר איז דאס דער נוסח, און כאטש דער רמ''א שרייבט אז היינט זענען ספרי תורה בחזקת פסול ווייל מיר זענען נישט בקי בחסירות ויתרות, איז דאס דאך דער נוסח וואס איז אנגענומען, און אויב צוריקגיין קען מען דאך צוריקגיין נאך ווייטער ואין לדבר סוף.

דעת תורה

איך זע נישט די גרויסע חידוש בדבר, ער זאגט דען נאך חידושים פון דעם משומד, ער ברענגט סך הכל נאך כ"י פון זיין ביבליאטעק. איז שוין די וועלט היינט אזוי פאררוקט אז דאס איז שוין אויך א פלא?

מיימון

לכבודו פון הרב @אויבערלענדער חכם וועל איך פרובירן צוצולייגן אביסל וכו' דער מאור עינים ברענגט דארט נאך א פלאץ וואס יונתן האט געהאט א אנדערע גירסא, אין תהלים נ' שטייט ושם דרך אראנו בישע אלהים, ושם מיט א שי''ן שמאלית, חז''ל דרש'נען אל תקרי ושם אלא ושם מיט א שי''ן ימנית, אבער אין תרגום זעט אויס אז ער האט געהאט די גירסא מיט א שי''ן ימנית, ווייל ער טייטשט ומאן דיצדי אורחא בישא וכו' מלשון שממה (ביי אונז שטייט דיעדי זע מנחת שי) וכו' ואגב אז מען רעדט פון די חילוקים פון א' וה' מוז מען צוצייכענען די ווערטער פון המדקדק הגדול בעל מנחת שי וואס שרייבט אין עזרא ב' נ' אז עס זענען געווען זייער אסאך חילוקים אין די ספרים וואס ער האט איבערגעקוקט, צווישן די נעמען ביי די אותיות א' און ה', און דעריבער האט ער עס געלאזט אזוי ווי עס איז און מ'קען שרייבן וויאזוי מ'וויל וויבאלד ביידע זענען סייווי מאותיות הנשימה, דאס איז זייער אינטערעסאנט לאור פון דעם וואס די בעלי שמות גיטין מאכן א גאנצן עסק פון די נעמען (הוי וויפיל עגונות די נעמען פראבלעמען האבן שוין פאראורזאכט), וויאזוי דער דקדוק פון אונגאריש און רוסיש קומט, און ברענגען ראיות פון עזרא און נחמיה אין די צייט וואס די ספרים זענען בכלל נישט מדויק און קענען רואיג זיין בטעות.

דעת תורה

איך זע נישט די גרויסע חידוש בדבר, ער זאגט דען נאך חידושים פון דעם משומד, ער ברענגט סך הכל נאך כ"י פון זיין ביבליאטעק. איז שוין די וועלט היינט אזוי פאררוקט אז דאס איז שוין אויך א פלא?

מיימון

דער תיקון מצפון ''ומימין'' איז א אלטער און איז ברייט באקאנט ביי די מבקרים, אינטערעסאנט איז אנצומערקן וואס רנ''ק שרייבט אין מורה נבוכי הזמן און אזוי שרייבט אויך שי''ר אז דער קאפיטל איז געזאגט געווארן דורך די עולי הגולה פון בבל ווי עס ווייזט דער לשון יאמרו גאולי ה', און ביי די וואס זענען אין בבל און פרס קומט אויס דער ים נענטער צו דרום דעריבער האבן זיי גערופן דרום זייט ''ים'' אזוי ווי די בני א''י האבן גערופן מערב ''ים'' ווייל דער ים איז ביי זיי צו מערב, זיי ברענגען א ראיה פון ישעיהו מ''ט אלה מצפון ומים, רנ''ק איז מאריך זייער שיין וויאזוי דער גאנצער קאפיטל שטימט מיט די מאורעות פון די עולי הגולה, זע אין מורה נבוכי הזמן שער י''א סימן ג', און זע אויך אין אגרות שי''ר עמ' 244-245 , דאס איז געווען א טייל פון א שטורמישן ויכוח צווישן שד''ל און שי''ר מיט רנ''ק איבער ישעיהו השני און די מזמורי תהלים, ובמקו''א אאריך.

אויבערלענדער חכם

[ציטאט אראפגענומען]

פרופסר ליימן דא #74 רעדט דא וועגען דער רשב"א/רמב"ן. ער ברענגט אז דער מנחת ש"י האט געהאט א גירסא אין יענע תשובה אז אלעמאל פסקנ'ט מען אזוי ווי די בעלי מסורה. ער ברענגט אז דער קיצור שלחן ערוך אין קסת סופר האט מעתיק געווען די גירסא פון די מנחת שי און פון דעם איז ארויס געקומען אז מיר פסקנ'ן אלעמאל אזוי ווי די בעלי מסורה.

אויבערלענדער חכם

[ציטאט אראפגענומען]

לא רציתי להיות הולך רכיל ומגלה "סוד" ולכן כתבתי בדרך שמשכילים ילכו בו וחסידים יכשלו בו.

מיימון

אין דעם ארטיקל שרייבט ער אז דער רשב''א האט באמת געהאלטן אז מ'זאל פאררעכטן די פסוקים לויט די דרשות חז''ל, נאר א טעות אין די תשובה האט גורם געווען מ'זאל דאס נישט גוט אפלערנען במשך פון יארן, (ווי אויך זאגט ער אז א גורם איז געווען ר' יעקב בן חיים דער דרוקער פון ויניציאה וואס האט געדרוקט אין אנהייב פון זיין מקראות גדולות א מאמר ווי ער שרייבט אז דער נוסח המסורה איז שטערקער, ר' יעקב איז שפעטער געווארן א משומד @אויבערלענדער חכם .... )

מיימון

ענליכע חילוקים זענען פארהאן ביי געוויסע נעמען צווישן ד' און ר', וואס עטליכע דערפון צייכנט דער אויבנדערמאנטער אבן עזרא צו, צב''ש דעואל - רעואל אין פרשת במדבר, דודנים - רודנים אין בראשית און דברי הימים (גראדע זענען דא וואס זאגן אז דער נאמען פונעם פאלק איז געווען דורדנים ווי דער תרגום יונתן אין ביידע פלעצער), צווישן בראשית און דברי הימים זענען פארהאן נאך חילוקים ווי דיפת - ריפת, חמדן - חמרן, הדר - הדד, טייל פון זיי איז רש''י אין דבה''י מפרש עפ''י דרש.