מציאות הבורא
ס'דא א עניין וואס קוועטש מיך שוין א שטיק צייט ואכיר טובה אויב איינער קען עס קלארער מאכן.
לכאורה איז מוכרח אז ס'זאל זיין א בורא פאר די וועלט ווייל ס'מוז זיך דאך אנפאנגען ערגעץ, איי דארף מען פארשטיין ווער האט ממציא געווען דעם בורא, איז פשטות וועט מען זאגן אז ס'נישט שייך פאר אונז צו משיג זיין וואסערע מין מציאות דער בורא ממילא מוז דאך נישט זיין אז איינער האט געמאכט די בורא ווייל נאר לויט אונזערע השגות דארף א יעדע זאך האבן א בורא אבער אויב דער מהווה איז נישט עפעס וואס פיט אריין אין אונזער imagination מוז שוין נישט זיין אז יענס דארף האבן א בורא, עד כאן מה שנראה בעיני המהלך הפשוט, אבער לכאורה איז יתכן אז אויב אונז פאנגן נישט אן צו פארשטיין וויאזוי דער מציאות פון דער בורא ארבעט אולי איז בכלל נישט דא אזא מציאות און ס'איז יא געווארן פון זיך אליינס איי איך בין דאך נישט משיג וויאזוי ס'ווערט א יש מאין פון זיך אליינס, די זעלבע קשיא קענסטו דאך פרעגן ווען דו זאגסט אז ס'איז יא דא א בורא נאר דעמאלטס זאגסטו אז דו ביסט נישט משיג דער מציאות הבורא, נו, איז זאג די זעלבע יעצט אפילו אן דער בורא דהיינו אז ס'נישטא די super natural זאך און יעצט בין איך טאקע נישט משיג ווי אזוי ס'קען זיין אזא זאך אבער כאטש האב איך נישט סתם אריינגערוקט דא נאך א מיטל-מענטש, ועוד, פאר די זעלבע פרייז ווי דו לייגסט דארט אריין איין מציאות וואס איז נישט קיין בר השגה קענסטו דאך מדמיין זיין ככל העולה על רוחך און אריינלייגן דארט אינצווישן, אדער אפשר קען מען זאגן אביסל אנדערש אז לעולם איז יא דא א בורא וואס לית מחשבה תפיסא ביה אבער היות אונז פארשטיי מיר דאך נישט וויאזוי דער עצם מציאות איז יא קיים אן קיין בורא וועלן מיר זאגן אז קען זיין אז ס'איז עפעס אזא מציאות וואס ס'איז נישט קיין מציאות, ס'הייסט אז ס'איז א סארט מציאות וואס קען באשאפן א וועלט אבער ס'איז נישט קיין ישות פאר זיך אליינס איי אונז זעמיר עס נישט משיג, נו, דאס איז דאך עניוועי.
לכאורה איז מוכרח אז ס'זאל זיין א בורא פאר די וועלט ווייל ס'מוז זיך דאך אנפאנגען ערגעץ, איי דארף מען פארשטיין ווער האט ממציא געווען דעם בורא, איז פשטות וועט מען זאגן אז ס'נישט שייך פאר אונז צו משיג זיין וואסערע מין מציאות דער בורא ממילא מוז דאך נישט זיין אז איינער האט געמאכט די בורא ווייל נאר לויט אונזערע השגות דארף א יעדע זאך האבן א בורא אבער אויב דער מהווה איז נישט עפעס וואס פיט אריין אין אונזער imagination מוז שוין נישט זיין אז יענס דארף האבן א בורא, עד כאן מה שנראה בעיני המהלך הפשוט, אבער לכאורה איז יתכן אז אויב אונז פאנגן נישט אן צו פארשטיין וויאזוי דער מציאות פון דער בורא ארבעט אולי איז בכלל נישט דא אזא מציאות און ס'איז יא געווארן פון זיך אליינס איי איך בין דאך נישט משיג וויאזוי ס'ווערט א יש מאין פון זיך אליינס, די זעלבע קשיא קענסטו דאך פרעגן ווען דו זאגסט אז ס'איז יא דא א בורא נאר דעמאלטס זאגסטו אז דו ביסט נישט משיג דער מציאות הבורא, נו, איז זאג די זעלבע יעצט אפילו אן דער בורא דהיינו אז ס'נישטא די super natural זאך און יעצט בין איך טאקע נישט משיג ווי אזוי ס'קען זיין אזא זאך אבער כאטש האב איך נישט סתם אריינגערוקט דא נאך א מיטל-מענטש, ועוד, פאר די זעלבע פרייז ווי דו לייגסט דארט אריין איין מציאות וואס איז נישט קיין בר השגה קענסטו דאך מדמיין זיין ככל העולה על רוחך און אריינלייגן דארט אינצווישן, אדער אפשר קען מען זאגן אביסל אנדערש אז לעולם איז יא דא א בורא וואס לית מחשבה תפיסא ביה אבער היות אונז פארשטיי מיר דאך נישט וויאזוי דער עצם מציאות איז יא קיים אן קיין בורא וועלן מיר זאגן אז קען זיין אז ס'איז עפעס אזא מציאות וואס ס'איז נישט קיין מציאות, ס'הייסט אז ס'איז א סארט מציאות וואס קען באשאפן א וועלט אבער ס'איז נישט קיין ישות פאר זיך אליינס איי אונז זעמיר עס נישט משיג, נו, דאס איז דאך עניוועי.
