א שיינעם געדאנק אויף א שטיקל גמרא

כ'האב נישט געטראפן קיין אשכול ווי מען קען לייגן שיינע געדאנקן וואס מען האט געזען אדער אליינס געטראכט, אויפן תלמוד בבלי. אדרבה, אויב ס'שוין דא אזא אשכול קען מען עס שמעלצן.

האב איך געטראכט לעצטנס אזא פשט אינעם שטיקל גמרא מסכת שבת דף לא.

"אמר רבא בשעה שמכניסין אדם לדין אומרים לו, נשאת ונתת באמונה? קבעת עתים לתורה? עסקת בפו"ר? צפית לישועה? פלפלת בחכמה? הבנת דבר מתוך דבר"?

בפשטות לערנט מען אז דאס איז א ליסטע פון 6 שאלות וואס מען פרעגט דער מענטש ווי נאר ער קומט אן דארטן אויבן. מיר איז אבער איינגעפאלן, אז מען קען זאגן אז טייל פון די קשיות זענען גאר די תשובה וואס דער מענטש ענטפערט צוריק, מיט א לשון פון א קשיא (כדרך אחינו בנ"י וואס ענטפערן א שאלה מיט נאך א שאלה)

די גמרא זאגט אזוי, מען פרעגט דער מענטש, זאג נאר, נשאת ונתת באמונה? קבעת עתים לתורה? האסט געהאנדלט ערליך פאר א דאלער? און צו האסטו געמאכט צייט צו לערנען א שיעור יעדן טאג?

אויף דעם ענטפערט דער איד צוריק מיט א שאלה, זענט עטס פון קאפ געפאלן?? עסקת בפריה ורביה??? האבן ענק דא אין הימל אמאל ערצויגן קינדער?? וואס דרייען ענק א קאפ מיט לערנען א שיעור אדער האנדלען ערליך...? מען דארף דאך מאכן א ליווינג...

פרעגט דער שואל ווייטער, צפית לישועה? האסטו געווארט אויף ביאת משיח יעדן טאג? אויף דעם ענטפערט דער איד צוריק, איך פארשטיי ענק נישט... פלפלת בחכמה? הבנת דבר מתוך דבר? האבן ענק אמאל געטון די אלע זאכן דא אויבן??

כ'קען מיך נישט נאר באגעניגן מיט א פשוטע לייק, דאס איז דאך אזאנס גוט...

וואלט געלייקט ווען ס'איז נישט אזוי חוצפה'דיג לשונות צום בי''ד של מעלה (נישט אז איר דארפט מיין לייק, כ'זאג נאר אז א חוץ דאס האב איך הנאה געהאט)

ווען די מלאך אויבן האט שטרענגערהייט געפרעגט ר' נפתלי ראפשיצער: מה שמך?
האט ער גענטפערט אברהם שמערל
האבן זיי געזאגט. ס'איז ליגנט. דו הייסט דאך נפתלי!
זאגט די ראפשיצער: אויב עטס ווייסט פארוואס פרעגט מען...

מר. קלונימוס

וואלט געלייקט ווען ס'איז נישט אזוי חוצפה'דיג לשונות צום בי''ד של מעלה (נישט אז איר דארפט מיין לייק, כ'זאג נאר אז א חוץ דאס האב איך הנאה געהאט)

וואו זעט זיך אן דער לישנא חריפא? דאס וואס ער ווענדט זיך צום בית דין מיט א שאלה צו זיי האבן פילייכט גענידערט פונעם קאפ? ער מיינט זיי צו פרעגן צו זיי זענען אזוי ווי ער, געפאלן פונעם קאפ (א לשון פון געבוירן ווערן) און זיך געדארפט מיטשען אויפן עולם הזה און דעריבער האט ער נישט געקענט זיין דבוק צום אייבערשטן 24/7...

די ראפשיצער האט געזאגט ער גייט ענטפערן
על כרחך אתה חי - ס'נישט געוועהן אין מיינע הענט, ענק קענען מיך נישט פארהאלטן אויף גארנישט...

[די חוזה האט עם געזאגט: ווען נישט דו זאגסט עס בלשון ווערטל, וואלסטו עס געקענט ניצן. א טענה שאין עליו תשובה!

ר' שמן כ'האף דו גייסט טאקע ניצן דיינע טענות. זיי גייען בלייבן מיט די צינג אינדערוי'ששש

זייער גוט שמן, שיין פשעטל

מר. קלונימוס

וואלט געלייקט ווען ס'איז נישט אזוי חוצפה'דיג לשונות צום בי''ד של מעלה (נישט אז איר דארפט מיין לייק, כ'זאג נאר אז א חוץ דאס האב איך הנאה געהאט)

נע, זעה דעם קעפל, ס'סתם א א שיינעם געדאנק אויף א שטיקל גמרא

מר. קלונימוס

וואלט געלייקט ווען ס'איז נישט אזוי חוצפה'דיג לשונות צום בי''ד של מעלה (נישט אז איר דארפט מיין לייק, כ'זאג נאר אז א חוץ דאס האב איך הנאה געהאט)

צום בי"ד של מעלה מעג מען זיך שוין אויך נישט מתחצף זיין??
דו ביסט שוין טו מאטש פאר מיך...

שמן למאור

פרעגט דער שואל ווייטער, צפית לישועה? האסטו געווארט אויף ביאת משיח יעדן טאג? אויף דעם ענטפערט דער איד צוריק, איך פארשטיי ענק נישט... פלפלת בחכמה? הבנת דבר מתוך דבר? האבן ענק אמאל געטון די אלע זאכן דא אויבן??

די גמרא מיינט מן הסתם צו זאגן אזוי, ווען ענק וואלטן מפלפל געוועהן בחכמה און געוועהן מבינים דבר מתוך דבר וואלטן ענק אויך נישט געגלייבט אין משיח, די נסיון איז צו גרויס צו קענען ביישטיין. 😂 😂 😂

רביה''ק זי''ע

שמן למאור

פרעגט דער שואל ווייטער, צפית לישועה? האסטו געווארט אויף ביאת משיח יעדן טאג? אויף דעם ענטפערט דער איד צוריק, איך פארשטיי ענק נישט... פלפלת בחכמה? הבנת דבר מתוך דבר? האבן ענק אמאל געטון די אלע זאכן דא אויבן??

די גמרא מיינט מן הסתם צו זאגן אזוי, ווען ענק וואלטן מפלפל געוועהן בחכמה און געוועהן מבינים דבר מתוך דבר וואלטן ענק אויך נישט געגלייבט. 😂 😂 😂

זעסטע, וועגן דעם שפארט מען דיר כסדר אויס... פארוואס פעלט אויס צו שרייבן די כפירה אזוי אפן און גראב?? ס'איז דאכצעך גענוג קלאר געווען אן די 'וואלגארע' אויסדריקן...

פארוואס איז עס כפירה? ס'איז א פשוט'ע פאקט, טרעף מיר איין מענטש וואס איז עוסק בחכמה וואס גלייבט אין משיח נוסח חדר אינגל.

@שמן למאור רביה"ק האט נוטראליזירט די כפירה מיטן זאגן אז די "נסיון" איז גרויס

רביה''ק זי''ע

פארוואס איז עס כפירה? ס'איז א פשוט'ע פאקט, טרעף מיר איין מענטש וואס איז עוסק בחכמה וואס גלייבט אין משיח נוסח חדר אינגל.

נוסח חדר אינגל ממש -אז ס'וועט קומען א פאקטישן ריזיגן אדלער און מיר וועלן אלע פליען דערויף קיין ירושלים, איז טאקע אפשר נישטא קיין אינטעליגענטע מענטשן וואס טראכטן אזוי. אויב שוין יא וועלן זיי בלויז זאגן... מיר דארפן ווארטן צו זען וואס עס וועט זיין...

אבער דאס אז עס וועט פאקטיש קומען אן עני וואס וועט רוכב זיין על החמור, און וועט בלאזן מיטן לאנגן שופר, מקבץ זיין נדחי ישראל, מחזיר זיין בתשובה גאנץ כלל ישראל און זיי ארויפטראגן קיין ירושלים, דאס האלטן רוב ארטאדאקסישע אידן. נישט נאר דאס, רוב האלטן אז עס וועט זיין עפעס שלא כדרך הטבע...

פארמעקט

שמן למאור

אבער דאס אז עס וועט פאקטיש קומען אן עני וואס וועט רוכב זיין על החמור, און וועט בלאזן מיטן לאנגן שופר, מקבץ זיין נדחי ישראל, מחזיר זיין בתשובה גאנץ כלל ישראל און זיי ארויפטראגן קיין ירושלים, דאס האלטן רוב ארטאדאקסישע אידן.

די זעלבע "רוב" (רוב איז א גוזמא'דיגע גוזמא, אבער שוין) ארטאדאקסישע אידן זענען אויך נישט עוסק בחכמה וכו'...

רביה''ק זי''ע

שמן למאור

אבער דאס אז עס וועט פאקטיש קומען אן עני וואס וועט רוכב זיין על החמור, און וועט בלאזן מיטן לאנגן שופר, מקבץ זיין נדחי ישראל, מחזיר זיין בתשובה גאנץ כלל ישראל און זיי ארויפטראגן קיין ירושלים, דאס האלטן רוב ארטאדאקסישע אידן.

די זעלבע "רוב" (רוב איז א גוזמא'דיגע גוזמא, אבער שוין) ארטאדאקסישע אידן זענען אויך נישט עוסק בחכמה וכו'...

אונזערע רבי'ס זצ"ל וואס האבן יא עוסק געווען בחכמה, האבן אזוי געפרעדיגט. קען זיין אז ס'איז געווען אזא אמונה הכרחיות, אבער אזוי האבן זיי געליאמערט.

דער רבי פון לויבאוויטש, האט זיכער אנגענומען די זאך כפשוטו. מען האט געזונגען פון א פאקטישן משיח וואס ווי וואנט נאו אז ער זאל קומען.

אכ"פ די רמב"ם אין הלכות מלכים האט זיכער אנגעקוקט די זאך אז עס וועט קומען איינער מגזע דוד א געהעריגן מלך המשיח, און פאקטיש אויסלייזן די אידן, וכנראה מנבואת ישעיהו.

שמן למאור

אונזערע רבי'ס זצ"ל וואס האבן יא עוסק געווען בחכמה, האבן אזוי געפרעדיגט. קען זיין אז ס'איז געווען אזא אמונה הכרחיות, אבער אזוי האבן זיי געליאמערט.

האסטו דאך שוין דעם גאנצן ענטפער...

המלך המשיח עתיד לעמוד ולהחזיר מלכות בית דוד ליושנה הממשלה הראשונה, ובונה מקדש ומקבץ נדחי ישראל. וחוזרין כל המשפטים בימיו כשהיו מקודם: מקריבין קרבנות, ועושין שמיטין ויובלות, ככל מִצְוָתָן האמורה בתורה.
וכל מי שאינו מאמין בו, או מי שאינו מחכה לביאתו – לא בשאר נביאים בלבד הוא כופר אלא בתורה ובמשה רבינו...

ואם יעמוד מלך מבית דוד, הוגה בתורה ועוסק במצוות כדוד אביו, כפי תורה שבכתב ושבעל פה, ויכוף בה כל ישראל לילך בה ולחזק בדקה, וילחם מלחמות יי – הרי זה בחזקת שהוא משיח. אם עשה והצליח, ונצח כל האומות שסביביו, ובנה מקדש במקומו וקבץ נדחי ישראל – הרי זה משיח בוודאי.

לעצטע מאל איך האב געטשעקט, גלייבן רוב ארטאדאקסן די רמב"ם כפשוטו.

רביה''ק זי''ע

שמן למאור

אונזערע רבי'ס זצ"ל וואס האבן יא עוסק געווען בחכמה, האבן אזוי געפרעדיגט. קען זיין אז ס'איז געווען אזא אמונה הכרחיות, אבער אזוי האבן זיי געליאמערט.

האסטו דאך שוין דעם גאנצן ענטפער...

אמונה הכרחיות איז נישט אזא get out of jail free card...
מען זאגט עס נאר דארטן ווי מען זאגט עס... דער וואס איז עס מוסיף צו נאך פלעצער, גייט אריין בגדר כופר.

שוין. 2 כופרים דער רעדט אפען און דער באהאלטן
שייגעץ ארויס!!!!!
דעס איז די סיבה פארוואס א געוויסע חשובע בן תורה'ניק שרייבט שוין מער נישט אויף ק"ש. ער קען נישט ליידן די ליצנות'דיגע כפירה

יא! ווען משיח וועט קומען וועט ער ווייזן מיטן פינגער!!! [וועלכע פינגער?] אויף ענק

שעפטאל

שוין. 2 כופרים דער רעדט אפען און דער באהאלטן
שייגעץ ארויס!!!!!
דעס איז די סיבה פארוואס א געוויסע חשובע בן תורה'ניק שרייבט שוין מער נישט אויף ק"ש. ער קען נישט ליידן די ליצנות'דיגע כפירה

יא! ווען משיח וועט קומען וועט ער ווייזן מיטן פינגער!!! [וועלכע פינגער?] אויף ענק

ווי שוין קלארגעשטעלט עטליכע מאל, שרייב איך חלילה נישט קיין כפירה דא אין שטיבל, אפילו נישט ברמיזה...

שמן למאור

שעפטאל

שוין. 2 כופרים דער רעדט אפען און דער באהאלטן
שייגעץ ארויס!!!!!
דעס איז די סיבה פארוואס א געוויסע חשובע בן תורה'ניק שרייבט שוין מער נישט אויף ק"ש. ער קען נישט ליידן די ליצנות'דיגע כפירה

יא! ווען משיח וועט קומען וועט ער ווייזן מיטן פינגער!!! [וועלכע פינגער?] אויף ענק

ווי שוין קלארגעשטעלט עטליכע מאל, שרייב איך חלילה נישט קיין כפירה דא אין שטיבל, אפילו נישט ברמיזה...

האסטו דען נישט אויבן געשריבען אז דו מיט רביה"ק זענען שני נב... שנתנבאו בסגנון אחד?

בעל אחריות

שמן למאור

שעפטאל

שוין. 2 כופרים דער רעדט אפען און דער באהאלטן
שייגעץ ארויס!!!!!
דעס איז די סיבה פארוואס א געוויסע חשובע בן תורה'ניק שרייבט שוין מער נישט אויף ק"ש. ער קען נישט ליידן די ליצנות'דיגע כפירה

יא! ווען משיח וועט קומען וועט ער ווייזן מיטן פינגער!!! [וועלכע פינגער?] אויף ענק

ווי שוין קלארגעשטעלט עטליכע מאל, שרייב איך חלילה נישט קיין כפירה דא אין שטיבל, אפילו נישט ברמיזה...

האסטו דען נישט אויבן געשריבען אז דו מיט רביה"ק זענען שני נב... שנתנבאו בסגנון אחד?

אבער שפעטער האב איך געשריבן אז איך שרייב נישט קיין כפירה.

תפוס לשון אחרון...

געמעקט

שמן למאור

רביה''ק זי''ע

שמן למאור

פרעגט דער שואל ווייטער, צפית לישועה? האסטו געווארט אויף ביאת משיח יעדן טאג? אויף דעם ענטפערט דער איד צוריק, איך פארשטיי ענק נישט... פלפלת בחכמה? הבנת דבר מתוך דבר? האבן ענק אמאל געטון די אלע זאכן דא אויבן??

די גמרא מיינט מן הסתם צו זאגן אזוי, ווען ענק וואלטן מפלפל געוועהן בחכמה און געוועהן מבינים דבר מתוך דבר וואלטן ענק אויך נישט געגלייבט. [emoji38] [emoji38] [emoji38]

זעסטע, וועגן דעם שפארט מען דיר כסדר אויס... פארוואס פעלט אויס צו שרייבן די כפירה אזוי אפן און גראב?? ס'איז דאכצעך גענוג קלאר געווען אן די 'וואלגארע' אויסדריקן...

די דיון אין המשך פון מו' @רביה''ק זי''ע מיט @שמן למאור איז אין די שאלה פון אמונה בדרך חדר אינגל vs דרך חכמה. אבער במחילת כבוד רבינו (הק' זי"ע) טענת בעל השמן במקומה עומדת. איהר האט נישט געשריבן מתחילה 'גלייבן אין משיח נוסח חדר אינגל', מתחילה האט איהר געשריבן: ווען ענק וואלטן מפלפל געוועהן בחכמה און געוועהן מבינים דבר מתוך דבר וואלטן ענק אויך נישט געגלייבט אין משיח. Period. ועל זה תמה הרב שמן: פארוואס פעלט אויס צו שרייבן די כפירה אזוי אפן און גראב??.
כבוד רבינו. די טענה קומט מתוך אהבה צו אייער השפעה דא אין שטיבל. די טענה פון שמן איז: אלס חסידים פון רבי'ן ווילן מיר קענען ממשיך זיין צו מקבל זיין פון רבי'נס השפעה, דאן פארוואזשע צוברענגען אייער אויסשפארונג.



Sent from my M2101K7BG using Tapatalk

פונדאַמענטאַל

פארוואס פעלט אויס צו שרייבן די כפירה אזוי אפן און גראב??

און פארוואס פעלט בכלל אויס צו רעדן? ווער זאגט אז ס'פעלט אויס? באמת פעלט טאקע בכלל נישט אויס צו רעדן, ווען איך בין ווען א חסידישער איד וואס טוט נאר וואס פעלט אויס וואלט איך ניטאמאל געוואוסט פון קאוועשטיבל צוזאגן, נאר גראדע האב איך ליעב צו רעדן, און רעדן מיינט מיט הארץ און געפיל און באקציינער. איך בין נישט קיין פילאזאף וואס דארף רעדן מיט געמאסטענע ווערטער, איך בין נישט קיין באצאלטע שרייבער וואס דארף זיך צושטעלן צו זיינע ליינער, און איך בין נישט קיין פאליטיקאנט וואס דארף זיך צושטעלן צו זיינע וויילער, איך בין א פשוט'ער מענטש וואס האט גראדע א שטארקע need צו לופטערן זיינע געדאנקען, יעדע געדאנק וואס איך טייפ דא אריין אין שטיבל איז מיר א געווינס, שפארסט מיר אויס וועל איך עס זאגן פאר א צווייטן.

שמן למאור

שעפטאל

שוין. 2 כופרים דער רעדט אפען און דער באהאלטן
שייגעץ ארויס!!!!!
דעס איז די סיבה פארוואס א געוויסע חשובע בן תורה'ניק שרייבט שוין מער נישט אויף ק"ש. ער קען נישט ליידן די ליצנות'דיגע כפירה

יא! ווען משיח וועט קומען וועט ער ווייזן מיטן פינגער!!! [וועלכע פינגער?] אויף ענק

ווי שוין קלארגעשטעלט עטליכע מאל, שרייב איך חלילה נישט קיין כפירה דא אין שטיבל, אפילו נישט ברמיזה...

ליצנות איז איין סטעפ פאר כפירה...

די ערשטע חלק פון דעם פשט, אז מ'פרעגט זיי צוריק "עסקת בפ"ו", איז שוין אן אלט ווערטל, כ'האב עס שוין געהערט פון א חשוב'ע איד יארן צוריק.

איך פלעג אבער טראכטן אז דאס איז נאר אויב דער ב"ד באשטייט פון מלאכים, אויב איז עס צוזאמגעשטעלט פון צדיקים, דאן שטימט עס נישט...

שמעקעדיג

די ערשטע חלק פון דעם פשט, אז מ'פרעגט זיי צוריק "עסקת בפ"ו", איז שוין אן אלט ווערטל, כ'האב עס שוין געהערט פון א חשוב'ע איד יארן צוריק.

איך פלעג אבער טראכטן אז דאס איז נאר אויב דער ב"ד באשטייט פון מלאכים, אויב איז עס צוזאמגעשטעלט פון צדיקים, דאן שטימט עס נישט...

אויב באשטייט דער ב"ד פון "צדיקים" דאן זענען פארהאן אנדערע קשיות ווי למשל נשאת ונתת באמונה?

Sent from my SM-S911U using Tapatalk

דער גאלדענער אדלער

שמעקעדיג

די ערשטע חלק פון דעם פשט, אז מ'פרעגט זיי צוריק "עסקת בפ"ו", איז שוין אן אלט ווערטל, כ'האב עס שוין געהערט פון א חשוב'ע איד יארן צוריק.

איך פלעג אבער טראכטן אז דאס איז נאר אויב דער ב"ד באשטייט פון מלאכים, אויב איז עס צוזאמגעשטעלט פון צדיקים, דאן שטימט עס נישט...

אויב באשטייט דער ב"ד פון "צדיקים" דאן זענען פארהאן אנדערע קשיות ווי למשל נשאת ונתת באמונה?

Sent from my SM-S911U using Tapatalk

די שאלה איז ווער זענען דיינע צדיקים...

בעל אחריות

דער גאלדענער אדלער

שמעקעדיג

די ערשטע חלק פון דעם פשט, אז מ'פרעגט זיי צוריק "עסקת בפ"ו", איז שוין אן אלט ווערטל, כ'האב עס שוין געהערט פון א חשוב'ע איד יארן צוריק.

איך פלעג אבער טראכטן אז דאס איז נאר אויב דער ב"ד באשטייט פון מלאכים, אויב איז עס צוזאמגעשטעלט פון צדיקים, דאן שטימט עס נישט...

אויב באשטייט דער ב"ד פון "צדיקים" דאן זענען פארהאן אנדערע קשיות ווי למשל נשאת ונתת באמונה?

Sent from my SM-S911U using Tapatalk

די שאלה איז ווער זענען דיינע צדיקים...

דור דור וצדיקיו!

Sent from my SM-S911U using Tapatalk

שכח @שמן למאור פארן עפענען אזא שיינעם אשכל, איך וועל צי לייגען לאו דוקה א פשט נאר א אינטערעסאנטע הסבר מיט א סייענטיפעשע קנייטשט וואס כ'האב אמאל געליינט אויף א פשוט שטיקל גמרא.

איז אזוי שטייט אין גמרא אין פסחים דף נה: ששה דברים עשו אנשי יריחו, על שלשה מיחו בידם, ועל שלשה לא מיחו בידם, זעקס זאכען האבען די אידן אין יריחו געטון דריי וואס די חכמים האבען מוחה געווען אין דריי נישט, ואלו הן שלא מיחו בידם, מרכיבין דקלים כל היום (ערב פסח) וגו...היכי עבדי ההרכבה? רב אחא בריה דרבא אמר מנחי כופרא דיכרא לנוקבתא דאס הייסט מ'לייגט א צווייג פון א דקל זכר און די דקל נקבה.

איז וואס די גמרא זאגט אז אף על פי די מענטשען פון יריחו האבען געטוהן עפעס שלא כהלכה אין מרכיב געווען דקלים ערב פסח נאך חצות וואס להלכה טאר מען נישט טוען קיין מלאכה נאך חצות, ווייל אזוי ווי רש״י אין פסחים
נ. ברענגט אראפ אז מ‘האט מורא אז מ‘וועט טוען מלאכות וועט מען זיין טרוד און פארגעסן פון די מצוות היום און די הכנות פאר צרכי ליל הסדר, מיט דעם אלעם האבען די חכמים נישט מוחה געווען.

טא, שטעלט זיך די שאלה פארוואס האבען די חכמים טאקע נישט מוחה געווען? וואס פשט אז מ‘לאזט אידן טוהן עפעס שלא כהלכה? איז צי פארשטיין בעסער די גמרא איז גיט צי פארשטיין אביסל די סייענס פון באטעני (Botany) דאס הייסט די סייענס אדער ביעלאגיע פון געוויקסען.

איז לאמיר אנהייבען מיט א הקדמה, כדי בלומען זאלן קענען וואקסן דארפן זיי ווערן Pollinated דהיינו ס'דארף אנקומען "Grains pollen" פון די זכר (stamen) צי די נקבה (Stigma )וואס דארט אינעוויניג געפינט זיך די Ovary וואס דאס איז ווי די עבר פון א נקבה ווי אין דעם געפינט זיך די Ovules (די אייער) וואס וועלן ווערן Fertilized און קענען מאכן נאך seeds וואס דאס ערלויבט די בלום צי וואקסען.

וויאזוי די Pollen קומט אן צי די נקבה איז דא צוויי מהלכים די פשוטסטע וועג איז דורך בעלי חיים ווי פייגעלעך און בינען וואס ווען זיי עסן Nectar ווערט אנגעקלעבט די Pollen און זייער האר און נאכדעם ווען זיי גייען צי אן אנדערע בלום וועט אביסל פון די Pollen זיך אנקלעבען אויף די נקבה חלק פונעם בלום (Stigma) און אזוי ווערט די בלום Polinated, די צווייטע מהלך איז מער א קאמפלעצירטע מהלך וואס דאס איז דורך די ווינט, וואס בלאזט די Pollen פון איין בלום צום צווייטע.

איז לאמיר גיין ווייטער ס‘דא דריי סארט מיני בלומען אדעק געוויקסען, דאס ערשטע איז (Hermaphrodite" (Bisexual Flower" וואס האט די זכר און נקבה חלקים און איין בלום אזוי ווי Plants Tomato און נאך א סאך אנדערע. די צווייטע סארט איז Moneocious (Asexual Flowers) וואס און איין "בוים" איז דא די זכרים בלומען און נקבה בלומען, אזוי ווי אין Cucumber און Watermelon. אין די דריטע סארט איז די Dioecious וואס האט א עקסטערע בוים פאר זכרים און א עקסטערע בוים נאר פון נקבות.
און די לעצטע צוויי סארטן איז דא א סך מאל וואס די נקבה בלום איז אפן פאר נאר אפאר שעה ממש אין אויב איז עס נישט געווארן Pollinated און די שעה וועט פון דעם גארנישט ארויסוואקסען.

דקלים Palm Trees באלאנגט צי די לעצטע סארט וואס האבן עקסטערע ביימער פאר זכרים און עקסטער פאר נקבות, וואס די סארט ביימער זענען די שווערסטע צי ווערן Pollinated ווייל די Pollen מיז קומען פון א אנדערע בוים, איז די בעסטע וועג זיי צי מאכן וואקסן איז דורך Artificial Pollination וואס דאס מיינט אז מ‘נעמט א צווייג פון זכרים בלומען און מ'שאקאלט עס אויף די נקבה בלום אז די Pollen זאל אנקומען ווי ס‘דארף.

יעצט קען מען בעסער פארשטיין די גמרא, לויטן ערוך איז דאס אויך שיטת רש״י צווייטע פשט איז דעי מרכיבין וואס מ'רעדט דא נישט אזוי ווי געווענליך אז מ'האט ציזאמען געשטעלט צוויי ביימער נאר ס‘מיינט Pollination! מנחי
כופרא דיכרא מ‘נעמט א צווייג פון א דקל זכר און מ‘שאקאלט עס אז די Pollen זאל ארויפגיין לנוקבתא. און וויבאלד דאס איז אזא "צייט סענסעטיווע" זאך און ערב פסח ווען מ‘גייט ארייין און א לאנגע יו״ט קען זיין אז נאך יו״ט וועט עס שוין נישט קענען ווערן Polinated איז וועגען דעם האבן די חכמים נישט מוחה געווען.

איי וועט מען פרעגען פארוואס האבן דווקא די אידן פון יריחו דאס געטאן און אידן פון אנדערע מקומת האבען נישט געהאט דעם זעלבען פראבלעם? ווייל ירוחו איז געווען באוויסט פאר זייער תמרים ווי מ‘זעט אויף כמה מקומות, מ‘זעט און דברי הימים (ב ‘כח ט“ו) וַּיָֻקמּו ָהאנָשים ֲאֶׁשר נִקבּו ְבשמֹות וַּיַחזיקּו ַבשביָה וְכל ַמֲעֻרמיהם ִהלִּביׁשּו ִמן השלל וַּיַלבׁשּום וַּיַנְעלּום וַּיַאכלּום וַּיְַׁשקּום וַיְֻסכּום וַיְנַהלּום ַּבחמֹרים ְלכל ּכֹושל וַיְִביאּום ״יְֵרחֹו ִעיר ַהתמרים״ ֵאצל ֲאחיהם וַּיָׁשּובּו ׁשמרֹון

ווי אויך און שופטים (ג י"ג) וַּיֱֶאסֹף ֵאליו ֶאת ְבנֵי ַעּמֹון וֲַעמלק וַּיֵלְך וַּיְַך ֶאת יִשָראל וַּיִירׁשּו ֶאת "עיר ַהתמרים"

אויך איז יריחו געווען באוויסט פאר די בעסטע תמרים ווי מ‘זעט (תוספתא בכורים פ״א הלכה ה') אין מביאין בכורים תמרים חוץ מן התמרין שבירוחו וכו״

אויך זעט מען און תוספתא, ברכות פ"ד ה ״מעשה ברבן גמליאל וזקנים שהיו מסובין ביריחו, הביאו לפניהם כותבות (תמרים) ואכלו, קפץ ר ’עקיבא ברך אחריהן וכו"

איז ווי מ‘זעט איז תמרים געווען א גרויסע מקור פרנסה פאר די אידן און ירוחו, ווי מען זעט און בראשית רבה "ויקחו את כל רכוש סדום ועמורה ואת כל אכלם ר״י אומר זי עבודה ורבי נחמיה אמר אלו ״הכותבות״ זעט מען אז מרופט
אן די כותבות (תמרים) כל רכושם. און ממילא וויבאלד דאס איז געווען א דבר האבוד, און א גרויסע חסרון כיס האבן די חכמים נישט מוחה און געלאזט מרכיב זיין.

טאפלט.

כ'האב געזען א שיינעם געדאנק אינעם גליון שמחת החיים.

די גמרא זאגט אין מסכת ברכות ג:
כיוון שעלה עמוד השחר נכנסו חכמי ישראל אצלו (צו דוד המלך) אמרו לו אדונינו המלך עמך ישראל צריכין פרנסה, אמר להם לכו והתפרנסו זה מזה (דהיינו, די עשירים זאלן געבן פאר די עניים) אמרו לו אין הקומץ משביע את הארי ואין הבור מתמלא מחולייתו (דהיינו, ס'נישט דא געניג געלט ביי אונז אידן) אמר להם לכו ופשטו ידיכם בגדוד (דהיינו, מען זאל גיין מלחמה האלטן מיט די פלשתים און אזוי אייננעמען פעלדער און געלט פון זיי)

שטעלט זיך א קשיא, לכאורה וויאזוי האט דוד המלך געקענט איינשטעלן די לעבן פון די אידן וואס גייען ארויסגיין מלחמה האלטן, בלויז ווייל עס פעלט פרנסה?

נאר די תירוץ קען זיין, אז בשעת מען גייט ארויס אין מלחמה, שטייט אין פסוק אז דער כהן המשיח ריפט אויס, מִי-הָאִישׁ אֲשֶׁר בָּנָה בַיִת-חָדָשׁ וְלֹא חֲנָכוֹ, יֵלֵךְ וְיָשֹׁב לְבֵיתוֹ: פֶּן-יָמוּת, בַּמִּלְחָמָה, וְאִישׁ אַחֵר, יַחְנְכֶנּוּ. וּמִי-הָאִישׁ אֲשֶׁר-נָטַע כֶּרֶם, וְלֹא חִלְּלוֹ--יֵלֵךְ, וְיָשֹׁב לְבֵיתוֹ: פֶּן-יָמוּת, בַּמִּלְחָמָה, וְאִישׁ אַחֵר, יְחַלְּלֶנּוּ:

קומט אויס אז ווען מען וועט ארויסגיין אין מלחמה, וועט מען פלוצלונג געוואויר ווערן אז עס איז דא באהאלטענע עשירים ביי כלל ישראל... געב א קוק... דער האט וויינגערטנער... דער האט פרישע ריל עסטעיט... קען מען שוין צוריקגיין צום עצה פון לכו והתפרנסו זה מזה...

רביה''ק זי''ע

שמן למאור

פרעגט דער שואל ווייטער, צפית לישועה? האסטו געווארט אויף ביאת משיח יעדן טאג? אויף דעם ענטפערט דער איד צוריק, איך פארשטיי ענק נישט... פלפלת בחכמה? הבנת דבר מתוך דבר? האבן ענק אמאל געטון די אלע זאכן דא אויבן??

די גמרא מיינט מן הסתם צו זאגן אזוי, ווען ענק וואלטן מפלפל געוועהן בחכמה און געוועהן מבינים דבר מתוך דבר וואלטן ענק אויך נישט געגלייבט אין משיח, די נסיון איז צו גרויס צו קענען ביישטיין. 😂 😂 😂

ויזניצער רבי די תורת מרדכי האט געהאלטן אז משיח איז נישט קיין נושא וואס מ׳קאכט זיך מיט, לכאורה איז די סיבה שלא להביא עצמו לידי נסיון