חסידישע רעקל- שמירה עליונה
צוויי הונדרעט יאר צירוק האט זיך אפגעשפילט א אינטרעסאנטע מעשה.
ר׳ זלמן נויגרישעל האט געדארפט שיקן שליחות א גרויסע סומע געלט צו פארבריק ווי ער האט געקויפט אסאך סחורה, געווענדליך פלעגט ער אליין אהין פאהרן אבער הערען פון ר׳ חיים כהנא אז ער פאהרט אהין פאר געשעפטן האט ער עיהם געבעטן טאמער ער קען זיין די שליח אין איבערגעבן די געלט.
ר׳ חיים האט געקענט באשטיין א טובה צו טוען, וכך הווה ער האט גענומען די סכום געלט איבער צו געבן.
ר חיים האט געלייגט די געלט אין די הויזן טאש אין זיך ארויפגעזעצט אויפן באן צו לעמבערג אין איז אנגעשלאפן.
ווען ר׳ חיים איז אויפגגשטאנען איז עיהם געווארן ביטער, ער האט געזעהן די געלט איז נישט בנמצא, מהאט די געלט געגאנבעט,
ר׳ חיים איז געווען צובראכען נישט וויסען וואס צו טוען, אנקומענדיג קיין לעמבערג איז ער תיכף אריין צום בית יצחק, ר׳ יצחק שמעלקעס די רב אין שטאט, זאגט עיהם די רב ״ביסט געווען א שומר חנם ביסט פטור פון גניבה ואבידה דארפסט גארנישט צאלן פאר ר׳ זלמן״.
ר׳ חיים פאהרט צירוק אין שטאט, געבט איבער די שלעכטע נייעס פאר ר׳ זלמן אז די געלט איז געגאנגען א גאנג, אבער ער האט אנגעפרעגט ביים דארטיגען רב הגאון ר׳ יצחק שמעלקעס אין ער האט געפאסקענט אז ער איז פטור.
ר׳ זלמן וואס האט נישט געוואלט אננעמען די פסק אין איז אריין צום חתם סופר אין פאהרגעשטעלט די גאנצע מעשה, די חתם סופר זאגט ״חייב״! ר׳ חיים דארף אפצאלן.
סאיז געווארן א ווינדער, ווי קען איין רב זאגט פטור אין א צווייטע רב זאגט חייב??
קיינער האט נישט געוואלט גיין פרעגן די חתם סופר איבערן פסק פונעם בית יצחק.
ר׳ זלמן נישט וויסענדיג וואס צו טוען האט מחליט געווען ער פאהרט קיין לעמבערג הערען קלאר די ווערטער פונעם בית יצחק.
אנקומענדיג אהין זאגט עיהם די בית יצחק ״פטור״.
די בית יצחק האט געזעהן עפעס איז נישט בסדר מיט ר׳ זלמן, פרעגט עיהם די בית יצחק, ״ביסט א יודע ספר? די ווייסט אנדריש?״ זאגט א זלמן כהאב אליין אנגעפרעגט ביים חתם סופר אין ער האט קלאר געפאסקענט פארקערט.
די בית יצחק טראכט א מינוט אין ענטפערט, פשוט אזוי.
דא אין לעמבערג גייט די עולם מיט לאנגע רעקליך האב איך געהאלטן היות די געלט האט שתי כיסוי, די טאש אין די רעקל, הייסט עס גענוג א שמירה האב איך געהאלטן אז ער איז פטור,
אבער אין שטאט פון חתם סופר גייט די עולם קורצע רעקליך כמנהג אונגערין האט ער געהאלטן אז סאיז נישט גענוג א גוטע שמירה, ווייל די געלט איז נישט גענוג אפגעהיטען האט ער געפאסקענט חייב.
צוואנציג יאר צירוק איז ר׳ טוביה ווייס רב פון ירושלים געווען ביי א באזוך ביים באבובער רב זצ״ל, ער האט דערציילט אז ער האט אזא שאלה, אין ווייסט נישט טאמער סהייסט א גוטע שמירה. האט די באבובער רב דערציילט די מעשה אין רב טוביה ווייס האט טאקע געפאסקענט אזוי, אז סווענד זיך טאמער יענער האט געהאט א לאנגע רעקל.
ר׳ זלמן נויגרישעל האט געדארפט שיקן שליחות א גרויסע סומע געלט צו פארבריק ווי ער האט געקויפט אסאך סחורה, געווענדליך פלעגט ער אליין אהין פאהרן אבער הערען פון ר׳ חיים כהנא אז ער פאהרט אהין פאר געשעפטן האט ער עיהם געבעטן טאמער ער קען זיין די שליח אין איבערגעבן די געלט.
ר׳ חיים האט געקענט באשטיין א טובה צו טוען, וכך הווה ער האט גענומען די סכום געלט איבער צו געבן.
ר חיים האט געלייגט די געלט אין די הויזן טאש אין זיך ארויפגעזעצט אויפן באן צו לעמבערג אין איז אנגעשלאפן.
ווען ר׳ חיים איז אויפגגשטאנען איז עיהם געווארן ביטער, ער האט געזעהן די געלט איז נישט בנמצא, מהאט די געלט געגאנבעט,
ר׳ חיים איז געווען צובראכען נישט וויסען וואס צו טוען, אנקומענדיג קיין לעמבערג איז ער תיכף אריין צום בית יצחק, ר׳ יצחק שמעלקעס די רב אין שטאט, זאגט עיהם די רב ״ביסט געווען א שומר חנם ביסט פטור פון גניבה ואבידה דארפסט גארנישט צאלן פאר ר׳ זלמן״.
ר׳ חיים פאהרט צירוק אין שטאט, געבט איבער די שלעכטע נייעס פאר ר׳ זלמן אז די געלט איז געגאנגען א גאנג, אבער ער האט אנגעפרעגט ביים דארטיגען רב הגאון ר׳ יצחק שמעלקעס אין ער האט געפאסקענט אז ער איז פטור.
ר׳ זלמן וואס האט נישט געוואלט אננעמען די פסק אין איז אריין צום חתם סופר אין פאהרגעשטעלט די גאנצע מעשה, די חתם סופר זאגט ״חייב״! ר׳ חיים דארף אפצאלן.
סאיז געווארן א ווינדער, ווי קען איין רב זאגט פטור אין א צווייטע רב זאגט חייב??
קיינער האט נישט געוואלט גיין פרעגן די חתם סופר איבערן פסק פונעם בית יצחק.
ר׳ זלמן נישט וויסענדיג וואס צו טוען האט מחליט געווען ער פאהרט קיין לעמבערג הערען קלאר די ווערטער פונעם בית יצחק.
אנקומענדיג אהין זאגט עיהם די בית יצחק ״פטור״.
די בית יצחק האט געזעהן עפעס איז נישט בסדר מיט ר׳ זלמן, פרעגט עיהם די בית יצחק, ״ביסט א יודע ספר? די ווייסט אנדריש?״ זאגט א זלמן כהאב אליין אנגעפרעגט ביים חתם סופר אין ער האט קלאר געפאסקענט פארקערט.
די בית יצחק טראכט א מינוט אין ענטפערט, פשוט אזוי.
דא אין לעמבערג גייט די עולם מיט לאנגע רעקליך האב איך געהאלטן היות די געלט האט שתי כיסוי, די טאש אין די רעקל, הייסט עס גענוג א שמירה האב איך געהאלטן אז ער איז פטור,
אבער אין שטאט פון חתם סופר גייט די עולם קורצע רעקליך כמנהג אונגערין האט ער געהאלטן אז סאיז נישט גענוג א גוטע שמירה, ווייל די געלט איז נישט גענוג אפגעהיטען האט ער געפאסקענט חייב.
צוואנציג יאר צירוק איז ר׳ טוביה ווייס רב פון ירושלים געווען ביי א באזוך ביים באבובער רב זצ״ל, ער האט דערציילט אז ער האט אזא שאלה, אין ווייסט נישט טאמער סהייסט א גוטע שמירה. האט די באבובער רב דערציילט די מעשה אין רב טוביה ווייס האט טאקע געפאסקענט אזוי, אז סווענד זיך טאמער יענער האט געהאט א לאנגע רעקל.
